P. 1
1223301083

1223301083

|Views: 2,761|Likes:
Published by Edin Hodžić

More info:

Published by: Edin Hodžić on Oct 07, 2011
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

02/24/2013

pdf

text

original

Sections

  • POSEBNI DIO
  • 1. PREDMETNI PROGRAMI
  • 1.1. OPŠTEOBRAZOVNI PREDMETI
  • 1.2. STRUČNO TEORIJSKI PREDMETI
  • 1.2.1. POSLOVNA EKONOMIJA
  • 1.2.2. POSLOVNA KOMUNIKACIJA I BIROTEHNIKA
  • 1.2.3. OSNOVI MAKROEKONOMIJE
  • 1.2.4. POSLOVNA INFORMATIKA
  • 1.2.5. PRAVO
  • 1.2.6. STATISTIKA
  • 1.2.7. FINANSIJE
  • 1.2.8. RAČUNOVODSTVO
  • 1.2.9. BANKARSKO POSLOVANJE
  • 1.2.10. PRAKTIČNA NASTAVA
  • 1.2.11. ITALIJANSKI JEZIK
  • 1.2.12. PREDUZETNIŠTVO I BIZNIS
  • 1.2.13. EKONOMSKA GEOGRAFIJA
  • 1.2.14. MARKETING
  • 1.2.15. CARINE, ŠPEDICIJA, OSIGURANJE
  • 1.2.16. FINANSIJSKA TRŽIŠTA
  • 2. STRUČNI ISPIT
  • 2.1. ISPITNI KATALOZI STRUČNO-TEORIJSKIH PREDMETA
  • 2.1.1. BANKARSKO POSLOVANJE
  • 2.1.2. FINANSIJE
  • 2.1.3. RAČUNOVODSTVO
  • 2.1.4. POSLOVNA EKONOMIJA
  • 2.2. STRUČNI RAD
  • 3. OBAVEZNI NAČINI PROVJERAVANJA ZNANJA
  • 4. USLOVI ZA NAPREDOVANJE I ZAVRŠETAK OBRAZOVNOG PROGRAMA
  • 5. NAČIN PRILAGOĐAVANJA UČENICIMA SA SMETNJAMA U RAZVOJU
  • 6. NAČIN PRILAGOĐAVANJA PROGRAMA OBRAZOVANJU ODRASLIH
  • sprema Profil stručne spreme nastavnika i stručnih saradnika
  • 8. OBLIK ORGANIZACIJE IZVOĐENJA OBRAZOVNOG PROGRAMA
  • 9. BROJ ČASOVA PO GODINAMA OBRAZOVANJA I VRSTAMA NASTAVE
  • 10. PROFESIONALNA PRAKSA
  • 11. SLOBODNE AKTIVNOSTI

OBRAZOVNI PROGRAM

EKONOMSKI TEHNIČAR

SADRŽAJ: OPŠTI DIO .................................................................................................. 3 1. NAZIV PROGRAMA: EKONOMSKI TEHNIČAR....................................................... 3 2. NASTAVNI PLAN ....................................................................................... 3 POSEBNI DIO ............................................................................................... 6 1. PREDMETNI PROGRAMI ............................................................................... 6 1.1. OPŠTEOBRAZOVNI PREDMETI..................................................................... 6 1.2. STRUČNO TEORIJSKI PREDMETI.................................................................. 7 1.2.1. POSLOVNA EKONOMIJA ......................................................................... 7 1.2.2. POSLOVNA KOMUNIKACIJA I BIROTEHNIKA ............................................... 16 1.2.3. OSNOVI MAKROEKONOMIJE ................................................................. 20 1.2.4. POSLOVNA INFORMATIKA .................................................................... 25 1.2.5. PRAVO............................................................................................ 36 1.2.6. STATISTIKA ...................................................................................... 41 1.2.7. FINANSIJE ....................................................................................... 49 1.2.8. RAČUNOVODSTVO.............................................................................. 63 1.2.9. BANKARSKO POSLOVANJE.................................................................... 94 1.2.10. PRAKTIČNA NASTAVA.......................................................................103 1.2.11. ITALIJANSKI JEZIK...........................................................................130 1.2.12. PREDUZETNIŠTVO I BIZNIS .................................................................142 1.2.13. EKONOMSKA GEOGRAFIJA .................................................................147 1.2.14. MARKETING ...................................................................................152 1.2.15. CARINE, ŠPEDICIJA, OSIGURANJE ........................................................157 1.2.16. FINANSIJSKA TRŽIŠTA ......................................................................166 2. STRUČNI ISPIT.......................................................................................171 2.1. ISPITNI KATALOZI STRUČNO-TEORIJSKIH PREDMETA .....................................171 2.1.1. BANKARSKO POSLOVANJE...................................................................171 2.1.2. FINANSIJE ......................................................................................175 2.1.3. RAČUNOVODSTVO.............................................................................178 2.1.4. POSLOVNA EKONOMIJA ......................................................................181 2.2. STRUČNI RAD .....................................................................................183 3. OBAVEZNI NAČINI PROVJERAVANJA ZNANJA .................................................193 4. USLOVI ZA NAPREDOVANJE I ZAVRŠETAK OBRAZOVNOG PROGRAMA....................193 5. NAČIN PRILAGOĐAVANJA UČENICIMA SA SMETNJAMA U RAZVOJU.......................194 6. NAČIN PRILAGOĐAVANJA PROGRAMA OBRAZOVANJU ODRASLIH.........................194 7. PROFIL STRUČNE SPREME NASTAVNIKA I STRUČNIH SARADNIKA .........................194 8. OBLIK ORGANIZACIJE IZVOĐENJA OBRAZOVNOG PROGRAMA .............................195 9. BROJ ČASOVA PO GODINAMA OBRAZOVANJA I VRSTAMA NASTAVE......................195 10. PROFESIONALNA PRAKSA .......................................................................196 11. SLOBODNE AKTIVNOSTI .........................................................................196

2

OPŠTI DIO 1. Naziv programa: EKONOMSKI TEHNIČAR 2. Nastavni plan
Redni broj A 1 2 3 4 5 1 2 3 1 2 3 4 sed. god. Opšte obrazovni predmeti Maternji jezik i 4 144 književnost Matematika 3 108 Strani jezik 3 108 Informatika 2 72 Fizičko vaspitanje 2 72 Društvena grupa predmeta Istorija 2 72 Sociologija Psihologija Prirodna grupa predmeta Bilogija sa ekologijom 2 72 Hemija 2 72 Geografija 2 72 Fizika UKUPNO A 22 792 2229 Stručnoteorijski predmeti Poslovna ekonomija 3 108 Poslovna 2 72 komunikacija i birotehnika Osnovi makroekonomije Poslovna informatika Pravo Statistika Finansije Računovodstvo Opšti smjer Računovodstvo Finansijski smjer Računovodstvo Finansije Bankarski smjer Bankarsko poslovanje UKUPNO B (b1+b2) 5 180 Praktična nastava 2 72 Slobodne aktivnosti 1 36 Izborna nastava 2 72 Profesionalna praksa 10 dana Broj časova 32 1152 Nastavni predmetigrupe predmeta I sed. 3 3 3 2 2 II god. 108 108 108 72 72 2 72 2 66 sed. 3 3 3 2 III god. 108 108 108 72 sed. 3 3 3 2 IV god. 99 99 99 66
Ukupno

459 423 423 72 282 144 72 66 72 72 72 72 429

2 15

72 540

13

468

13

B 1 2 3 4 5 6 7 8 9.02. 9.F2. 10.F2 10.B. C D E F G

3

108

216 72

3 2 2

108 72 72 2 72 2 3 66 99 66 99 33 66 99 330 132 33 132 1056

108 210 72 99 108 210 207 99 138 207 1302 420 141 420 4512

2

72

3 2 +3 +1 +2

108 72 108 36 72

2 +3 +1 +2 3 10 4 1 4 32

12 432 2 72 1 36 2 72 10 dana 32 1152

3 108 10 360 4 144 1 36 4 144 10 dana 32 1152

3

planiranje.Redni broj G1 E 1 2 3 4 5 6 Nastavni predmetigrupe predmeta Broj radnih sedmica Izborna nastava Drugi strani jezik Preduzetništvo Ekonomska geografija Marketing Carina.sticanje znanja. osiguranje Finansijska tržišta I sed. Učenik koji izabere strani jezik II u prvom razredu. . poslova plaćanja sa inostranstvom. bankarski ili finansijski smjer učenici se odlučuju u drugom polugodištu drugog razreda. .produbljivanje i proširivanje opšteg obrazovanja u funkciji struke i obezbjeđivanje stručno-teorijskih i praktičnih znanja. spremnosti za razvijanje kvalitetnih međuljudskih odnosa. . 4 2 III god. 2 2 2 II god. . radi sticanja srednjeg stručnog obrazovanja u četvorogodišnjem trajanju mogu se upisati lica koja su završila osnovnu školu i nijesu starija od 17 godina. vještina i kompetencija za učestvovanje u poslovima kontrolora štednje i žiro-računa. 4 .sticanje znanja.sticanje znanja. izučava ga u sva četiri razreda.racionalno korišćenje energije. materijalnog knjigovodstva.sticanje znanja. priprema i organizovanje aktivnosti iz djelokruga svog rada.razvoj informatičke pismenosti i sposobnosti timskog rada. vještina i kompetencija za obavljanje poslova obračuna zarada u banci i poslova bankarskog knjigovodstva. obaveza i fiskalnih opterećenja. blagajničkih poslova.razvoj sposobnosti socijalne komunikacije. .Ako se za upis prijavio veći broj kandidata od broja raspisanih mjesta. . . vještina i kompetencija za praćenje stanja finansijskih obaveza i potraživanja preduzeća. 2 2 2 god. 3. poreza i doprinosa na zarade. upis se vrši prema odgovarajućem pravilniku o upisu učenika u srednju školu. uz odobrenje nastavničkog vijeća škole. . koji donosi Ministarsvo prosvjete i nauke. . Lica koja su napunila 18 godina uključuju se u program za obrazovanje odraslih. u školu se mogu upisati lica do 18 godine. 4. knjigovodstva osnovnih sredstava. špedicija. neophodnih za samostalno obavljanje poslova. bankarskog knjigovodstva. kontrole tekućih računa. obračuna zarada.razvoj ekološke svijesti i svijesti o poštovanju mjera zaštite na radu i zaštite okoline. materijala i vremena. vještina i kompetencija za obavljanje poslova platnog prometa preduzeća. . Uslovi za upis. .Izuzetno.sticanje znanja. 36 72 72 72 2 2 sed. pogonskog knjigovodstva. kontrole platnog prometa i aviza.osposobljavanje za pravilnu komunikaciju na jednom stranom jeziku. Ciljevi i zadaci obrazovnog programa . U trećem i četvrtom razredu učenici biraju po dva predmeta. 4 2 IV god. 36 144 72 sed. Za opšti. odnosno uključivanje u program za obrazovanje odraslih .U srednju stručnu školu (redovno obrazovanje). definisanih standardima zanimanja.osposobljavanje za obavljanje poslova knjigovodstva analitike kupaca i analitike dobavljača. . 36 72 72 72 sed. kreditiranja i kontrole potrošačkih kredita. vještina i kompetencija za obavljanje poslova kontrole dokumentacije i obračuna cijena. 36 132 66 Ukupno 72 72 2 2 66 66 141 420 278 72 72 72 138 66 Napomena: U prvom i drugom razredu učenici biraju po jedan izborni predmet. . . kontrole isplate zarada.

Prohodnost . 5 .U redovnom obrazovanju učenici prelaze u viši razred ako su iz svih predmeta tekuće godine postigli pozitivnu ocjenu. 7. u skladu sa Uputstvom o prilagođavanju obrazovnih programa obrazovanju odraslih.5.EKONOMSKI TEHNIČAR. odradili slobodne aktivnosti i obavili profesionalnu praksu. . Obrazovanje koje se stiče .Odrasli napreduju po programu u skladu sa programom za izvođenje obrazovnog programa za odrasle koji donosi škola.Obrazovanje po obrazovnom programu Ekonomski tehničar traje četiri godine. 6. Trajanje obrazovanja .Završetkom obrazovnog programa stiče se stručno obrazovanje u četvorogodišnjem trajanju.

MATERNJI JEZIK I KNJIŽEVNOST 1. FIZIČKO VASPITANJE 1.8.1. GEOGRAFIJA 1.1.1.POSEBNI DIO 1.2.1.1.1. FIZIKA 1.1.1. SOCIOLOGIJA 1. ISTORIJA 1.6.1.5. BIOLOGIJA SA EKOLOGIJOM 6 .4.1.7. OPŠTEOBRAZOVNI PREDMETI 1. PREDMETNI PROGRAMI 1.3.1. MATEMATIKA 1.11.9.10. INFORMATIKA 1. STRANI JEZIK 1.1.1. HEMIJA 1.

razumijevanje ekonomskih principa privrednog društva. kalkulacija cijena.osposobljavanje za samostalan rad (obračun troškova.sticanje znanja o funkcionisanju i poslovanju privrednog društva. . POSLOVNA EKONOMIJA 1.2.1. Broj časova po godinama obrazovanja i vrstama nastave Razred I II III IV Ukupno Vrste nastave Teorije Vježbe 108 108 Ukupno 108 108 216 216 3. analiza rezultata). . 7 . STRUČNO TEORIJSKI PREDMETI 1. Opšti ciljevi nastave . .upoznavanje sa marketingom i menadžmentom kao poslovnom koncepcijom privrednog društva.upoznavanje sa ulaganjima i rezultatima privrednog društva kao i načinom njihove raspodjele. Naziv predmeta: POSLOVNA EKONOMIJA 2.2.razumijevanje organizacije funkcija i elemenata privrednog društva. .1. .sticanje znanja o osnovnim ekonomskim pojmovima i odnosima. .upoznavanje sa karakteristikama preduzeća kao osnovnog subjekta privređivanja. .

analizira odnos osnovni subjekat opšteg i privređivanja pojedinačnog.izračunava . sredstava sadašnje i preduzeća amortizovane . sadašnju.osnovne pojmove preduzeća privređivanja.poznaje elemente pojedinih vrsta preduzeća i njihov preduzeća uticaj na privredni rast i tehnološki razvoj .razvija pozitivnu sredstava preduzeća obrtna i ostala identifikaciju sa .razumije poslovnu ekonomiju kao naučnu disciplinu Preduzeće kao . . imovina.objašnjava amortizaciju za nabavnu.upoređuje osobine .analizira preduzeća organizacionu . .upoznaje i dijela i cjeline.4.uspostavlja vezu amortizacija.definiše značaj vrijednosti sredstava osnovnih sredstava preduzeća . Sadržaji/Standardi znanja predmeta/Operativni ciljevi Razred: PRVI Informativni ciljevi i Socijalizacijski Formativni ciljevi sadržaji ciljevi učenik učenik učenik Uvod u ekonomiku i .izračunavanje koeficijenta obrta obrtnih sredstava 8 . pojedina osnovna amortizovanu i sredstva prema tržišnu vrijednost vremenskom i osnovnih sredstava funkcionalnom i značaj načinu amortizacije amortizovanja Preporuke za izvođenje nastave vježba: .izračunavanje amortizacije za pojedina osnovna sredstva .uočava povezanost . .razumije pojmove: sredstva preduzeća preduzećem sredstva.razumije pojam potreba i način njihovog zadovoljenja Sredstva i izvori . izvori između nabavne.razvija svijest o organizaciju između ekonomike značaju ekonomije . način razlikuje vrste njihovog osnivanja preduzeća i prestanka rada .uočava značaj organizacionu zadovoljavanja strukturu privredepotreba nastanak i razvoj .navodi vrste strukturu privrede i preduzeća. razumije privrede i .razlikuje osnovna. .upoznaje osnovne i organizacije zadatke poslovne ekonomije .

obrazlaže učešće pojedinih vrsta izvora sredstava u ukupnim izvorima .objašnjava podjelu troškova.izračunava dobit .izračunava cijene koštanja koristeći pojedine metode kalkulacije .izračunavanje cijene koštanja i prodajne cijene putem kalkulacije Rezultati poslovanja preduzeća .mjestu nastanka .nosiocima . objašnjava fiksne i varijabilne troškove .analizira faktore koji su uslovili određene rezultate .uspostavlja vezu između ukupnog prihoda i dobiti preduzeća .izračunava i analizira troškove prema: .izračunavanje fiksnih i varijabilnih troškova i njihovo grafičko predstavljanje .razumije pojmove utrošaka i troškova .razvija osjećaj za poštovanje principa koji vode uspješnom poslovanju vježba: . ukupan prihod i dobit preduzeća .planira smanjenje troškova za zadate uslove .izračunavanje dobiti 9 .razumije pojam i objašnjava značaj rezultata poslovanja preduzeća.razvija osjećaj za racionalno trošenje materijalnih dobara vježba: .izračunava ukupan prihod .navodi različite metode kalkulacije i objašnjava njihove karakteristike Formativni ciljevi učenik .izračunava fizički obim proizvodnje .elementima procesa rada .analizira ukupne troškove i njihov značaj pri poslovnom odlučivanju .navodi izvore sredstava i objašnjava njihovu strukturu Ulaganja u reprodukciju .analiza ukupnih troškova .shvata uslovljenost angažovanja i trošenja .razvija poslovnu odgovornost pri odlučivanju .izračunava koeficijent obrta obrtnih sredstava .navodi pojavne oblike izražavanja rezultata poslovanja preduzeća i faktore koji na njih utiču .razlikuje troškove i utroške .Informativni ciljevi i sadržaji učenik .za zadate uslove analizira ostvarene rezultate .izračunava fiksne i varijabilne troškove .razumije vremenski i funkcionalni način amortizovanja .definiše pojam obrta kapitala .planira uslove za postizanje boljih rezultata Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave .razumije pojam i značaj kalkulacije .

izračunavanje produktivnosti . navodi elemente za obračun zarada .razvija svijest o ličnoj odgovornosti .Informativni ciljevi i sadržaji učenik Formativni ciljevi učenik .obračun zarada radnika .analizira faktore koji utiču na produktivnost.analizira različite načine raspodjele neto-dobiti .izračunava za zadate uslove: .princip ekonomičnosti i uticaj na poslovanje preduzeća .objašnjava način obračuna zarade i odnos zaradamotivacija Ekonomski principi poslovanja preduzeća .ekonomičnost .analizira odnos zarada-motivacija .obračunava zarade radnika na bazi zadatih podataka .planira raspodjelu dobiti .izračunavanje rentabilnosti 10 .razlikuje raspodjelu kao jednu od faza reprodukcije .razumije pojam i značaj zarada.Razumije i objašnjava: .razvija osjećaj za poštovanje principa koji vode uspješnom poslovanju vježba: .princip produktivnosti i uticaj na poslovanje preduzeća .izračunavanje ekonomičnosti .razvija svijest o pripadnosti preduzeću vježba: .razumije pojam i objašnjava značaj raspodjele rezultata poslovanja .uticaj svakog člana kolektiva na sopstvene rezultate i rezultate rada kolektiva .princip rentabilnosti i uticaj na poslovanje preduzeća .rentabilnost .produktivnost . ekonomičnost i rentabilnost .upoređuje rezultate poslovanja različitih preduzeća Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave Raspodjela rezultata poslovanja .

planira razvoj preduzeća za zadate uslove .razumije značaj ulaganja u razvoj preduzeća Formativni ciljevi učenik .Informativni ciljevi i sadržaji učenik Razvoj preduzeća .analizira faktore razvoja preduzeća i njihov međusobni uticaj Socijalizacijski ciljevi učenik .navodi faktore koji utiču na razvoj preduzeća i objašnjava njihov uticaj .razvija ekološku svijest .razvija pozitivnu identifikaciju sa preduzećem Preporuke za izvođenje nastave 11 .

ograničenu i neograničenu odgovornost .objašnjava društva lica i društva kapitala .shvata važnost određivanja cilja u poslovanju Preporuke za izvođenje nastave .uočava razlike između društva lica i društva kapitala .objašnjava komponente menadžmenta Organizacioni oblici preduzeća .prepoznaje ciljeve preduzeća i ciljeve poslovanja . mjere i transformaciju ciljeva u zadacima Menadžment savremene organizacije .razvija ekonomičnost u poslovanju 12 .Razred: DRUGI Informativni ciljevi i sadržaji učenik Organizacija poslovanja preduzeća .navodi organizacione oblike preduzeća i njihove osnovne karakteristike .razlikuje i upoređuje ortačko i komanditno društvo.poznaje opšte karakteristike javnih preduzeća Formativni ciljevi učenik . mjera i zadataka Socijalizacijski ciljevi učenik .poslovanja preduzeća .ciljeve poslovanja.uočava karakteristike društva kapitala i vrši poređenje između akcionarskog društva i društva sa ograničenom odgovornošću .uočava ulogu menadžmenta u razvoju preduzeća .uočava razlike između društva sa ograničenom i neograničenom .upoznaje organizaciju .razvija sistematičnost u radu .razumije pojam menadžmenta i navodi podjelu i karakteristike menadžmenta .uočava razlike između ortačkog i komanditnog društva .razlikuje vrste menadžmenta od komponenti menadžmenta .prepoznaje vezu između ciljeva.navodi i objašnjava .uviđa važnost timskog rada .

određuje zadatke.navodi funkcije preduzeća . funkciju izvršenja . . transportnu funkciju .objašnjava vertikalnu i horizontalnu podjelu funkcija.Informativni ciljevi i sadržaji učenik Organizacija elemenata proizvodnje . organizaciju.uočava značaj - Formativni ciljevi učenik odgovornošću analizira akcionarsko društvo razlikuje kriterijume za procjenu složenosti uočava značaj motivacije za ostvarivanje ciljeva poslovanja utvrđuje karakteristike strukturisanja opreme Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave - .obrazlaže funkciju proizvodnje.nabraja motive zaposlenih i obrazlaže ih . skladišnu funkciju.razvija samostalnost u radu 13 .razvija sistematičnost u radu .objašnjava osnovna načela organizacije elemenata proizvodnje .objašnjava organizaciju unutrašnjeg transporta Organizacija funkcija u preduzeću .identifikuje vrste skladišta .utvrđuje zadatke. funkciju prodaje.razlikuje i karakteriše funkcije upravljanja.razlikuje sekundarnu funkciju u preduzeću .razumije proces kupoprodaje i saradnju sa drugim službama . sistem.objašnjava organizaciju kolektiva . funkciju rukovođenja. planiranje nabavke i saradnju sa drugim službama .utvrđuje vidove.objašnjava funkciju upravljanja .razlikuje metode i tehnike u okviru funkcije rukovođenja . ritam i pripremu proizvodnje za zadate uslove . rukovođenja i izvršenja . faktore. robne zalihe.navodi kriterijume za procjenu složenosti poslova . organizaciju. politiku. funkciju nabavke.

Acić J. Hamić H.Kisić S.. nosioce.: Marketing–principi za menadžere. Cetinje.. cijene.sastavlja plan istraživanja tržišta.. tražnju i cijenu i njihov odnos . zadatke i korišćenje sredstava transporta Marketing kao poslovna koncepcija savremenog preduzeća .vrši izbor predmeta istraživanja . koristeći odgovarajuće metode istraživanja tržišta .analizira ponudu.: Marketing. motive i ponašanje potrošaca . Beograd. 6.objašnjava pojam i navodi elemente i vrste tržišta .navodi pojam.Lovreta S. 14 .: Poslovna ekonomija za II razred. predmet i metode istraživanja . Kisić S. Beograd i Novi Sad.analizira instrumente marketinga. 1999. 2000. proizvod i proizvodni program. 1995.: Ekonomika i organizacija preduzeća za II razred ekonomske škole.zna pojam i vrste instrumenata marketinga ..razumije marketing kao savremenu poslovnu koncepciju . Okvirni spisak literature i drugih izvora .Gereke Lj.grafički prikazuje krivu tražnje i ponude . Zavod za udžbenike i nastavna sredstva. . Jelević G.razumije kombinovanje instrumenata marketinga Formativni ciljevi učenik politiku i plan prodaje za zadate uslove Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave . Obod.analizira ulogu marketinga u preduzeću .poznaje značaj. Zavod za udžbenike i nastavna stedstva.prepoznaje tokove robe u skladištu (ulaz i izlaz robe) . Zavod za udžbenike i nastavna sredstva. Beograd.. Božić V..razvija odgovornost u radu 5.upoznaje značaj marketinga za poslovanje preduzeća . 2006.Informativni ciljevi i sadržaji učenik organizacije skladišta . Materijalni uslovi za izvođenje nastave Računar sa programskom opremom i grafoskop. . . kanale prodaje i promociju .Mihailović B.razumije potrebe. Pavlovic M.

referati) i usmeni odgovori učenika. od kojih najmanje jedna mora biti sa usmene provjere znanja. Obavezni načini provjeravanja i ocjenjivanja znanja učenika .7. diplomirani ekonomista.Visoka stručna sprema iz područja ekonomije. 9.Zaključna ocjena izvodi se na osnovu svih ocjena dobijenih u klasifikacionim periodima. 8. Povezanost predmeta Znanja Tržište Instrumenti marketinga Vrste privrednih subjekata Linijski dijagrami Marketing Marketing Pravo Statistika Povezanost sa predmetom Predmet Znanja Tržište Instrumenti marketinga Vrste preduzeća Kriva tražnje i ponude 15 . Profil stručne spreme nastavnika i stručnih saradnika . .U toku klasifikacionog perioda provjeravaju se i ocjenjuju pismeni radovi učenika (testovi. Zaključna ocjena na kraju klasifikacionog perioda izvodi se iz svih datih ocjena u klasifikacionom periodu. Učenik mora biti ocijenjen na kraju svakog klasifikacionog perioda.

.sticanje navika tačnosti i sistematičnosti u radu.upoznavanje sa organizacijom rada u administrativnom poslovanju. .razvoj ličnosti učenika.osposobljavanje za samostalan rad.2. 16 . . njegovih socijalnih kompetencija.savladavanje tehnike prepiske uz korištenje savremenih elektronskih sredstava. Broj časova po godinama obrazovanja i vrstama nastave Razred I II III IV Ukupno Vrste nastave Teorija Vježbe 72 Ukupno 72 72 72 3. .1. Opšti ciljevi nastave . . objektivnosti i poslovne diskrecije.razvijanje osjećaja odgovornosti. neophodnih za aktivan život u građanskom demokratskom društvu. Naziv predmeta: POSLOVNA KOMUNIKACIJA I BIROTEHNIKA 2. .usvajanje znanja iz oblasti korespondencije. POSLOVNA KOMUNIKACIJA I BIROTEHNIKA 1. .ovladavanje znanjima i vještinama poslovne komumikacije. . .2.ovladavanje tehnikom rada na tastaturi po sistemu slijepog kucanja.usvajanje opštih i stručnih znanja i stručnih kompetencija za rješavanje problema u svom zanimanju.

navikava se na poslovanje neophodne uslove timski rad .koristi računar kao profesionalnosti u poslovanja sredstvo za rad radu .analizira primjere .razvija sposobnosti strankama stranke i poslovni timskog rada .4.usvaja i prepoznaje poslovanja i predmeta rada u važnost .obrazlaže značaj kancelariji ekonomisanja i kancelarijskog .priprema.azumije pojam i bonton .razvija ulogu .upoznaje sredstva i upotrebu sredstava zaključivanje predmete rada u za evidenciju kancelariji radnih obaveza .analizira .shvata pojam i rada .formira osjećaj za uslovima rada . vrši i komunikacije formira ključne .razumije odnos i .demonstrira samodisciplinu kancelarijskog upotrebu sredstava .razvija pozitivnu .upoznaje poslovnu najpovoljniji oblik i kulturu i poslovne sredstva običaje komunikacije .upoznaje .primjenjuje fraze vrijednosti i .razumije ulogu i značaj predmeta u svim oblastima privrednog poslovanja Kancelarijsko . Sadržaji/Standardi znanja predmeta/Operativni ciljevi Razred: PRVI Informativni ciljevi i Socijalizacijski Formativni ciljevi sadržaji ciljevi učenik učenik učenik Uvod .demonstrira prijem .analizira oblike tolerantnu način komunikacije komunikacije poslovnu klimu sa strankama .definiše sredstva za evidenciju radnih obaveza i poznaje značaj zaštite na radu Komunikacija sa .prepoznaje .obrazlaže i shvata elemente za značaj povratne uspješnu informacije komunikaciju Preporuke za izvođenje nastave 17 .zna principe oslovljavanja u primjenjuje manire organizacije rada svim fazama lijepog ponašanja sa strankama komunikacije .vrednuje sopstvene značaj stranke .stvara pozitivnu i .uočava važnost organizaciju rada u određuje sredstva korišćenja kancelariji za evidenciju iskustava drugih .razumije oblike .informiše se o radnih obaveza . iz prakse orjentaciju prema pojam i zadatke zanimanju predmeta .demonstrira samostalno .upoznaje ciljeve.samostalno .

izrađuje stilizaciju teksta i fraze oslovljavanja .upoznaje načela i oblike korespondencije .vodi zapisnik - - - Socijalizacijski ciljevi učenik shvata neophodnost pismene komunikacije razvija osjećaj samostalnosti i usavršavanja stručnim znanjima uvažava poslovnog partnera i čuva poslovnu tajnu razvija spremnost za saradnju razvija kreativnost i snalažljivost preuzima odgovornost Preporuke za izvođenje nastave vježba: .definiše službeni dopis i vrste službenih dopisa .upoznaje dokumenta spoljnog prometa roba i usluga .razumije organizaciju poslovnog sastanka .poznaje službenu korespondenciju .stiče inicijativnost i organizacione sposobnosti njegovanjem profesionalne odgovornosti i dužnosti .definise ulogu obrazaca .upoznaje dokumenta unutrašnjeg prometa roba i usluga .vrši prethodne poslovne i tehničke pripreme .shvata pojam poslovnog sastanka .razlikuje oblike i primjenjuje načela korespondencije .upoznaje pojam i značaj korespondencije .analizira poslovni sastanak .razumije tok poslovnog sastanka Formativni ciljevi učenik .-astavlja podnesak .demonstrira tok poslovnog sastanka .poznaje poslovno pismo. djelove poslovnog pisma i forme oblikovanja .radne situacije u kojima se koriste poslovna pisma .-uočava razlike između različitih vrsta korespondencije .sastavlja i prosljeđuje poziv za poslovni sastanak .definiše ulogu podnesaka Korespondencija u oblasti poslovnih sastanaka .analizira elemente zapisnika .razvija komunikativnost i toleranciju 18 .pravi dokumenta unutrašnjeg i spoljnog prometa roba i usluga .koristi čist književni jezik .racionalno i efikasno koristi radno vrijeme .Informativni ciljevi i sadržaji učenik Korespondencija .oblikuje poslovno pismo u svim formama .sastavlja službeni dopis .identifikuje primjere iz prakse .poznaje dokumenta robnog prometa .definise oblik poslovnog sastanka .primjenjuje i identifikuje obrazce .analizira značaj korespondecije .koristi skraćenice i oznake u poslovnom dopisivanju .upoznaje poslovnu korespondenciju .

.. Rakinić J. Beograd. 2002. Zavod za udžbenike i nastavna sredstva.. . 2003. poslovna dokumentacija. Zavod za udžbenike i nastavna sredstva. grafoskop. pismenih zadataka i pismenih vježbi. . po jednom u klasifikacionom periodu. 2000. Beograd.Visoka stručna sprema. 7. 6.: Savremena poslovna korespondencija za prvi razred ekonomske škole i treći razred turisticko-ugostiteljske škole. 8.Okvirni spisak literature i drugih izvora . Zavod za udžbenike i nastavna sredstva. Beograd. telefon.Pismeni zadaci.: Sekretarsko poslovanje sa daktilografijom. .: Birotehnika za IV razred ekonomske škole. najmanje jedan put u klasifikacionom periodu i pismene vježbe..Harizanova V.: Korespondencija za III i IV razred pravne i birotehničke škole. kancelarijski materijal.Spasić D.Zaključna ocjena izvodi se na osnovu usmenog provjeravanja znanja. 9.. diktafon. telefaks. Beograd. Stegensek M. . Zavod za udžbenike i nastavna sredstva. Šarković E.Obavezni načini provjeravanja i ocjenjivanja znanja učenika . interfon.. 2002. Profil stručne spreme nastavnika i stručnih saradnika .5.Šarković E.Računari sa internet vezom i odgovarajućom programskom opremom. Povezanost predmeta Povezanost sa predmetom Znanja Funkcije u preduzeću Organizacija poslovanja Tržište Predmet Poslovna ekonomija Znanja Podjela i značaj funkcija Mjesto poslovnih komunikacija u organizaciji preduzeća Dokumentacija unutar preduzeća Dokumentacija koja se koristi sa okruženjem Oblikovanje slova Formiranje poslovnih pisama Formatiranje teksta Poslovna informatika 19 .Grujić M. Rakinić J.Usmena provjeravanje znanja.Materijalni uslovi za izvođenje nastave . diplomirani ekonomista sa ispitom iz daktilografije. aparati za kopiranje i umnožavanje. Babić J.

.razumijevanje procesa proizvodnje i kombinovanje faktora proizvodnje. . 20 . odnosno potrošnje i akumulacije. . . . OSNOVI MAKROEKONOMIJE 1. . .1.poznavanje i razumijevanje troškova.upoznavanje sa privrednim sistemom zemlje.upoznavanje odnosa potrošnje i štednje.poznavanje tržišta i razumijevanje odnosa na tržištu. Opšti ciljevi nastave .upoznavanje novca kao sveopšteg ekvivalenta. Naziv predmeta: OSNOVI MAKROEKONOMIJE 2. Broj časova po godinama obrazovanja i vrstama nastave Razred I II III IV Ukupno Vrste nastave Teorija Vježbe 108 108 Ukupno 108 108 3.upoznavanje i razumijevanje državnog regulisanja ekonomije.osposobljavanje za samostalan rad.3.2.razumijevanje uticaja međunarodne trgovine na privredni rast i privredni razvoj zemlje. .

razvija osjećaj za aktivnost potrošnje (faze organizaciju posla .razlikuje potrošnju i akumulaciju .razvija pozitivnu i proizvodnje proizvodnje orjentaciju prema .potrebi razvoja proizvodnju kao proizvodnje.razlikuje privredni .razlikuje sastavne za društveni razvoj sistema komponente .nabraja elemente društvene .proizvodna funkcija (grafički prikaz) 21 .potrošnja i štednja.upoređuje stope privrednog rasta i privrednog rasta privrednog razvoja različitih zemalja .nabraja proizvodnje stanovnistva pokazatelje ."magični četvorougao" (zaposlenost.upoznaje ciljeve privrednog sistema privrednog sistema .nabraja i .analizira veze zanimanju objašnjava faktore faktora proizvodnje proizvodnje i njihovih dohodaka .obrazlaže povratne sistem od sprege privrednog društvenog sistema sistema .razvija usmjerenost proizvodnje reprodukcije) na ekonomsku . nivo cijena. razmjene i .pronalazi veze .definiše privredni razvoj razvoj zemlje rast i privredni .definiše između .razlikuje tržišno i plansko regulisanje ekonomije Privredni rast i .objašnjava .razlikuje Preporuke za izvođenje nastave diskusija: .utemeljuje .uočava potrebu razvoj rasta industrijske socijalne sigurnosti .izračunava stopu .razvija svijest o .uspostavlja veze efikasnost povezanost potreba između elemenata .razvija usmjerenost privredni razvoj rast i privredni na privredni rast i .poznaje i razumije privrednog sistema značaju ekonomije pojam privrednog . odnosno potrošnja i akumulacija vježba: . Sadržaji/Standardi znanja predmeta/Operativni ciljevi Razred: DRUGI Informativni ciljevi i Socijalizacijski Formativni ciljevi sadržaji ciljevi učenik učenik učenik Privredni sistem .razlikuje privredni .nabraja tipove ravnotežu privrednog sistema ("magični četvorougao") .analizira opštu .4.analizira tipove .razvija svijest o .koristi pokazatelje kvaliteta života Faktori proizvodnje .raspod društva ekonomsku jele.privredni rast (grafički prikaz) vježba: . spoljna trgovina)-šematski prikaz .razlikuje ekstenzivni i intezivni privredni rast . privredni rast.obrazlaže na primjeru kretanje robe i novca .

izrađuje šematski prikaz graničnih troškova .razlikuje vrste tržišta prema obuhvatu. proporcionalne i progresivne varijabilne troškove . cijene) .idealno konkurentno tržište (izrada modela) 22 . društvenog proizvoda i nacionalnog dohotka Troškovi proizvodnje .fiksni i varijabilni troškovi (izrada dijagrama) .analizira veze .upoznaje fiksne i varijabilne troškove .razvija spremnost za saradnju i timski rad vježba: . kao savremene faktore proizvodnje .analizira oportunitentne troškove .poznaje vrste tržišta .objašnjava proizvodnu funkciju .razvija preciznost i samopouzdanje vježba: .navodi i obrazlaže zakone proizvodnje Rezultati proizvodnje .grafički prikazuje osnovnu strukturu troškova .upoznaje elemente tržišta .razlikuje fiksne i varijabilne troškove .razlikuje degresivne.razvija sposobnost za timski rad vježba: .razumije pojam alternativnih ili oportunitentnih troškova Formativni ciljevi učenik preduzetništvo od biznisa razlikuje preduzetnika od menadžera radi i analizira grafik krive proizvodnih mogućnosti uspostavlja vezu između društvenog bruto proizvoda.razvija ekonomičnost u poslovanju .struktura pokazatelja proizvodnje (izrada šematskog prikaza) - Tržište .pojašnjava strukturu društvenog bruto proizvoda.Informativni ciljevi i sadržaji učenik preduzetništvo i informacije.(ponuda. tražnja. vrstama ekonomskih dobara i karakteru prodaje .upoznaje ukupne. drušvenog poizvoda i nacionalnog dohotka prema zadatom algoritmu izračunava pokazatelje proizvodnje Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave - - .nabraja i objašnjava pokazatelje proizvodnje .granični troškovi (šematski prikaz) . prosječne i granične troškove .izračunavanje prosječne troškove . stepenu konkurencije.definiše tržište .

nabraja i objašnjava funkcije tržišta .razlike trgovinski od platnog bilansa .kriva ponude i tražnje (izrada dijagrama) .prihvata globalna kretanja u svijetu .razvija stručnu odgovornost vježba: .poznaje opšte pojmove međunarodne trgovine .poznaje osnove trgovinskog i platnog bilansa .proučava karakteristike tržišta .sastavlja trgovinski i platni bilans .razvija pravilan stav prema novcu (novac nije cilj.finansijsko tržište .upoređuje i analizira obligacije i akcije .razumije pojam novca .poznaje surogate novca .objašnjava pojam i formiranje cijena na tržištu Novac i finansijsko tržište .Informativni ciljevi i sadržaji učenik .nabraja funkcije novca . robno i resursno tržište .izrada trgovinskog i platnog bilansasimulacija .razlikuje finansijsko.valutni odnosi 23 .razlikuje novčano i tržište kapitala .upoznaje tržišne subjekte i objekte Ponuda. tražnja i cijene .razvija stručnost i spremnost za timski rad vježba: . već sredstvo za ostvarenje cilja) vježba: .koristi zvanični valutni kurs .pronalazi prednosti i nedostatke međunarodne trgovine .poznaje valutne odnose i valutni kurs Formativni ciljevi učenik funkcija tržišta i njihovih mehanizama radi model idealnog konkurentnog tržišta (potrošnih dobara) razlikuje tržišne subjetke i objekte izrađuje i analizira krive ponude i tražnje analizira ravnotežu ponude i tražnje na tržištu uočava posljedice promjene ravnoteže ponude i tražnje Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave - - .razlikuje gotov i depozitni novac .izrada modela ravnoteže ponude i tražnje .pojašnjava pojmove individialne ponude i individualne tražnje .demonstrira ravnotežu ponude i tražnje .upoznaje strukturu finansijskih sredstava Međunarodna ekonomija .

.Drašković V.grafoskop. Obavezni načini provjeravanja i ocjenjivanja znanja učenika . Fakultet za pomorstvo. Zaključna ocjena na kraju klasifikacionog perioda izvodi se iz svih datih ocjena u klasifikacionom periodu. 9. Kotor. od kojih najmanje jedna mora biti sa usmene provjere znanja. Profil stručne spreme nastavnika i stručnih saradnika . cijene Poslovna ekonomija Finansije Rezultati proizvodnje Troškovi proizvodnje Međunarodna ekonomija 24 . Fakultet za pomorstvo. prospekti. kompjuter.U toku klasifikacionog perioda provjeravaju se i ocjenjuju pismeni radovi (testovi.: Osnovi ekonomije. 8. 1997. Beograd. tražnja. Materijalni uslovi za izvođenje nastave . Učenik mora biti ocijenjen na kraju svakog klasifikacionog perioda. Okvirni spisak literature i drugih izvora . 7.Visoka stručna sprema iz područja ekonomije. Kotor. .Labus M.1996.: Ekonomija za menadžere.Drašković V. Povezanost predmeta Znanja Osnove tržišta Podjela tržišta Elementi tržišta Rezultati poslovanja preduzeća Ulaganja u reprodukciju Devizno poslovanje Povezanost sa predmetom Predmet Znanja Marketing Tržište (vrste tržišta) Ponuda. . 6. diplomirani ekonomista. slajdovi. Jugoslovenska knjiga.: Osnovi ekonomije. 2003.5.Zaključna ocjena izvodi se na osnovu svih ocjena dobijenih u klasifikacionim periodima. referati) i usmeni odgovori učenika. katalozi.

osposobljavanje za primjenu stečenih znanja.shvatanje neophodnosti čuvanja informacija. . .ovladavanje metodama i tehnikama pripreme. . .shvatanje neophodnosti globalnog povezivanja. . . upornosti. navikavanje na permanentno učenje i praktični rad. Opšti ciljevi nastave . prenošenja i korišćenja informacija. pedantnosti i tačnosti. Broj časova po godinama obrazovanja i vrstama nastave Razred I II III IV Ukupno Vrste nastave Teorija Vježbe 36 36 33 105 36 36 33 105 Ukupno 72 72 66 210 3.shvatanje smisla i značaja kategorije rada. Microsoft Excel. . Naziv predmeta: POSLOVNA INFORMATIKA 2. . .2.upoznavanje učenika sa računarom i programskim paketima Microsoft Word. POSLOVNA INFORMATIKA 1. . .shvatanje neophodnosti i važnosti upotrebe programskih paketa. .razvijanje logičkog mišljenja.1. . . .razvijanje sposobnosti rada u grupi.sticanje samopouzdanja i njegovanja logičkog mišljenja. Microsoft Access.razvijanje sposobnosti pravilnog načina prezentovanja informacija.upoznavanje razvoja informacione tehnologije.razvijanje intersovanja za praćenje informacionih tehnologija i razvoja programskih paketa.shvatanje neophodnosti korišćenja e-poslovanja. 25 . obrade.upoznavanje sa pojmovima poslovne informatike.razvijanje komunikacijskih sposobnosti.4. preduzimljivosti i komunikativnosti. odgovornosti.

izmjenu. pisanje.upoznavanje sa rasporedom slova i tipki na tastaturi Wordov ekran . briše. postojećim dokumentima i prikazivanje dokumenta u različitim oblicima Formatiranje .definisanje i promjena vrste.upoznaje rad sa novim dokumentima.pisanje novog dokumenta .razvija inovativnost fontova njihovu promjenu i kreativnost Preporuke za izvođenje nastave vježbe: .rad sa dokumentima iz drugog programskog paketa vježbe: .oblikuje slova i shvata značaj različitih oblika i .koristi programski . brisanje.praktično upoznavanje sa vrstama fontova . vježbe: .kopira djelove dokumenata.4.nabraja sve djelove miš prilikom komunikacijske PC računara.razvija . vrste fontova u smisao za lijepo imenuje vrste različite svrhe i vrši . premješta. bilo da su novi ili postojeći .upoznaje: oblikovanje slova. Sadržaji/Standardi znanja predmeta/Operativni ciljevi Razred: DRUGI Informativni ciljevi i Socijalizacijski Formativni ciljevi sadržaji ciljevi učenik učenik učenik Tekst editor .koristi tastaturu i . poznaje kopiranje. preciznost.upoznaje paket pri obradi karakteristike teksta programskog paketa za obradu teksta i faze rada (Word) Personalni računari .kopiranje i premještanje teksta . oblika. veličine fonta i ostalih parametara kojima se definišu fontovi vježbe: .formatizovanje fonta 26 .aktiviranje postojećeg dokumenta . premještanje .navikava na tačnost.pisanje teksta .razvija odgovornost .brisanje i izmjena teksta .upoznaje komande sa ekrana. .koristi različite . nabraja.određuje u kom će obliku prikazati dokument .razvija preciznost Rad sa dokumentima .izbor komandi sa ekrana .uobličavanje teksta vježbe: . radi pisanja i obrade sposobnosti sa njima i upoznaje teksta i zna kako funkcije i značaj funkcionišu pojedinih tipki na pojedini djelovi PC tastaturi PC računara računara Fontovi .upoznaje.razvija tačnost i .

sadržajniji i dobio na značaju Socijalizacijski ciljevi učenik komunikativnost i odgovornost u radu Preporuke za izvođenje nastave .upoznaje dodavanje i brisanje redova i kolona i obavlja različite proste i složene poslove sa podacima u tabeli Štampanje .pisanje novih pisama . teksta.shvata neophodnost racionalnog organizovanja radnog vremena .upoznaje pisanje novih pisama i korišćenje postojećih formi pisama .određuje kada će podatke tabelarno prikazivati .korišćenje postojećih formi pisama Tabele .Informativni ciljevi i sadržaji učenik pasusa. bilo da su u pitanju podaci ili tabele . čitljiviji. gramatička i stilska provjera .upoznaje i razumije neophodnost ispravnog pravopisa Pravljenje i uređenje pisama .razvija kreativnost i odgovornost .crtanje preko komande tabele .pregleda dokument prije štampanja.planira i tabelarno ilustruje podatke kako bi informacija bila razumljivija .dodavanje redova i kolona u tabeli .crtanje tabela preko komandi ekrana . na kom papiru i u kom obliku.pravopisna provjera teksta (spelline checker) .donja i gornja zaglavlja .sastavlja poslovno pismo ili odgovora na primljeno poslovno pismo .upotrebljava različite elemente formatiranja kako bi tekst izgledao bolji.ispravlja greške i to one koje je pronašao sam ili ako se radi o tekstu na stranom jeziku uz pomoć komande spelling check-a . korišćenje lenjira.-koristi komandu grammar check . zamjena Formativni ciljevi učenik njihovog korišćenja .uređenje izgleda tabele .rad i računanje sa podacima tabele vježbe: .pretraživanje i zamjena teksta vježbe: .upoznaje crtanje tabela različitih oblika na različite načine .formatizovanje pasusa .gramatička provjera (grammar checker) .razvija poslovnost i komunikativnost 27 . višestubačni tekst.korišćenje rečnika (thesaurus) vježbe: .višestubačni tekst .određuje šta će štampati.definisanje parametara štampanja . donja i gornja zaglavlja.vertikalno i horizontalno ravnanje .nabrajanje u tekstu . ravnanje. pretraživanje. razumije način i potrebu štampanja čitavog teksta i pojedinih djelova u jednom ili više primjeraka Pravopisna.štampanje cijelog dokumenta ili djelova vježbe: . grafičke oznake za nabrajanje.formatizovanje teksta .

poznaje principe elektronske pošte Formativni ciljevi učenik .razvija svijest o globalnoj povezanosti Preporuke za izvođenje nastave vježbe: .koristi vezu programskih paketa i različite podatke koristi kod više programskih paketa (Word.za konkretne zadatke sakuplja podatke i primjenjuje internet servise Socijalizacijski ciljevi učenik .upoznaje namjenu Interneta i karakteristike pojedinih pretraživača .. Power Point.Web site. Excel.povezanost Worda i drugih programskih paketa vježbe: .upoređuje načine rada pojedinih pretraživača . URL.) . pretraživači. kretanje kroz dokument. elektronska pošta 28 . programi za navigaciju.-upoznaje i razumije vezu Worda i ostalih paketa Internet .Informativni ciljevi i sadržaji učenik Veza Worda sa ostalim programskim paketima ..

razvija komunikacijske sposobnosti i kreativnost . statističke analize i računanje kod bilo kakve druge obrade Formatiranje . premještanje) vježbe: . brisanje.upoznaje kopiranje. briše i vježba u Excel-u Socijalizacijski ciljevi učenik . a prilikom obrade .razvija preciznost u radu .razvija kreativnost 29 .premještanje .uređuje po svojoj želji različite dokumente na kojima radi .kreiranje radnog lista .koristi šablone .mijenjanje veličine pojedinih elemenata radnog lista vježbe: .planira i koristi Excel okruženje za rad sa podacima .objašnjava kako se prave nove formule i upoznaje korišćenje postojećih za finansijsko izračunavanje.upoznaje i razumije formatizovanje različitih elemenata .vrši različite obračune.obrađuje podatke koristeći postojeće formule ili praveći nove . brisanje.upoznavanje sa Excel okruženjem .upoznaje šablone i uči da mijenja oblik.rad u Excel okruženju na konkretnom dokumentu (kopiranje.upoznaje pojam Formativni ciljevi učenik .izrada novih formula i njihova primjena na konkretnom primjeru .kopiranje i brisanje u Excelu . podnožja) . zaglavlja.primjena i korišćenje postojećih formula .definiše sve elemente radnog mjesta i radi sa njima .razvija svijest o neophodnosti poznavanja rada na računaru Preporuke za izvođenje nastave vježbe: .prepoznaje Excel okruženje i elemente na njemu . visinu i širinu kolona i redova Izrada formula i korišćenje postojećih .upoznaje kreiranje radnog lista i primjenjuje kreiranje .kopira.na konkretnom primjeru vrši sjenčenje i oblikovanje pojedinih djelova teksta ili čitavog dokumenta.Razred: TREĆI Informativni ciljevi i sadržaji učenik Excel okruženje i rad u njemu . finansijska računanja i statističke obrade .upoznaje i uočava značaj pojedinih elemenata (ćelije. premještanje pojedinih elemenata Excel okruženja Izrada radnog lista .upoznaje se sa postojećim formulama .

formirati bazu ili koristiti postojeću .filtrira podatke u tabelama i samostalno određuje šta će da posluži kao filter .shvata ulogu izražavanja podataka putem dijagrama i koristi od rada sa njima .sortiranje konkretne baze .poznaje pivot tabele.shvata pojam sortiranja i koristi od tog postupka .samostalno mijenja oblik i pojedine elemente dijagrama i bira najprikladniji format i boju za izražavanje podataka .formatizuje i mijenja format dijagrama Štampanje .sortira konkretne podatke po jednom ili više obilježja.definisanje i izmjena pojedinih parametara štampanja 30 . prikaz) Dijagrami u Excelu .štampa čitav dokument ili pojedine djelove dokumenta .mijenjanje pojedinih elemenata dijagrama vježbe: .upoznaje način pisanja naslova na svakoj strani . mijenja sortne pojmove .razvija sposobnost samostalnog procjenjivanja.razumije pojam filtriranja i koristi rada sa filtriranim podacima Pivot tabele .poznaje sortiranje po različitim obilježjima .određivanje pojedinih elemenata dijagrama . način njihovog pravljenja i rad sa njima (mijenjanje oblika.Informativni ciljevi i sadržaji učenik rotacije pojedinih elemenata Formativni ciljevi učenik brojčanih podataka vrši zaokruživanje brojeva i pravi vizuelno lijepa dokumenta Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave Rad sa listama i bazama .izbor vrste dijagrama .razvija samostalnost u radu i kreativnost vježbe: .filtriranje baze .shvata i razumije ulogu štampanog teksta .korišćenje pivot tabele na konkretnom primjeru vježbe: .definiše elemente dijagrama i samostalno izražava podatke uz pomoć dijagrama .kreira pivot tabelu od postojećih podataka i mijenja oblik i tabelarni prikaz pivot tabele .pravljenje pivot tabele .razlikuje pojedine elemente dijagrama i shvata različite načine rada i izrade dijagrama . izražavanja i vrednovanja rezultata vježbe: .

razvija svijest o globalnoj povezanosti vježbe: .povezivanje Excela.koristi Excel i druge programske pakete radi bolje prezentacije podataka Socijalizacijski ciljevi učenik . Word-a.stvaranje web prezentacije 31 .razumije i shvata povezanost Excel-a i ostalih programskih paketa u informatičkom okruženju i neophodnost njihovog međusobnog djelovanja Stvaranje i korišćenje web-a .razvija svijest o važnosti timskog rada Preporuke za izvođenje nastave vježbe: .Informativni ciljevi i sadržaji učenik Veza Excel-a sa ostalim programskim paketima .prikazivanje i korišćenje podataka Ecel-a i drugih programskih paketa .upoznaje Web prezentaciju Formativni ciljevi učenik .prikazuje podatke na Web-u . Power Point-a i drugih programskih paketa .

Razred: ČETVRTI Informativni ciljevi i sadržaji učenik Baze podataka - upoznaje programski paket Microsoft Access - upoznaje pojam baze podataka (DB) u Microsoft Access-u

Formativni ciljevi učenik - razlikuje elemente radnog okruženja, komande i vrši njihov izbor - nabraja sve karakteristike M. Access-a kao relacione baze podataka - razlikuje nove i postojeće baze podataka (DB) - razlikuje komande baze podataka - nabraja i objašnjava objekte baze podataka (DB) - nabraja karakteristike tabela u Microsoft Access-u - razlikuje načine kreiranja tabela - planira i izrađuje tabelu u Design view - planira i izrađuje tabelu uz pomoć čarobnjaka (Wizard) - planira i izrađuje tabelu uvozom iz programskog paketa Microsoft Word - planira i izrađuje tabelu uvozom iz programskog paketa Microsoft Excel - oblikuje i ažurira tabelu i podatke u njoj - upotrebljava skrivanje i zamrzavanje kolona - određuje izgled tabele sortiranjem i filtriranjem

Socijalizacijski ciljevi učenik - shvata neophodnost praćenja razvoja tehnike

Preporuke za izvođenje nastave - aktiviranje i deaktiviranje programskog paketa Microsoft Access - otvaranje, zatvaranje i rad sa novim i postojećim bazama podataka

Tabele - upoznaje pojam tabele u programskom paketu Microsoft Access - objašnjava kreiranje tabela

- -objašnjava modifikovanje tabela

- obrazlaže načine i svrhu povezivanja tabela

- kreiranje tabela korišćenjem komande Design view - kreiranje tabela korišćenjem komande Wizard - kreiranje tabela uvozom iz programskog paketa M. Word (komanda Import) - kreiranje tabela uvozom iz programskog paketa M. Excel (komanda Import) - na konkretnim tabelama mijenjanje elemenata komandama za formatizovanje, - sortiranje i filtriranje podataka tabele - zamrzavanje i skrivanje kolona tabele - štampanje tabela - povezivanje tabela relacijama 1:1, 1: više, više :1

32

Informativni ciljevi i sadržaji učenik

Formativni ciljevi učenik - štampa tabelu - planira način povezivanja tabela i povezuje ih - oblikuje upit i pronalazi podatke uz pomoć upita - planira i izrađuje upit od postojeće tabele uz pomoć Dizajn view - planira i izrađuje upit od postojeće tabele uz pomoć komande Wizard

Socijalizacijski ciljevi učenik

Preporuke za izvođenje nastave

Upiti - upoznaje pojam upita - objašnjava kreiranje upita

- shvata suštinu odvajanja bitnog od nebitnog

Formulari - obrasci - upoznaje pojam formulara - obrazlaže načine kreiranja formulara

- objašnjava formulare i svrhu korišćenja - -planira i izrađuje formular korišćenjem komande Autoform - -planira i izrađuje formular korišćenjem komande Form wizard - -unosi podatke u formular (Edit, Entry) - utvrđuje svrhu pravljenja izvještaja, razlikuje vrste i načine kreiranja izvještaja - sastavlja i izrađuje izvještaje komandom Report wizard - sastavlja i izrađuje izvještaje komandom Autoreport - razvija preciznost i ličnu odgovornost u radu

Izvještaji - upoznaje pojam izvještaja - obrazlaže promjenu izgleda izvještaja

- kreiranje upita, pronalaženje i odvajanje podataka po zadatom pojmu, grupi pojmova ili po zadatom uslovu komandom Design view - kreiranje upita, pronalaženje i odvajanje podataka po zadatom pojmu, grupi pojmova ili po zadatom uslovu komandom Wizard - pravljenje formulara (obrazaca) raznih oblika za unos podataka (tabular, columnar, datasheet, justified) i unosi podatke - oblikovanje dokumenta do profesionalnog izgleda koristeći komande za formatiranje fonta, poravnavanje - kreiranje izvještaja u različitim oblicima (columnar, tabular, chart wizard, label wizard) - kreiranje izvještaja komandom Autoreport - kreiranje izvještaja komandom Report wizard - korišcenje komande Print

33

Informativni ciljevi i sadržaji učenik

Formativni ciljevi učenik - planira i vrši korekciju izvještaja u Design view - mijenja font i ostale elemente izvještaja i vrši poravnavanje, - priprema izvještaj za štampu i štampa ga - Planira stranu na Web-u - Utvrdjuje hiperlinkove - Definise module i makroe i razlikuje ih - razlikuje vrste eposlovanja - pronalazi i prepoznaje na internetu aplikacije za eposlovanje - upotrebljava aplikacije eposlovanja (ebankarstvo, etrgovina)

Socijalizacijski ciljevi učenik

Preporuke za izvođenje nastave preview - štampanje izvještaja

Pages, makroi, moduli - Objasnjava pojam strane - Pojam modula i makroa Elektronsko poslovanje - upoznaje pojam i vrste e-poslovanja - upoznaje aplikacije e-poslovanja - zna namjenu i razumije principe rada sistema za samoposluživanje u bankarskom poslovanju, sistema bankomata, homebankong sistema, govorne komunikacione sisteme

- razvija svijest o globalnom povezivanju

- rad na konkretnim aplikacijama eposlovanja - rad na konkretnim aplikacijama ebankarstva - rad na konkretnim aplikacijama etrgovine

5. Okvirni spisak literature i drugih izvora - Kelly J.: Microsoft Excel, Korak po korak, CET, Beograd, 2003. - Dragan Marinčić, Miroslav Sardelić, Poslovna informatika (baze podataka) za treći razred ekonomske skole, Zavod za udžbenike i nastavna sredstva, Beograd, 2004. - Marinčić D.: Poslovna informatika, Zavod za udžbenike i nastavna sredstva, Beograd, 2003. 6. Materijalni uslovi za izvođenje nastave - učionica opremljena računarima sa odgovarajućom programskom opremom, telefonski aparat i linije za Internet vezu, programski paket Microsoft Access u odgovarajućem okruženju. 7. Obavezni načini provjeravanja i ocjenjivanja znanja učenika - U toku klasifikacionog perioda provjeravaju se i ocjenjuju praktični radovi na računaru i usmeni odgovori učenika. Učenik mora biti ocijenjen na kraju svakog

34

klasifikacionog perioda. . izvještaja obrazaca PC računar.profesor tehnike i informatike.diplomirani inženjer organizacije rada. 8. magacinsko i upravljačko knjigovodstvo Računar.Zaključna ocjena izvodi se na osnovu svih ocjena dobijenih u klasifikacionim periodima. Profil stručne spreme nastavnika i stručnih saradnika Visoka stručna sprema: . Formule. 9. smjer Računarske tehnike i informatike. pravljenje i uređenje pisama 35 . .diplomirani inženjer elektrotehnike. smjer Kibernetika. Zaključna ocjena na kraju klasifikacionog perioda izvodi se iz svih datih ocjena u klasifikacionom periodu. tabele i grafikoni iz Microsoft Excela Bankarsko poslovanje Elektronsko bankarstvo Računovodstvo Poslovna komunikacija i birotehnika Pravljenje tabela. finansijsko. . .diplomirani matematičar. Korespondencija Povezanost sa predmetom Predmet Znanja Statistika Tabele i izvjestaji u Microsoft Access-u. smjer Računarske nauke.diplomirani ekonomista. smjer Poslovni informacioni sistemi ili srodni smjerovi. Povezanost predmeta Znanja Analiza i prikazivanje statističkih podataka Elektronsko bankarstvo Materjalno. .

. . . PRAVO 1. .1. . Naziv predmeta: PRAVO 2.upoznavanje sa osnovnim institutima građanskog. vrstama. Opšti ciljevi nastave . stvarnog i obligacionog prava.sticanje znanja o hartijama od vrijednosti i osposobljavanje za njihovu upotrebu u prometu. organizacijom i registracijom privrednih subjekata. Broj časova po godinama obrazovanja i vrstama nastave Razred I II III IV Ukupno Vrste nastave Teorija Vježbe 72 Ukupno 72 72 72 3.5. .upoznavanje sa javnim prihodima i njihovom naplatom. 36 .usvajanje osnovnih znanja o državi i pravu.2.upoznavanje sa pojmom.upoznavanje sa materijom ugovornog prava i sticanje znanja o ugovoru o prodaji i kreditu.osposobljavanje za samostalni rad.

upoznaje vrste . grane elemente pravnog prava i pravne sistema oblasti Građansko pravni .prepoznaje i 37 Preporuke za izvođenje nastave .upoznaje društvene koje primjenjuje značaju i potrebi norme neorganizovano poštovanja društvo od normi društvenih normi koje primjenjuje organizovano društvo Pojam.definiše pojam i specifične elemente države društvene organizacije Pravni poredak .prepoznaje i imovine razumije pojam imovine i njen značaj .navodi i objašnjava . norme njihove elemente i uočava posljedice njihovog nepoštovanja Pravni akti .prepoznaje objekte u građanskopravnim odnosima .navodi i objašnjava akte po vrstama i motiviše da se pravne akte pravnoj snazi poštuju pravni akti Pravni sistem .razvija osjećaj i .prepoznaje vrste i subjektivnih karakteristike građanskih prava subjektivnih građanskih prava .razlikuje pravne .upoznaje pojam i ustanove.4. Sadržaji/Standardi zanimanja predmeta/Operativni ciljevi Razred: DRUGI Informativni ciljevi i Socijalizacijski Formativni ciljevi sadržaji ciljevi učenik učenik učenik Društvene norme .razlikuje pravne od odnos drugih društvenih .definiše stvari i .razvija svijest o .definiše pojam .određuje značaj .objašnjava pojam odnosa i razumije građansko-pravnog imovinski karakter odnosa pravnih odnosa .razlikuje pravne .upoznaje pravne pravnih normi.upoznaje pravni formiranje i poredak ostvarivanje pravnog poretka Pravne norme .razlikuje norme .prepoznaje razliku subjekte i objekte između subjekata prava prava .razumije .razumije pojam funkcije države države kao . elementi i .

prepoznaje vrste i elemente čeka.prepoznaje i razlikuje razne vrste hartija od vrijednosti .upoznaje ugovor o kreditu Hartije od vrijednosti .navodi i opisuje izvore obligacija Ugovori .Informativni ciljevi i sadržaji učenik navodi njihove vrste .upoznaje ugovor o prodaji .uočava elemente ugovora o prodaji i razumije prava.uočava ovlašćenja iz kojih se sastoji pravo svojine i prepoznaje načine sticanja i prestanka prava svojine .razvija sposobnost postizanja kompromisa Ugovori o kreditu .popunjavanje čeka .prepoznaje vrste i elemente mjenice.definiše pojam ugovora i objašnjava opšte uslove za zaključivanje ugovora .upoznaje pravo svojine Formativni ciljevi učenik razlikuje razne vrste stvari kao objekata građanskih prava .razvija svijest o nepovredivosti tuđe imovine Pojam i osobine obligacija . shvata njen značaj i upotrebu .objašnjava dejstvo i načine prestanka ugovora Ugovor o prodaji .sastavlja i analizira ugovor o kreditu vježbe: .upoznaje pojam obligacija .popunjavanje mjenice vježbe: .upoznaje ček . 38 vježbe: .upoznaje mjenicu .uočava uslove za nastanak punovažnih ugovora Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave .uočava dejstvo koje ugovor proizvodi i razlikuje načine prestanka ugovora .upoznaje pojam i vrste hartija od vrijednosti .uočava osobine i elemente obligacija . obaveze i odgovornosti ugovornih strana .razlikuje izvore obligacija njihovim vrstama i značaju .uočava specifičnosti i elemente ugovora o kreditu .sastavlja i analizira ugovor o prodaji vježbe: .

upoznaje pojam ortačkog. Okvirni spisak literature i drugih izvora .uočava specifičnosti javnih prihoda . akcionarskog. Ekonomski fakultet Podgorica. samostalnost.Vasiljević M. .Vasiljević M.upoznaje pojam javnih prihoda .Subotić-Konstantinović N.: Pravo za ekonomiste. 39 . .: Pravo. Savremena administracija. komercijalne i državne zapise Privredni subjekti . Zavod za udžbenike i nastavna sredstva.razlikuje vrste berzanskih poslova.razlikuje poreske obveznike prema vrsti poreske obaveze.1997.upoznaje pojam berze. blagajničke. Mijatović B.razvija komunikativnost.izrada rješenja o porezu 5. Podgorica.prepoznaje karakteristike i specifičnosti pojedinih privrednih društava Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave . 2002. Beograd. društva sa ograničenom odgovornošću i djelove stranih društava . . prepoznaje akte u postupku utvrđivana i naplate javnih prihoda vježbe: . 2005.. banke i osiguravajućeg društva Formativni ciljevi učenik razumije značaj i upotrebu čeka . 1995. Savremena administracija. Beograd.Informativni ciljevi i sadržaji učenik .upoznaje obračun i naplatu javnih prihoda .: Privredno pravo.Miladinović S. specifičnosti poslovnih banaka i organizaciju osiguravajućeg društva .razlikuje pojedine hartije od vrijednosti i razumije njihovo korišćenje . akcije.-upoznaje pojam preduzetnika i privrednih društava .razlikuje razne oblike obavljanja privrednih djelatnosti .upoznaje obveznice. komanditnog.: Poslovno pravo.inicij ativnost Javni prihodi .popunjavanje poreske prijave vježbe: . Beograd.

7. ugovora i drugog. Obavezni načini provjeravanja i ocjenjivanja znanja učenika .Visoka stručna sprema. Materijalni uslovi za izvođenje nastave . .6. Profil stručne spreme nastavnika i stručnih saradnika . Zaključna ocjena na kraju klasifikacionog perioda izvodi se iz svih datih ocjena u klasifikacionom periodu. projektno platno i folije za grafoskop. uzorci propisa. 8.računar sa odgovarajućom opremom. 9. diplomirani pravnik.Zaključna ocjena izvodi se na osnovu svih ocjena dobijenih u klasifikacionim periodima. grafoskop.U toku klasifikacionog perioda provjeravaju se i ocjenjuju usmeni odgovori učenika. Učenik mora biti ocijenjen na kraju svakog klasifikacionog perioda. Povezanost predmeta Znanja Preduzeće kao osnovni subjekt privređivanja Privredni subjekti Hartije od vrijednosti Berze Povezanost sa predmetom Predmet Znanja Poslovna ekonomija Pojam i vrste privrednih subjekata Poslovna ekonomija Privredni subjekti Bankarsko poslovanje Pojam i vrste hartija od vrijednosti Berzansko poslovanje 40 . od kojih najmanje jedna mora biti sa usmene provjere znanja.

Naziv predmeta: STATISTIKA 2. . .razvijanje logičkog mišljenja učenika za samostalno donošenje zaključka na osnovu dobijenih podataka i analiza. 41 .2.razvijanje odgovornosti pri radu. Broj časova po godinama obrazovanja i vrstama nastave Razred I II III IV Ukupno Vrste nastave Teorija Vježbe Ukupno 99 99 99 99 3.razumijevanje važnosti statističkih metoda u praćenju i analizi poslovanja preduzeća. preciznosti i urednosti. STATISTIKA 1. .sticanje osnovnih statističkih znanja potrebnih za primjenu statistiških metoda u praksi.razumijevanje povezanosti statistike sa drugim predmetima iz oblasti ekonomije. discipline. .6.1. Opšti ciljevi nastave .

nabraja obilježja statističkog statističkih jedinica posmatranja .opisuje izvore i jednostavni načine prikupljanja statistički upitnik podataka .razvija pozitivan .objašnjava metode .prepoznaje izvore i obuhvatanja načine prikupljanja jedinica podataka posmatranja . frekvencija atributivnih.definiše pojam njihov varijabilitet masovnih pojava.formira .razlikuje stvarna.razlikuje prosto i .definiše geografske serije kumulativne . grupisanje preciznosti u radu vrste i faze .izrađuje .ilustruje statistički upitnik Sređivanje i . .analizira i razlikuje geografskih i pokazatelje vremenskih vremenskih serija statističkih serija .razumije cilj .upoznaje pojam primjerima stav prema statistike masovne pojave i istraživanju .razvija posmatranje posmatranje. timski rad podataka intervalne i .navikava se na grupisanja atributivne.kombinovano tačnosti i .definiše program program radu posmatranja posmatranja .obrazlaže na .upoznaje pojam.4.određuje statističke serije kumulativni niz „ispod” i kumulativni niz Preporuke za izvođenje nastave vježbe: . samostalnost u . Sadržaji/Standardi znanja predmeta/Operativni ciljevi Razred: ČETVRTI Informativni ciljevi i Socijalizacijski Formativni ciljevi sadržaji ciljevi učenik učenik učenik Uvod u statistiku .objašnjava neintervalne serije formiranje distribucije numeričkih.razlikuje faze istraživanja statističkog istraživaja Statističko . .interpretira varijabilitet i zakon upotrebu zakona velikih brojeva velikih brojeva u . posmatranja i vremenska i predmet prostorna obilježja posmatranja .sastavlja .analizira statističko .razlikuje vrste .razvija osjećaj grupisanje podataka .formiranje statističkih serija (rad u grupama) 42 .podataka sređivanja i .upoznaje se sa statistici fazama statističkog .

Informativni ciljevi i sadržaji učenik Prikazivanje statističkih podataka - poznaje i objašnjava statističke tabele - definiše pojam i vrste grafičkog prikazivanja -

Formativni ciljevi učenik „iznad” primjenjuje pravila u sastavljanju statističkih tabela raspoređuje podatke u tabeli prikazuje podatke pomoću linijskog dijagrama, stubića, krugova i polukrugova razlikuje poligon i histogram frekvencija izvodi zaključke o pojavama na osnovu na osnovu grafičkih prikaza razlikuje izračunate i pozicione srednje vrijednosti izračunava aritmetičku sredinu iz grupisanih i negrupisanih podataka razlikuje osobine aritmetičke sredine izračunava geometrijsku sredinu i harmonijsku sredinu dokazuje Košijevu teoremu tumači dobijene rezultate izračunava pozicione srednje vrijednosti (medijanu i modus) upoređuje mjere disperzije uočava vezu disperzije sa srednjim vrijednostima izračunava interval varijacije, srednje apsolutno

Socijalizacijski ciljevi učenik - razvija odgovornosti za tačnost u prikazivanju podataka - razvija sistematičnost u radu - razvija osjećaj za urednost i pedantnost

Preporuke za izvođenje nastave vježbe: - izrada grafikona i tabela - izrada grafikona i tabela na računaru

-

Analiza podataka - upoznaje srednje vrijednosti - definiše aritmetičku, geometrijsku i harmonijsku sredinu, medijanu i modus - upoznaje Košijevu teoremu - objašnjava pojam i mjere disperzije - objašnjava vezu između dvije ili više pojava – pojam korelacije - definiše pojam korelacije - upoznaje prostu linearnu regresiju

-

- razvija osjećaj za preciznost

vježbe: - izračunavanje srednjih vrijednosti i njihovo grafičko prikazivnaje na primjerima iz prakse

-

-

- razvija odgovornost i samostalnost u radu

- izrada grafikona i tabela na računaru - preuzima odgovornost za donešene odluke

-

- izračunavanje mjera disperzije na primjerima iz prakse

-

-

- shvata važnost profesionalnosti u radu

- izračunavanje koeficijenta korelacije

43

Informativni ciljevi i sadržaji učenik

Formativni ciljevi učenik odstupanje, standardnu devijaciju i koeficijent varijacije razlikuje apsolutne i relativne mjere disperzije upoređuje disperziju između dvije ili više statističkih serija analizira jačinu veza između dvije pojave izračunava koeficijent korelacije po metodu kovarjansedirektno iz orginalnih podataka tumači dobijene rezultate izrađuje dijagram rasturanja podataka određuje zavisnu i nezavisnu promjenjivu matematički i grafički određuje liniju regresije komentariše dobijene rezultate razlikuje opštu i poslovnu statistiku prepoznaje dokumentaciju vezanu za poslovnu statistiku razlikuje i definiše izvore podataka poslovne statistike izračunava prosječni apsolutni nivi i prosječni apsolutni rast izračunava prosječni tempo

Socijalizacijski ciljevi učenik

Preporuke za izvođenje nastave

-

- izrada dijagrama rasturanja na računaru

-

- matematičko i grafičko određivanje linija regresije

Osnovni pojmovi o poslovnoj statistici - poznaje pojam, predmet i značaj poslovne statistike - definiše preduzeće kao statističku jedinicu Pokazatelji dinamike proizvodnje i prometa - objašnjava apsolutni nivo i -

-

- razvija preciznost i samostalnost u radu

-

- izračunavanje apsolutnog nivoa, apsolutnog rasta, prosječnog nivoa i prosječnog rasta

44

Informativni ciljevi i sadržaji učenik apsolutni rast i prosječni apsolutni nivo i prosječni apsolutni rast - definiše tempo razvoja i tempo rasta i prosječni tempo razvoja i rasta - objašnjava razvojnu tendenciju pojava trend

Formativni ciljevi učenik razvoja i prosječni tempo rasta uočava vezu između tempa razvoja i tempa rasta tumači dobijene rezultate odeđuje linearni trend po metodu najmanjih kvadrata izrađuje dijagram rasturanja podataka razlikuje obračun linearnog trenda za paran i neparan broj perioda vrši izolaciju i ekstrapolaciju trenda komentariše dobijene rezultate grafički prikazuje trend razlikuje obračun linearnog trenda za paran i neparan broj godina razlikuje vrste relativnih brojeva izračunava bazne i lančane indekse tumači dobijene rezultate grafički prikazuje lančane razlikuje tj. prepoznaje indekse količina, cijena, vrijednosti proizvodnje i prometa, indekse troškova života komentariše dobijene rezultate razlikuje metode izračunavanja sezonskih indeksa izračunava sezonske indekse

Socijalizacijski ciljevi učenik

Preporuke za izvođenje nastave - izračunavanje prosječnog tempa rasta i prosječnog tempa razvoja - određivanje linaernog trenda - grafičko prikazivanje linije linearnog trenda na računaru

-

-

-

Relativni brojevi i pokazatelji strukture - upoznaje vrste relativnih brojeva - objašnjava bazne i lančane indekse - definiše individualne i grupne indekse količina, cijena, vrijednosti proizvodnje i prometa, indekse troškova života - poznaje sezonske varijacije i njihovo mjerenje - navodi metode izračunavanja sezonskih indeksa

-

- razvija sposobnost analitičkog mišljenja

vježbe: - izračunavanje indeksa - grafičko prikazivanje indeksa - grafičko prikazivanje uticaja sezone - izračunavanje sezonskih indeksa

- preuzima odgovornost za predložena rješenja

-

45

polu i starosti) izračunava broj uslovnih radnika izračunava koeficijent iskoršćenja radnog vremena izračunava produktivnost rada analizira način mjerenja produktivnosti rada izračunava individualne indekse produktivnosti rada izračunava grupne indekse produktivnosti rada na bazi nepromijenjenog sastava proizvodnje izračunava grupne indekse produktivnosti rada na bazi promijenjenog sastava proizvodnje tumači dobijene Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave - Statističko obuhvatanje zaposlenih radnika .objašnjava strukturu zaposlenih prema osnovnim obelježjima .poznaje jedinice i fondove radnog vremena i koeficijent iskorišćenja radnog vremena Statističko obuhvatanje produktivnosti rada . prema radnom stažu.poznaje pojam i način mjerenja produktivnosti rada .izračunavanje pokazatelja zaposlenih - - - .zaposlenih radnika .shvata važnost razvoja ljudskih resursa .izračunavanje indeksa produktivnosti rada - - - 46 .upoznaje pojam .definiše individualne i grupne indekse produktivnosti rada - .definiše brojno stanje radnika .izračunavanje produktivnosti rada .shvata značaj produktivnosti rada za uspješno poslovanje preduzeća vježbe: .Informativni ciljevi i sadržaji učenik Formativni ciljevi učenik prema opštem kvartalnom prosjeku predviđa nivo pojave pomoću sezonskih indeksa izrađuje dijagrame uticaja sezonskih oscilacija na nivoa pojave razlikuje osnovne pokazatelje zaposlenih radnika izračunava pokazatelje zaposlenih prema osnovnim obelježjima (kvalifikaciona struktura.

Podgorica.profesor matematike. .: Poslovna statistika.Zaključna ocjena izvodi se na osnovu svih ocjena dobijenih u klasifikacionim periodima. . od kojih jedna mora biti sa usmene provjere znanja.: Teorija korelacija u ekonomskom istraživanju 6.Radulović J.Kecojević N. Beograd 2002.izračunavanje indeksa nominalnih i realnih zarada - 5.Računar sa odgovarajućom programskom opremom. Materijalni uslovi za izvođenje nastave . 2003. Zavod za udžbenike i nastavna sredstva.U toku klasifikacionog perioda znanje se provjerava i ocjenjuje kroz usmene odgovore učenika i pismene zadatke (po jedan u II. Obavezni načini provjeravanja i ocjenjivanja znanja učenika .: Statistika. prosječne neto zarade - Formativni ciljevi učenik rezultate razlikuje nominalne realne i prosječne zarade izračunava nominalne realne i prosječne zarade tumači dobijene rezultate utvrđuje pokazatelje razlika u neto zaradama različitih kategorija zaposlenih izračunava indekse neto zarada komentariše dobijene rezultate Socijalizacijski ciljevi učenik . . Profil stručne spreme nastavnika i stručnih saradnika Visoka stručna sprema: .grafoskop..Veljković B. 2003.Žižić M. 7. Univerzitet Crne Gore. Beograd.: Uvod u statistiku. 47 ..Ivanović B.diplomirani ekonomista.izračunavanje nominalnih realnih i prosječnih zarada .objašnjava indekse realne. . diplomirani matematičar.Serdar V. Školska knjiga. projektno platno i folije za . Univerzitet Crne Gore. realne i prosječne zarade .: Statistika. Okvirni spisak literature i drugih izvora . . Vidić M.shvata značaj socijalne sigurnosti radnika Preporuke za izvođenje nastave vježbe: .definiše nominalne.: Metodi statističke analize za medicinare . III i IV klasifikacionom periodu). . 2002. Podgorica 2003. Zagreb. 8. Univerzitetska knjiga.objašnjava indekse neto zarada na bazi promijenjenog i nepromijenjenog sastava zaposlenih . Šošić I. grafoskop. Zaključna ocjena na kraju klasifikacionog perioda izvodi iz svih datih ocjena u toku tog perioda.Informativni ciljevi i sadržaji učenik Statistika zarada . .

9. Povezanost predmeta Znanja Tabele i dijagrami u Excel-u Izrada formula Raspodjela rezultata poslovanja preduzeća Ekonomski principi poslovanja preduzeća Povezanost sa predmetom Predmet Znanja Poslovna informatika Prikazivanje ststističkih podataka Analiza podataka Poslovna ekonomija Statistika neto zarada Statistika produktivnosti rada 48 .

. finansijske analize i interne finansijske kontrole. .sticanje znanja o osnovnim elementima bankarstva. .razumijevanje povezanosti finansija sa drugim predmetima iz oblasti ekonomije.2.osposobljavanje za timski rad.utemeljivanje znanja iz oblasti poslovnih finansija. . .osposobljavanje za samostalan rad u korišćenju instrumenata platnog prometa u zemlju i sa inostranstvom.osposobljavanje za rad na poslovima finansijskog planiranja.upoznavanje sa značajem i ulogom međunarodnih finansija.sticanje znanja iz oblasti javnih finansija. Naziv predmeta: FINANSIJE 2. . 49 .upoznavanje sa teorijskim i praktičnim aspektima finansijske nauke. . **finansijski smjer 3.upoznavanje sa finansijskim sistemom Crne Gore. . Opšti ciljevi nastave .sticanje znanja o osnovnim pojmovima monetarne ekonomije. . .1. Broj časova po godinama obrazovanja i vrstama nastave Razred I II III IV Ukupno 108* 180** 66** 108* 246** 108* 180** 66** 108* 246** Vrste nastave Teorija Vježbe Ukupno *opšti i bankarski smjer.7. FINANSIJE 1.

analizira značaj i discipline i zadatke finansija nastavnog .uočava ulogu i .razlikuje finansije .utemeljuje kroz informacija za novca primjere razvoj privrede .uvježbava banaka u finansijske funkcije organizaciji platnog u Excelu i prometa finansijska tržišta .upoznaje pojam i kao nauku i kao značaju finansija suštinu finansija nastavni predmet kao naučne .razvija svijest o . deflacije.opisuje pojam.razvija svijest o . .obrazlaže pojave devalvacije i inflacije.opšti i bankarski smjer Informativni ciljevi i Socijalizacijski Formativni ciljevi sadržaji ciljevi učenik učenik učenik Uvod u finansije .poznaje pojam i banaka u podjelu bankarskih organizaciji platnog poslova prometa prometa . pokazatelje .4. vrste i pasivne.određuje . deflacije.upoznaje osnovne značaj banaka u značaju pojmove nauke o savremenoj informacionih bankarstvu privredi tehnologija .pojašnjava značaj i podjelu finansija zadatke finansija . .analizira ulogu .pojašnjava funkcije određivanje novca optimalne novčane .shvata značaj .razlikuje osnovne revalvacije -opisuje monetarne osnovne monetarne agregate agregate Bankarstvo .obrazlaže podjelu karakteristike finansija društvenog bruto .opisuje nastanak.analizira funkcije .analizira uzroke i ravnotežu i posljedice stabilnost inflacije.karakteristike deflacije (komparativna analiza) .identifikuje predmeta kriterijume za . razvoj.devalvacije i .posjeta banci 50 . revalvacije . novca važnosti nastanak i razvoj . neutralne ulogu banaka u i sopstvene savremenoj bankarske poslove privredi .poznaje osnove na Web informacionog prezentacijama Preporuke za izvođenje nastave dijalog: .objašnjava mase monetarnu .obrazlaže osnovne proizvoda.karakteristike inflacije .bruto proizvoda i proizvodnje nacionalnog dohotka Monetarne finansije . Sadržaji/Standardi znanja predmeta/Operativni ciljevi Razred: TREĆI .pojašnjava ulogu .razlikuje aktivne.

analizra suštinu i značaj osiguranja .izrada primjera likvidacije štete .poznaje pojam budžeta i budžetskog sistema . naknada za osiguranje . značaj i vrste osiguranja .interpretira osnove budžeta i budžetskog sistema . vrste rizika premija.razlikuje i uočava značaj pojedinih budžetskih načela .poznaje budžetski sistem Crne Gore i sistem javnih fondova Formativni ciljevi učenik .razvija osjećaj odgovornosti .objašnjava pojam međunarodnih finansija i njihov značaj za Crnu Goru .analiza državnog budžeta i budžeta lokalne samouprave Međunarodne finansije .Informativni ciljevi i sadržaji učenik sistema banaka Osiguranje .navodi i pojašnjava ulogu međunarodnih .navodi sve vrste poreza u poreskom sistemu Crne Gore i procjenjuje njegovu obuhvatnost .pravi komparaciju između pojedinih vrsta osiguranja .konkretizuje kroz primjere uticaj evro-tržišta na privredu Crne Gore Socijalizacijski ciljevi učenik .razvija svijest o značaju povezivanja i zajedničkog rada 51 .analizira međunarodno kretanje kapitala .analizira Zakon o budžetu i Završni račun budžeta Crne Gore za prethodnu godinu .razlikuje osnovne kategorije javnih finansija .prepoznaje značaj međunarodnih finansija za Crnu Goru .vrši komparaciju uloge i značaja pojedinih međunarodnih finansijskih institucija .finansijskih organizacija .identifikuje bitne elemente sistema osiguranja u Crnoj Gori .obrazlaže budžetska načela .objašnjava pojam i nastanak osiguranja .poznaje sisitem osiguranja u Crnoj Gori Javne finansije .obrazlaže suštinu osiguranja .poznaje osnove poreskog sistema Crne Gore .upoznaje međunarodno kretanje kapitala .definiše pojam javnih finansija .pojašnjava javne prihode i rashode .razvija svijest o značaju osiguranja Preporuke za izvođenje nastave vježba: .za izvršavanje obaveza vježba: .zna elemente osiguranja.razlikuje rizik.uticaj evro-tržišta na privredu Crne .

popunjavanje obrazaca platnog prometa 52 . međunarodni akreditiv.razlikuje tehnike finansijske analize .izračunava pokazatelje likvidnosti i rentabilnosti .izračunava koeficijente obrta zaliha i analizira troškove zaliha .poznaje instrumente obezbjeđenja plaćanja .poznaje platni promet sa inostranstvom i instrumente platnog prometa sa inostranstvom Formativni ciljevi učenik .objašnjava osnove finansijskog planiranja .i finansijske kontrole .razvija osjećaj za potrebu korektne komunikacije vježba: .Informativni ciljevi i sadržaji učenik Gore Poslovne finansije .objašnjava osnove finansijske analize .poznaje tehnike finansijske analize .(izračunavanje finansijskih pokazatelja) .poznaje pojam i zančaj finansijskog menadžmenta .uočava razliku između tradicionalnog .utemeljuje kroz primjere radnje i postupke korišćenja čeka.menadžmentu . međunarodni ček.poznaje upravljanje novčanim tokovima i zalihama Instrumenti platnog prometa .popunjava nalog za prenos i nalog za naplatu .obrazlaže postupak izrade finansijskih planova .izračunava koeficijente obrta novčanih sredstava . mjenice i akreditiva .razvija osjećaj za poštovanja principa koji vode uspješnom poslovanju .razvija poslovnu odgovornost Preporuke za izvođenje nastave vježba: .nabraja i pojašnjava instrumente za gotovinska i bezgotovinska plaćanja .popunjava nalog za uplatu i nalog za isplatu . međunarodnu bankarsku doznaku Socijalizacijski ciljevi učenik .razvija tačnost i odgovornost u radu .razumije način korišćenja instrumenata platnog prometa .primjer finansijskog plana virtuelnog preduzeća .sastavlja finansijske planove .i savremenog pristupa finansijskom .upotrebljava međunarodnu mjenicu.

karakteristike inflacije .opisuje pojam.-pojašnjava devalvacije i devalvaciju i revalvacije revalvaciju .razlikuje finansije .analizira uzroke i stabilnost posljedice inflacije .antiinflacione antiinflacione mjere mjere .regulisanju novčanih tokova Bankarstvo .razvija komunikativnost .obrazlaže novčanu mase ravnotežu i .razlikuje osnovne .uočava ulogu i .upoznaje značaj i .posjeta banci vježba: .razvija svijest o značaju štednje debata: .objašnjava podjelu podjelu finansija finansija .obrazlaže monetarne monetarne agregate agregate .finansijski smjer Informativni ciljevi i Formativni ciljevi sadržaji učenik učenik Uvod u finansije .upoznaje pojam i kao nauku i suštinu finansija nastavni predmet kao naučne .analizira aktivne.pojašnjava funkcije određivanje novca optimalne novčane .analizira .analizira funkcije .pojašnjava pojam i i deflacije vrste inflacije i .Razred: TREĆI .predmet i zadaci izučavanja finansija .finansijske funkcije u Excel-u 53 .obrazlaže ulogu bankarskog sektora bankarskog sektora u regulisanju u novčanih tokova . vrste i pasivne.pojašnjava pojam .analizira ulogu .poznaje osnovne značaj banaka u pojmove nauke o savremenoj bankarstvu privredi . neuulogu banaka u .karkteristike deflacije (komparativna analiza) .obarzlaže osnovne pokazatelje pokazatelje proizvodnje i proizvodnje: raspodjelu društveni bruto društvenog proizvod.identifikuje zadatke finansija kriterijume za .analizira značaj i discipline zadatke finansija .komparira deflacije posljedice i uzroke . društveni proizvoda proizvod i nacionalni dohodak Monetarne finansije .utemeljuje kroz novca primjere . .opisuje nastanak. novca nastanak i značaj . razvoj.tralne i sopstvene savremenoj bankarske Socijalizacijski ciljevi učenik .analizira osnovne .razvija svijest o značaju finansija Preporuke za izvođenje nastave seminarski rad: .

razlikuje vidove osiguranja .primjer likvidacije štete vježba: .poslove .uočava razliku između klasičnog i modernog shvatanja javnih rashoda . naknada za osiguranje .uočava bitne elemente sistema osiguranja u Crnoj Gori .Informativni ciljevi i sadržaji učenik privredi .obrazlaže klasifikaciju javnih Formativni ciljevi učenik . pronalazi finansijska tržišta na Web-u . pravni i tehnički aspekt osiguranja .pojašnjava pojam i strukturu javnih potreba Javni rashodi .vrši komparaciju javnih potreba i javnih koristi .razlikuje rizik.-definiše elemente osiguranja .razvija spremnost za preuzimanje odgovornosti u izvršenju zadataka vježba: .pojašnjava pojam i nastanak osiguranja .poznaje pojam i značaj fiskalne politike .shvata načelo opšteg interesa seminarski rad: .analizira ekonomski.definiše osnovna načela javnih rashoda .obrazlaže ulogu banaka u organizaciji platnog prometa .klasifikacija javnih rashoda 54 .definiše suštinu osiguranja . premija.poznaje pojam i funkcije javnih finansija .analizira ulogu banaka u organizaciji platnog prometa .uvježbava finansijske funkcije u Excelu.poznaje pojam i podjelu bankarskih poslova .poznaje osnove sistema javnog finansiranja .poznaje informacione sisteme banaka Osiguranje . vrste rizika.upoznaje pojam i značaj javnih rashoda .obrazlaže značaj i vrste osiguranja .poznaje sistem osiguranja u Crnoj Gori Osnovi javnih finansija .razlikuje osnovne pojmove javnih finansija .sastavljanje šeme (strukturalnog prikaza) fiskalnog sistema Crne Gore .analizira proces finansiranja osiguranja .identifikuje osnovna načela javnih rashoda .poznaje finansiranje osiguranja .analizira pojam i značaj fiskalne politike .razlikuje Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave .nalizira osnove sistema javnog finansiranja u Crnoj Gori .

poznaje karakteristike javnih zajmova Formativni ciljevi učenik kriterijume za klasifikaciju javnih rashoda analizira ekonomske funkcije javnih rashoda razlikuje transfere preko javnih rashoda razlikuje kriterijume klasifikacije javnih prihoda analizira osnovne karakteristike i elemente oporezivanja razlikuje finansijska.objašnjava porez na dohodak fizičkih lica .objašnjava pojam i suštinu taksa . doprinosa i taksi analizira karakteristike javnih zajmova Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave - - - .objašnjava porez na dobit .objašnjava osnovne pojmove i dejstva oporezivanja .obrazlaže pojam i funkcije doprinosa .poznaje ekonomske funkcije javnih rashoda .definiše osnovna poreska načela i principe . rokove i način plaćanja uočava razliku između taksi i poreza razlikuje naknade po vrstama komparira karakteristike poreza.razvija osjećaj vježba: odgovornosti prema .obrazlaže porez na dodatu vrijednost . socijalna i poresko tehnička načela uočava uzroke prevaljivanja i evazije poreza komparira poreski monizam i pluralizam identifikuje elemente obračuna po pojedinim kategorijama poreza:poresku osnovicu. stopu.primjeri izvršavanju prevaljivanja i obaveza prema evazije poreza državi - - - - 55 .poznaje pojam i klasifikaciju javnih prihoda .poznaje pojam i modele poreskog sistema . ekonomska. oslobođenja.objašnjava pojam i suštinu naknada .objašnjava porez na imovinu .obrazlaže odnos javnih rashoda i osnovnih oblika državne intervencije Javni prihodi .objašnjava prevaljivanje i evaziju poreza .objašnjava pojam i ulogu akciza .Informativni ciljevi i sadržaji učenik rashoda . obuhvat.

poznaje međunarodno kretanje kapitala .značaj međunarodnih (regionalnih) finansijskih institucija za Crnu Goru 56 .razumije budžetska načela .analiza budžeta lokalne samouprave .definiše budžetska načela .pojašnjava ulogu ostalih međunarodnih finansijskih organizacija .analizira međunarodno kretanje kapitala .analizira ciljeve i značaj međunarodnog monetarnog fonda i Međunarodne banke za obnovu i razvoj .razumije značaj socijalne sigurnosti Preporuke za izvođenje nastave vježba: . uticaj valuta drugih zemalja na Socijalizacijski ciljevi učenik .analizira efekte zajedničkih ulaganja na nacionalnu privredu .pojašnjava ulogu Centralne banke Evropske unije .uočava.analizira budžetski sistem Crne Gore .razlikuje javne fondove u Crnoj Gori .prepoznaje ulogu ostalih međunarodnih i regionalnih finansijskih orgnizacija .obrazlaže uticaj valuta drugih zemalja na monetarnu Formativni ciljevi učenik .poznaje pojam i vrste javnih fondova u Crnoj Gori Međunarodne finansije .-prepoznaje faze u budžetskoj proceduri .analiza budžeta države .pojašnjava funkcije budžeta .uviđa važnost i neophodnost zajedničkog rada debata: .prepoznaje značaj međunarodnih finansija za Crnu Goru .razumije ulogu Centralne banke Evropske unije .poznaje pojam i karakteristike budžeta .objašnjava pojam i ulogu Međunarodnog monetarnog fonda i Međunarodne banke za obnovu i razvoj .objašnjava pojam i značaj međunarodnih finansija za Crnu Goru .poznaje budžetsku proceduru .analizira pojam i karakteristike budžeta .upoređuje budžetski deficit i budžetsku ravnotežu .poznaje zajednička ulaganja (joint venture) . kroz primjere.Informativni ciljevi i sadržaji učenik Budžetski sistem .poznaje budžetski sistem Crne Gore .obrazlaže značaj budžetske ravnoteže .

Informativni ciljevi i sadržaji učenik stabilnost Crne Gore .poznaje vrste poslova na evrotržištu i uticaj evro-tržišta na privredu Crne Gore Formativni ciljevi učenik monetarnu stabilnost Crne Gore .razlikuje vrste poslova na evrotržištu .prepoznaje finansiranje platnobilansnih neravnoteža Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave 57 .razumije pojam i ulogu evro-tržišta .pojašnjava značaj i ulogu evro-tržišta .

izračunavanje finansijskih pokazatelja .obrazlaže pojam i izvore finansiranja preduzeća .sastavlja bilanse finansijske situacije po vrstama Organizacija finansijskih poslova .razlikuje metode finansijskog planiranja .obrazlaže tehnike finansijske analize .analizira elemente finansijskog planiranja .poznaje osnovne elemente finansijskog planiranja .pojašnjava funkcije poslovnih finansija .razvija odgovornost u radu 58 .navodi finansijske poslove preduzeća . obveznica i kratkoročnih hartija od vrijednosti .obrazlaže finansijsko poslovanje preduzeća . ulogu i značaj akcija.identifikuje kriterijume za grupisanje finansijskih poslova preduzeća .obrazlaže finansijske planove .analizira primjenu bilansnog i Socijalizacijski ciljevi učenik .detaljno analizira vrste.kroz konkretne primjere obrazlaže uravnoteženu.navodi aktivnosti preduzeća koje obuhvata finasijsko poslovanje .Preduzeća Preporuke za izvođenje nastave vježba: .analizira faktore i principe finansijske politike .primjena bilansnog i dinamičkog modela planiranja novčanih tokova .opisuje finansijsku službu preduzeća i njen položaj .poznaje pojam poslovnih finansija .definiše faktore i principe finansijske politike finansijski smjer Formativni ciljevi učenik .obrazlaže finansijsku situaciju preduzeća .razvija svijest o značaju finansija za uspješno poslovanje .defic itarnu i suficitarnu finansijsku situaciju .analizira pojam i sadržaj poslovnih finansija .pojašnjava akcije.poznaje finansijsku evidenciju .razlikuje osnovne finkcije i funkcionalna područja poslovnih finansija .razrađuje organizaciju finansijske službe u preduzeću . obveznice i kratkoročne hartije od vrijednosti .komparira sličnosti i razlike između izvora finansiranja i izvora sredstava .razlikuje finansijsku evidenciju u širem i užem smislu .razvija svijest o značaju racionalnog korišćenja finansijskih sredstava vježba: .Razred: ČETVRTI – Informativni ciljevi i sadržaji učenik Osnovi finansija u preduzećima .

tekući račun.popunjavanje obrazaca platnog prometa 59 . zaliha dobavljača i obrtnih sredstava . uplatni račun javnih prihoda.Informativni ciljevi i sadržaji učenik .otvaranje žiro računa Instrumenti platnog prometa .obrazlaže upravljanje zalihama Formativni ciljevi učenik dinamičkog metoda planiranja novčanih tokova razlikuje tehnike finansijske analize: horizontalna.pojašnjava upravljanje novčanim sredstvima .vertik alna. gotovinska i bezgotovinska plaćanja razlikuje učesnike i nosioce platnog prometa razlikuje žiro račun. zaliha.obrazlaže pokazatelje finansijske analize .poznaje pojam i vrste instrumenata - .razlikuje račune za obavljanje platnog prometa .obrazlaže postupak za otvaranje poslovnih računa - .definiše koeficijente obrta kupaca.razvija osjećaj za korektnu komunikaciju vježba: .razumije pojam i značaj finansijske kontrole .nabraja i pojašnjava vrste plaćanja .razvija tačnost i odgovornost u radu vježba: .analiza obrtnog fonda izračunava pokazatelje likvidnosti izračunava koeficijente obrta kupaca. kliring i žiro promet otvara poslovni račun preduzeća za vježbu razlikuje vrste instrumenata platnog prometa popunjava nalog za Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave - - - Pojam platnog prometa .obrazlaže upravljanje potraživanjima .dobavljača i obrtnih sredstava razlikuje internu i eksternu finansijsku kontrolu izračunava obrt novčanih sredstava i minimalni nivo gotovine sastavlja obračun potraživanja kreditnog perioda analizira osnovne odluke o zalihama razlikuje neposredna i posredna.trend i racio analiza.navodi i pojašnjava učesnike i nosioce platnog prometa .

gašenje akreditiva) i popunjava obrazac akreditiva sa svim bitnim elementima analizira devizni sistem i deviznu kontrolu analizira pojmove: valuta.pojašnjava način korišćenja instrumenata platnog prometa Instrumenti obezbjeđivanja plaćanja . akceptiranja i indosiranja mjenice obrađuje cijeli postupak sa akreditivom (otvaranje.poznaje pojam platne i kreditne kartice i cirkularno kreditno pismo Formativni ciljevi učenik isplatu popunjava nalog za uplatu popunjava nalog za prenos popunjava nalog za naplatu razlikuje vrste transakcija plaćanja detaljno poznaje način korišćenja instrumenata platnog prometa utemeljuje kroz primjer primjenu čekovnog postupka (popunjavanje. podnošenje. kompenzacija razlikuje učesnike i nosioce platnog prometa sa Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave - - .razlikuje instrumente platnog prometa za bezgotovinska plaćanja .primjeri korišćenja čeka.poznaje pojam. vrste i bitne elemente akreditiva .objašnjava pojam deviznog sistema i devizne kontrole . dokumentacije. mjenice i akreditiva - - Platni promet sa inostranstvom . odgovornost i ažurnost u radu vježba: .razvija preciznost.poznaje pojam i vrste čeka kao i čekovni postupak . knjiženje. prenos hartija od vrijednosti.uočava potrebu korektne poslovne saradnje sa svim partnerima vježba: .razlikuje instrumente platnog prometa za gotovinska plaćanja .poznaje pojam i vrste mjenice i mjenične radnje .poznaje platni promet sa inostranstvom i sredstva plaćanja sa inostranstvom .shvata potrebu i značaj timskog 60 . izdavanje i indosiranje-prenos čeka) utemeljuje kroz primjer postupak izdavanja.poznaje - . korišćenje.Informativni ciljevi i sadržaji učenik platnog prometa . deviza.postupak plaćanja akreditivom - .

Podgorica.: Finansijsko poslovanje. i drugi: Javne finansije.Ristić Ž. Zakon o porezu na nepokretnosti. . obrasci instrumenata platnog prometa. . stručni časopisi.Računar sa odgovarajućim softverom. 7. Zakon o porezu na dohodak fizičkih lica. odgovarajuća poslovna dokumentacija. 6.pojašnjava postupak naplaćivanja i plaćanja sa inostranstvom Formativni ciljevi učenik inostranstvom . međunarodna mjenica .Radoman R: Uvod u finansijski menadžment. Ekonomski fakultet.1996. . . 61 . 2005. . Zavod za udžbenike i nastavna sredstva.uočava sve bitne elemente naloga koji se koriste u postupku naplate i plaćanja sa inostranstvom Socijalizacijski ciljevi učenik rada Preporuke za izvođenje nastave 5. .: Fiskalna ekonomija. .Drugi izvori: Zakon o budžetu. inkaso naplata. Zavod za udžbenike i nastavna sredstva. Učenik mora biti ocijenjen na kraju svakog klasifikacionog perioda. Ekonomski fakultet.Mihailović K: Osnove poreskog sistema Crne Gore. Obavezni načini provjeravanja i ocjenjivanja znanja učenika .Zaključna ocjena izvodi se na osnovu svih ocjena dobijenih u klasifikacionim periodima. . Podgorica. od kojih najmanje jedna mora biti sa usmene provjere znanja. Zavod za udžbenike i nastavna sredstva. Zaključna ocjena na kraju klasifikacionog perioda izvodi se iz svih datih ocjena u klasifikacionom periodu. međunarodna bankarska doznaka. 2005.U toku klasifikacionog perioda provjeravaju se i ocjenjuju usmeni odgovori učenika i pisani radovi učenika.Ivanišević M. Beograd.Informativni ciljevi i sadržaji učenik instrumente plaćanja u međunarodnom prometu . Zavod za udžbenike i nastavna sredstva. i drugi: Poslovne finansije. 2005.Bogdanović D.Goranović P. aparati za kopiranje i umnožavanje.Jovanović-Gavrilović P. i drugi: Osnovi finansija. Beograd. Zakon o porezu na dobit. Podgorica. Materijalni uslovi za izvođenje nastave . Zakon o porezu na dodatu vrijednost. 2006. Okvirni spisak literature i drugih izvora . Beograd.razlikuje i poznaje postupak korišćenja: međunarodni dokumentarni akreditiv. 2005. Beograd. međunarodni ček. 2005.

Viskoka stručna sprema iz područja ekonomije.8. Povezanost predmeta Znanja Problemi monetarne ravnoteže i stabilnosti Novčana masa Bankarski poslovi Pojam i vrste bilansa Evidencija novčanih sredstava i hartija od vrijednosti Pojam. vrste i značaj hartija od vrijednosti Ugovori o osiguranju Značaj obrta kapitala Ekonomski principi poslovanja Povezanost sa predmetom Predmet Znanja Bankarsko poslovanje Novčana ravnoteža i stabilnost Optimalna novčana masa Bankarski poslovi Računovodstvo Izvori finansiranja preduzeća Finansijska situacija preduzeća Upravljanje novčanim sredstvima Pravo Instrumenti obezbjeđenja plaćanja Elementi osiguranja Poslovna ekonomija Koeficijenti likvidnosti Koeficijenti obrtnih sredstava 62 . diplomirani ekonomista. 9. Profil stručne spreme nastavnika i stručnih saradnika .

. * bankarski smjer. RAČUNOVODSTVO 1. urednog i pravovremenog davanja računovodstvenih informacija za poslovno odlučivanje.razvijanje vještina i kompetencija za sastavljanje finansijskih izvještaja prema međunarodnim standardima i aktuelnoj zakonskoj regulativi. 63 .1.shvatanje neophodnosti tačnog. Opšti ciljevi nastave .razvijanje vještina i kompetencija za obavljanje računovodstvenih poslova na računaru. Broj časova po godinama obrazovanja i vrstama nastave Razred I II III IV Ukupno Vrste nastave Teorija Vježbe 72 72* 72+106** 72+36*** 72* 66+99** 66+33*** 216* 415** 345*** Ukupno 72 72 178 108 72 165 165 216* 415** 345*** Drugi razred je zajednički za sve smjerove.shvatanje značaja i uloge računovodstvene funkcije u evidentiranju poslovnih događaja.osposobljavanje učenika za povezivanje stečenih teorijsko-stručnih znanja sa praksom konkretnih privrednih subjekata. ***finansijski smjer 3. Naziv predmeta: RAČUNOVODSTVO 2.razvijanje smisla za očuvanje. .8.2. . racionalno korišćenje i odgovornost za sredstva kojima posluje. ** opšti smjer. . .

identifikuje objašnjava knjigovodstvena knjigovodstvena dokumenta dokumenta. . vrste i ličnoj odgovornosti materijala. materijala.nabraja blagajni i žiroinstrumente računu platnog prometa .razvija svijest o dobavljača.knjiži uporedno na .objašnjava žiro.opšti. gotovih cijene u radu proizvoda i robe .definiše blagajnički maksimum .definiše pojam i konta po obliku oblike konta Evidencija . Sadržaji/Standardi znanja predmeta/Operativni ciljevi Razred: DRUGI . vrtste i vezi sa nabavkom i cijene trošenjem .upoznaje pojam.šematski prikazuje . .objašnjava stvarnog i blagajničko knjigovodstvenog poslovanje stanja blagajne .opisuje i .razlikuje sredstva i računovodstva izvore sredstava .pojašnjava materijala dokumentaciju u . bankarski i finansijski smjer Informativni ciljevi i Socijalizacijski Formativni ciljevi sadržaji ciljevi učenik učenica učenica Pojam .knjiži na kontu račun i njegovo žiro-računa otvaranje .pojašnjava knjiženje na kontu žiro-raćuna Evidencije .dokumentacija za nabavku i izdavanje materijala 64 .vrši korekciju .izrađuje dnevnik .izvodi evidenciju vezi sa nabavkom i na analitičkim i Preporuke za izvođenje nastave . kupaca.instrumenti platnog prometa .pravi šematski cilj i zadatke prikaz sredstava i računovodstva izvora sredstava .razvija svijest o poslovanja preko blagajne i konto poštovanju pravila blagajne i žiro blagajne računa .demonstrira blagajničku dokumentaciju i objašnjava blagajničku evidenciju .u radu se primjenjuju važeći zakonski propisi .upoznaje sredstva i izvore sredstava .razlikuje oblike njihovu kontrolu i konta čuvanje .dokumenta za blagajničko poslovanje .razlikuje .definiše pojam dokumentaciju u materijala.4.interpretira pojam .

cijene i dokumentaciju .izrađuje uporedna knjiženja na kontima dobavljača.knjiži na analitičkom i sintetičkom kontu 65 .navodi dokumentaciju .prepoznaje pojam gotovih proizvoda.objašnjava evidenciju na analitičkom i sintetičkom kontu materijala .knjiži u magacinskoj evidenciji i knjigovodstvu gotovih proizvoda .pojašnjava evidenciju potraživanja od kupca .demonstrira uporedna knjiženja Formativni ciljevi učenica sintetičkim kontima materijala Socijalizacijski ciljevi učenica Preporuke za izvođenje nastave Evidencija gotovih proizvoda .objašnjava magacinsku evidenciju i knjigovodstvo gotovih proizvoda .stiče radne navike .Informativni ciljevi i sadržaji učenik trošenjem materijala . cijene i dokumentaciju .pojašnjava pojam gotovih proizvoda.interpretira evidenciju obaveza prema dobavljačima .objašnjava knjiženje na analitičkom i .razlikuje sintetičku i analitičku evidenciju gotovih proizvoda . materijala i žiro računa .opisuje evidenciju obaveza prema dobavljačima .definiše pojam dužnika i kupca .razlikuje dokumentaciju .dokumentacija za evidenciju gotovih proizvoda .objašnjava evidenciju i knjiženje na analitičkim i sintetičkim kontima dobavljača .prepoznaje pojam dužnika– kupca i potrebnu dokumentaciju .upotrebljava evidenciju potraživanja od kupca .navodi dokumentaciju .objašnjava knjiženje na analitičkim i sintetičkim kontima gotovih proizvoda .knjiži na analitičkim i sintetičkim kontima dobavljača .

pojašnjava inventar ukupne imovine i rezultata Pojam bilansa i konta . cilj.sastavlja početni bilans na osnovu inventara 66 .liste inventara . cijene i dokumentaciju .razvija sistematičnost u radu .utvrđuje pojam i vrste početnog bilansa i bilansne ravnoteže .opisuje pojam.objašnjava evidenciju robe po nabavnim i po prodajnim cijenama .ilustruje inventarisanje u knjizi osnovnih sredstava i na analitičkoj razlici osnovnih sredstava objašnjava i upoređuje stvarno i knjigovodstveno stanje i knjiženje razlike . cijene robe i dokumentaciju knjiži evidenciju robe po nabavnim i prodajnim cijenama izrađuje uporedna knjiženja na kontima robe. kupca i žiro-računa razlikuje pojam robe. žiroračunu kupaca i robe u prodavnici knjiži sniženje i povećanje prodajne cijene u magacinu i prodavnici razlikuje pojam. vrste i organizaciju inventarisanja . knjiženje robe u prodavnici - - - Inventar i inventarisanje .demonstrira sastavljanje početnog bilansa - . žiro-računu kupaca.demonstrira uporedna knjiženja na kontima robe. cilj i organizaciju inventarisanja izrađuje inventar ukupne imovine i rezultata knjiži i utvrđuje razliku između knjigovodstvenog i stvarnog stanja Socijalizacijski ciljevi učenica Preporuke za izvođenje nastave - .razlikuje pojam i vrste početnog bilansa i bilansne ravnoteže .opisuje pojam robe.Informativni ciljevi i sadržaji učenik sintetičkom kontu kupca Formativni ciljevi učenica kupca sastavlja uporedna knjiženja na kontima gotovih proizvoda.

pojašnjava raščlanjivanje bilansa na konta .Informativni ciljevi i sadržaji učenik na osnovu inventara .upoređuje aktivna i pasivna konta .demonstrira sastavljanje probnog bilansa.razlikuje dnevnik kao hronološku 67 .sastavlja i oblikuje probni bilans.navodi karakteristike.opisuje poslovne knjige dvojnog knjigovodstva i nabraja ih: dnevnik.opisuje prosto i dvojno knjigovodstvo i njihove karakteristike .definiše četiri osnovne grupe bilansnih promjena i pojašnjava sastavljanje sukcesivnih bilansa .objašnjava pojam poslovnih promjena i njihov uticaj na bilans stanja .knjiži četiri osnovne bilansne promjene i formira sukcesivne bilanse . glavna knjiga. pomoćne Formativni ciljevi učenica .knjiži raščlanjivanje bilansa na konta .razlikuje dvojno knjigovodstvo .formira konta na osnovu bilansa . zaključuje konta stanja i krajnji bilans Socijalizacijski ciljevi učenica Preporuke za izvođenje nastave .objašnjava sastavljanje bilansa na osnovu stanja na kontima .razvija osjećaj samopouzdanja i strpljenja . oblike i metode dvojnog knjigovodstva .prepoznaje bilansne promjene i njihov uticaj na bilans stanja . zaključuje konta stanja i pravi krajnji bilans Poslovne knjige u knjigovodstvu prosto i dvojno knjigovodstvo .identifikuje i upotrebljava knjige dvojnog knjigovodstva .shvata važnost postojanja pravila u radu .definiše i nabraja aktivna i pasivna konta .izrađuje bilans na osnovu stanja na kontima .razlikuje prosto knjigovodstvo .demonstrira otvaranje konta na osnovu bilansa .razlikuje metode prostog i dvojnog knjigovodstva .

navikava se na sistematičnost u radu 68 .Informativni ciljevi i sadržaji učenik knjige i knjige propisane za preduzetnike Formativni ciljevi učenica evidenciju razlikuje glavnu knjigu kao sistematsku evidenciju razlikuje pomoćne knjige oblikuje i pravi zaključak dnevnika i glavne knjige sastavlja primjer za hronološku i sistematsku evidenciju poslovnih knjiga Socijalizacijski ciljevi učenica Preporuke za izvođenje nastave - .pojašnjava primjer za hronološku i sistematsku evidenciju poslovnih knjiga - .objašnjava zaključak dnevnika i glavne knjige .

između konta zaključni list i rezultata i konta bilans uspjeha stanja .upoznaje pojam prihode rashoda i prihoda i .razlikuje rashode i .objašnjava pojam ograničenja konta aktivnih . sredstava i hartija plasmane i od vrijednosti gotovinu .objašnjava dejstvo .knjiži Socijalizacijski ciljevi učenik .Razred: TREĆI .uočava značaj AVR kontima i PVR .opšti smjer Informativni ciljevi i Formativni ciljevi sadržaji učenik učenik Rashodi i prihodi .razvija osjećaj važnosti racionalnog trošenja materijalnih dobara 69 .utvrđuje finansijski knjiženje rashoda i rezultat i sastavlja prihoda na zaključni list i uspješnim kontima bilans uspjeha .knjiži na kontima vremenska aktivnih razgraničenja vremenskih .uočava razliku finansijski rezultat.demonstrira .objašnjava izravnanje paralelnih konta AVR i PVR Evidencija obrtnih .razvija svijest o poštovanju pravila Preporuke za izvođenje nastave .knjiži kratkoročna sredstava.knjiži rashode i rashoda i prihoda prihode na na bilans stanja uspješnim kontima .razlikuje AVR i PVR . novčanih potraživanja.knjiži na kontima vremenskih pasivnih razgraničenja i vremenskih evidenciju na tim razgraničenja kontima .vrši korekciju pasivnih (ravnanje) vremenskih paralelnih konta razgraničenja i AVR i PVR evidenciju na tim .navodi pojam i .uočava dejstvo pojašnjava njihovu rashoda i prihoda podjelu na bilans stanja .knjiži potraživanje značaj obrtnih po osnovi prodaje sredstava .prateća knjigovodstvena dokumentacija .objašnjava .objašnjava pojam .vrši zatvaranje knjiženje rashoda i konta stanja prihoda sa obračunom finansijskog rezultata i sastavljanjem bilansa uspjeha Aktivna i pasivna .navodi primjer za .

upoređuje sopstveni kapital kod inokosnog preduzeća.opisuje sopstveni kapital inokosnog preduzeća.opisuje karakteristike i strukturu kapitala .Informativni ciljevi i sadržaji učenik .opisuje hartije od vrijednosti .-objašnjava evidenciju hartija od vrijednosti .opisuje evidenciju novčanih sredstava na tekućim (poslovnim) računima .prepoznaje vrste preduzeća .uočava karakteristike i strukturu kapitala .praćenje zakona i propisa 70 .objašnjava knjigovodstveno obuhvatanje.objašnjava potraživanja po osnovi prodaje i obezvređivanje potraživanja . formiranje i Formativni ciljevi učenik obezvređivanje potraživanja prepoznaje dokumentaciju kod novčanih sredstava i instrumente platnog prometa knjiži (evidentira) novčana sredstva i promjene na njima knjiži novčana sredstva u blagajni knjiži akontacije po službenom putu prepoznaje hartije od vrijednosti knjiži promjene vezane za hartije od vrijednosti uočava značaj hartija od vrijednosti knjiži finansijske rashode i prihode Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave - - . društva lica i društva kapitala .navodi druga potraživanja . društva lica i društva kapitala .prepoznaje pozajmljeni kapital preduzeća .knjiži formiranje i promjene na kapitalu .objašnjava evidenciju kratkoročnih potraživanja plasmana i gotovine .definiše pozajmljeni kapital preduzeća .navodi pojedinačno i objašnjava vrste preduzeća .definiše kapital i pravne forme preduzeća .razvija odgovornost za poštovanje principa koji vode uspješnom poslovanju .na osnovu knjigovodstvene evidencije .objašnjava novčana sredstva i akreditive .opisuje finansijske rashode i prihode Kapital i pravne norme preduzeća .razlikuje kapital i pojavne oblike preduzeća .

razvija osjećaj lične odgovornosti u radu - - Evidencija trošenja materijala.knjige osnovnih sredstava .objašnjava knjigovostveno obuhvatanje viška i manjka . rashode i prihode . sitnog inventara i autoguma .objašnjava knjigovodstvenu evidenciju kapitala Formativni ciljevi učenik određuje do kojih je promjena došlo na kapitalu pravi razliku između pojedinih vrsta kapitala prilikom njihovog evidentiranja razlikuje osnovna sredstva upoređuje i uočava vrijednosti osnovnih sredstava knjiži besplatan prijem osnovnih sredstava knjiži kupovinu osnovnih sredstava za PDV na ulaznoj fakturi knjiži izgradnju osnovnih sredstava sa PDV-om za svaku obračunsku situaciju knjiži besplatno ustupanje osnovnih sredstava knjiži prodaju osnovnih sredstava sa PDV-om knjiži rashodovanje osnovnih sredstava sastavlja i knjiži kombinovani primjer pribavljanja i otuđivanja osnovnih sredstava razlikuje vrste materijala razlikuje dokumentaciju kod nabavke materijala i izdavanja materijala u proizvodnji knjiži nabavku materijala po stvarnoj nabavnoj i Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave - Osnovna sredstva – vidovi pribavljanja i otuđivanja .objašnjava kombinovane primjere kod pribavljanaja i otuđivanja osnovnih sredstava - .objašnjava poslovanje.opisuje poslovne knjige osnovnih sredstava .opisuje i objašnjava dokumentaciju i evidenciju koja se koristi kod nabavke - .opisuje. evidentira i objašnjava vidove otuđivanja osnovnih sredstava .Informativni ciljevi i sadržaji učenik promjene na kapitalu .navikava se na sistematičan rad - 71 .definiše pojam vrste i vrijednosti osnovnih sredstava .opisuje. evidentira i objašnjava vidove pribavljanaja osnovnih sredstava .

materijalnom i finansijskom knjigovodstvu Formativni ciljevi učenik planskoj nabavnoj cijeni knjiži nabavku materijala po stvarnoj nabavnoj i planskoj nabavnoj cijeni knjiži trošenje materijala po planskoj i nabavnoj cijeni razlikuje sintetičku i analitičku evidenciju materijala sastavlja kalkulaciju nabavne cijene materijala razlikuje pojam bruto i neto zarade sastavlja.praćenje propisa - - - .Informativni ciljevi i sadržaji učenik i trošenja materijala .praćenje propisa Obračun i evidencija amortizacije .objašnjava obračun i isplatu zarada - .objašnjava evidenciju materijala u magacinskom. amortizacioni iznos.razvija spremnost i sposobnost za saradnju .objašnjava trošak amortizacije i metode obračuna amortizacije - . osnovica za obračun amortizacije i revalorizacije izračunava amortizaciju po pravolinijskoj metodi obračuna izračunava amortizaciju po funkcionalnom metodu obračuna izračunava amortizaciju po metodi opadajućeg salda knjiži amortizaciju razlikuje nematerijalne troškove po Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave - - - - Obračun ličnog dohotka i evidencija . utvrđuje i vrši obračun zarade u bruto i neto iznosu knjiži obračun i isplatu zarada razlikuje pojmove: amortizaciona stopa.objašnjava nematerijalne troškove - 72 .

dokumentcija kod proizvodnih preduzeća .navodi značaj proizvodnog knjigovodstva (obračun proizvodnje.objašnjava obračun i knjiženje poslovnih prihoda Formativni ciljevi učenik vrstama knjiži nematerijalne troškove knjiži poslovne prihode uočava karakteristike proizvodnog procesa pravi klasifikaciju troškova i učinka proizvodnog procesa oblikuje i uočava strukturu predkalkulacije.objašnjava kalkulaciju i vrste kalkulacija . kalkulacije i naknadne kalkulacije izrađuje kalkulaciju cijene koštanja u masovnoj i serijskoj proizvodnji izračunava i knjiži zalihe i razlikuje principe procjenjivanja zaliha sastavlja dokumentaciju i istovremeno razlikuje vrste dokumentacije koja prati obračun proizvodnje knjiži troškove proizvodnog procesa u sistemu obračuna po stvarnim troškovima knjiži proizvodnju na klasi 9 (zna da upotrebljava klasu 9 iz kontnog plana) knjiži obračun proizvodnje po stvarnim Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave - Evidencija masovne.definiše i navodi funkciju klase-9 .razvija odgovornost i samostalnost u radu - . serijske i pojedinačne proizvodnje . troškova i učinka) .-objašnjava obračun rezultata poslovanja u upravljačkom preduzeću .objašnjava sistem obračuna po standardnim troškovima - .opisuje dokumentaciju koja prati obračun proizvodnje .kontni plan - - - - - - - 73 .Informativni ciljevi i sadržaji učenik .ilustruje i objašnjava pogonski obračunski list (masovna i serijska proizvodnja) .

Informativni ciljevi i sadržaji učenik - Formativni ciljevi učenik troškovima sastavlja pogonski obračunski list (POL) u masovnoj proizvodnji sastavlja pogonski obračunski list (POL) u serijskoj proizvodnji izrađuje kalkulaciju cijene koštanja proizvoda sastavlja kalkulaciju cijene koštanja glavnih mjesta troškova pravi sisitem obračuna po standardnim troškovima Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave - - - 74 .

prateća knjigovodstvena dokumentacija 75 .objašnjava izravnanje paralelnih konta AVR i PVR Evidencija obrtnih .navodi primjer za .razvija svijest o poštovanju pravila .objašnjava pojam .demonstrira .knjiži na kontima vremenskih pasivnih razgraničenja i vremenskih evidenciju na tim razgraničenja kontima . između konta zaključni list i rezultata i konta bilans uspjeha stanja . novčanih potraživanja.Razred: TREČI .objašnjava dejstvo .knjiži na kontima vremenska aktivnih razgraničenja vremenskih .objašnjava pojam ograničenja konta aktivnih .knjiži kratkoročna sredstava.uočava razliku finansijski rezultat.bankarski smjer Informativni ciljevi i Formativni ciljevi sadržaji učenik učenica Rashodi i prihodi . sredstava i hartija plasmane i od vrijednosti gotovinu .vrši korekciju pasivnih (ravnanje) vremenskih paralelnih konta razgraničenja i AVR i PVR evidenciju na tim .upoznaje pojam prihode rashoda i prihoda i .razlikuje AVR i PVR .prateća knjigovodstvena dokumentacija .uočava značaj AVR kontima i PVR .utvrđuje finansijski knjiženje rashoda i rezultat i sastavlja prihoda na zaključni list i uspješnim kontima bilans uspjeha .navodi pojam i .uočava dejstvo pojašnjava njihovu rashoda i prihoda podjelu na bilans stanja .knjiži potraživanje značaj obrtnih po osnovi prodaje sredstava .razlikuje rashode i .razvija osjećaj o važnosti racionalnog trošenja materijalnih .objašnjava .knjiži rashode i rashoda i prihoda prihode na na bilans stanja uspješnim kontima .vrši zatvaranje knjiženje rashoda i konta stanja prihoda sa obračunom finansijskog rezultata i sastavljanjem bilansa uspjeha Aktivna i pasivna .knjiži Socijalizacijski ciljevi učenica Preporuke za izvođenje nastave .

Informativni ciljevi i sadržaji učenik - objašnjava obračun rezultata poslovanja u troškovnom knjigovodstvu - objašnjava potraživanja po osnovu prodaje i obezvređivanje potraživanja - navodi druga potraživanja - opisuje evidenciju novčanih sredstava na tekućim (poslovnim) računima - objašnjava novčana sredstva i akreditive - opisuje hartije od vrijednosti - objašnjava evidenciju hartija od vrijednosti - opisuje finansijske rashode i prihode Kapital i pravne forme preduzeća - definiše kapital i pravne forme preduzeća - navodi pojedinačno i objašnjava vrste preduzeća - opisuje karakteristike i strukturu kapitala - opisuje sopstveni kapšital, inokosnog preduzeća, društva lica i društva kapitala - definiše pozajmljeni kapšital preduzeća - objašnjava knjigovodstveno obuhvatanje, formiranje i promjene na

Formativni ciljevi učenica obezvređivanje potraživanja prepoznaje dokumentaciju kod novčanih sredstava i istrumente platnog prometa knjiži (evidentira) novčana sredstva i promjene na njima knjiži novčana sredstva u blagajni knjiži akontacije po službenom putu prepoznaje hartije od vrijednosti knjiži promjene vezane za hartije od vrijednosti uočava značaj hartija od vrijednosti knjiži finansijske rashode i prihode

Socijalizacijski ciljevi učenica dobara

Preporuke za izvođenje nastave

-

-

- razlikuje kapital i pojavne oblike preduzeća - prepoznaje vrste preduzeća - uočava karakteristike i strukturu kapitala - upoređuju sopstveni kapital kod inokosnog preduzeća, društva lica i društva kapitala - -prepoznaje pozajmljeni kapital preduzeća - knjiži formiranje i promjene na kapitalu - na osnovu knjigovostvene evidencije određuje do kojih

- razvija odgovornost za poštovanje principa koji vode uspješnom poslovanju

76

Informativni ciljevi i sadržaji učenik kapitalu - objašnjava knjigovodstvenu evidenciju kapitala

Formativni ciljevi učenica je promjena došlo na kapitalu - pravi razliku između pojedinih vrsta kapitala prilikom njihovog evidentiranja

Socijalizacijski ciljevi učenica

Preporuke za izvođenje nastave

77

Razred: TREĆI - finansijski smjer Informativni ciljevi i Formativni ciljevi sadržaji učenik učenik Rashodi i prihodi - razlikuje rashode i - upoznaje pojam prihode rashoda i prihoda i - uočava dejstvo pojašnjava njihovu rashoda i prihoda podjelu na bilans stanja - objašnjava dejstvo - knjiži rashode i rashoda i prihoda prihode na na bilans stanja uspješnim kontima - demonstrira - utvrđuje finansijski knjiženje rashoda i rezultat i sastavlja prihoda na zaključni list i uspješnim kontima bilans uspjeha - objašnjava - uočava razliku finansijski rezultat, između konta zaključni list i rezultata i konta bilans uspjeha stanja - navodi primjer za - vrši zatvaranje knjiženje rashoda i konta stanja prihoda sa obračunom finansijskog rezultata i sastavljanjem bilansa uspjeha Aktivna i pasivna - knjiži na kontima vremenska aktivnih razgraničenja vremenskih - objašnjava pojam ograničenja konta aktivnih - knjiži na kontima vremenskih pasivnih razgraničenja i vremenskih evidenciju na tim razgraničenja kontima - razlikuje AVR i PVR - objašnjava pojam - vrši korekciju pasivnih (ravnanje) vremenskih paralelnih konta razgraničenja i AVR i PVR evidenciju na tim - uočava značaj AVR kontima i PVR - objašnjava izravnanje paralelnih konta AVR i PVR Evidencija obrtnih - knjiži kratkoročna sredstava, novčanih potraživanja, sredstava i hartija plasmane i od vrijednosti gotovinu - navodi pojam i - knjiži potraživanje značaj obrtnih po osnovi prodaje sredstava - knjiži

Socijalizacijski ciljevi učenik - razvija svijest o poštovanju pravila

Preporuke za izvođenje nastave - prateća knjigovodstvena dokumentacija

- razvija osjećaj o važnosti racionalnog trošenja materijalnih dobara

78

razlikuje kapital i pojavne oblike preduzeća .objašnjava novčana sredstva i akreditive .opisuje sopstveni kapital inokosnog preduzeća.-definiše pozajmljeni kapital preduzeća .upoređuju sopstveni kapital kod inokosnog preduzeća.opisuje evidenciju novčanih sredstava na tekućim (poslovnim) računima .na osnovu knjigovodstvene evidencije .definiše kapital i pravne forme preduzeća .-objašnjava knjigovodstveno obuhvatanje.objašnjava evidenciju kratkoročnih potraživanja plasmana i gotovine .objašnjava evidenciju hartija od vrijednosti .navodi pojedinačno i objašnjava vrste preduzeća .knjiži formiranje i promjene na kapitalu .opisuje karakteristike i strukturu kapitala .prepoznaje pozajmljeni kapital preduzeća .prepoznaje vrste preduzeća .Informativni ciljevi i sadržaji učenik . društva lica i društva kapitala . formiranje i Formativni ciljevi učenik obezvređivanje potraživanja prepoznaje dokumentaciju kod novčanih sredstava i instrumente platnog prometa knjiži (evidentira) novčana sredstva i promjene na njima knjiži novčana sredstva u blagajni knjiži akontacije po službenom putu prepoznaje hartije od vrijednosti knjiži promjene vezane za hartije od vrijednosti uočava značaj hartija od vrijednosti knjiži finansijske rashode i prihode Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave - - .opisuje hartije od vrijednosti .objašnjava potraživanja po osnovi prodaje i obezvređivanje potraživanja .uočava karakteristike i strukturu kapitala .razvija odgovornost za poštovanje principa koji vode uspješnom poslovanju 79 .opisuje finansijske rashode i prihode Kapital i pravne forme preduzeća .navodi druga potraživanja . društva lica i društva kapitala .

evidentira i objašnjava vidove otuđivanja osnovnih sredstava .prateća knjigovodstvena dokumentacija - - 80 .opisuje poslovne knjige osnovnih sredstava .-objašnjava knjigovodstvenu evidenciju kapitala Formativni ciljevi učenik određuje do kojih je promjena došlo na kapitalu pravi razliku između pojedinih vrsta kapitala prilikom njihovog evidentiranja razlikuje osnovna sredstva upoređuje i uočava vrijednosti osnovnih sredstava knjiži besplatan prijem osnovnih sredstava knjiži kupovinu osnovnih sredstava za PDV na ulaznoj fakturi knjiži izgradnju osnovnih sredstava sa PDV za svaku obračunsku situaciju knjiži besplatno ustupanje osnovnih sredstava knjiži prodaju osnovnih sredstava sa PDV knjiži rashodovanje osnovnih sredstava sastavlja i knjiži kombinovani primjer pribavljanja i otuđivanja osnovnih sredstava Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave - Osnovna sredstvavidovi pribavljanja i otuđivanja .razvija osjećaj lične odgovornosti u radu .definiše pojam vrste i vrijednosti osnovnih sredstava .objašnjava kombinovane primjere kod pribavljanaja i otuđivanja osnovnih sredstava - .objašnjava knjigovostveno obuhvatanje viška i manjka .Informativni ciljevi i sadržaji učenik promjene na kapitalu . evidentira i objašnjava vidove pribavljanja osnovnih sredstava .opisuje.opisuje.

knjiži-evidentira .Razred: ČETVRTI . osnovnih nematerijalna sredstva i drugih ulaganja i druga sredstva banke sredstva banke .objašnjava .knjiži osnovna sredstva banke (pribavljanje i otuđivanje) Evidencija gotovine .prepoznaje pojam funkcije i sadržaj konta .uočava poslovanja banakaspecifičnosti bilans stanja i bilans knjigovodstva i uspjeha banke poslovnik knjiga . od vrijednosti nematerijalnih .evidentira uloge na štednju i ostale poslove sa stanovništvom Evidencija hartija .prateća knjigovodstvena dokumentacija .praćenje propisa .razvija odgovornost i samostalnost u radu 81 .prepoznaje platni promet sa inostranstvom i instrumente plaćanja Evidencija plasmana .opšti smjer Informativni ciljevi i Formativni ciljevi sadržaji učenik učenik Evidencija .prepoznaje hartije od vrijednosti.upotrebljava kontni plan banke .knjiži kratkoročne i i izvora sredstava dugoročne banke plasmane i kredite .objašnjava banke evidenciju .knjiži kratkoročne i evidenciju dugoročne depozite plasmana i izvora i kredite sredstava banke .izrađuje bilans uspjeha banke . Socijalizacijski ciljevi učenik .navikava se na sistematičan rad .knjiži evidenciju i gotovinskih gotovinskih ekvivalenata bankedepozita kod devizni račun i narodne banke devizna blagajna .izrađuje bilans poslovanja banke stanja banke .razlikuje i knjiži ulaganja.opisuje i nabraja hartije od vrijednosti.razvija sposobnost za saradnju Preporuke za izvođenje nastave .opisuje evidenciju devizna sredstva gotovine i (devizni račun i gotovinskih devizna blagajna) ekvivalenata .

razlikuje i klasifikuje javne prihode i rashode .prateća knjigovodstvena dokumentacija .knjiži raspodjelu dobiti banke .objašnjava obaveze iz poslovanja. obim i konsolidovani račun trezora .izrađuje bilans uspjeha banke .shvata važnost profesionalnosti u radu .knjiži dugoročna rezervisanja .finansijski izvještaji poslovne banke . kapitala i rezervi Evidencija rashoda i prihoda i finansijskog rezultata banke . kapitala i rezervi .prepoznaje i knjiži obaveze iz poslovnih odnosa kapitala i rezervi .specifičnosti knjigovodstva budžetskih korisnika . osnovna sredstva i druga sredstva banke Evidencija obaveza iz poslovanja.objašnjava evidenciju rashoda i prihoda i finansijskog rezultata banke Formativni ciljevi učenik Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave Knjigovodstvo budžetskih korisnika .prepoznaje budžetski cilj.sastavlja i izrađuje finansijski rezultat banke .opisuje budžetsku klasifikaciju .knjiži prihode banke .objašnjava i ilustruje sistem glavne knjige i trezora .knjiži rashode banke i vremenska razgraničenja .knjiži otuđivanje nefinansijske imovine 82 .objašnjava kontni okvir za budžetski sistem .prepoznaje i knjiži nefinansijsku imovinu .utvrđuje i knjiži gubitak banke .Informativni ciljevi i sadržaji učenik nematerijalna ulaganja.objašnjava evidenciju budžeta i budžetsko računovodstvo Sistem glavne knjige i trezora .razlikuje pripremu donošenja i izvršenja budžeta .prepoznaje budžetski sistem .knjiži nabavke nefinansijske imovine .

knjiži-evidentira robu po nabavnim cijenama .prepoznaje planski izvodi nabavku robe na pojedine radne domaćem tržištu zadatake .izračunava i knjiži PDV Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave .sastavlja i knjiži .evidentira obaveze .razlikuje pojam i značaj PDV-a .sastavlja i oblikuje finansijske izvještaje za direktne i indirektne budžetske korisnike .knjiži aktivna i pasivna vremenska razgraničenja .knjiži-evidentira robu po prodajnim cijenama .razlikuje ostala opšta pitanja PDV-a .prepoznaje porez na dodatu vrijednost (PDV) .razlikuje predmet oporezivanja.objašnjava računovodstveni aspekt poslovnih promjena na robi učenik .objašnjava završni račun i finansijsko izvještavanje Evidencija poslovanja trgovinskog preduzeća u unutrašnjem prometu .praćenje propisa 83 .knjiga ulaznih i izlaznih faktura .knjiži-evidentira zalihe .stiče naviku da .knjiži tekuće rashode .knjiži tekuće prihode .evidentira budžetski deficit i suficit .evidentira finansijsku imovinu .finansijski izvještaji .knjiži izvore sopstvenih sredstava-kapitala .razvija svijest o poštovanju pravila završni račun za direktne i u radu indirektne budžetske korisnike . „poreski obveznik” i „poreski dužnik” .Informativni ciljevi i sadržaji učenik Formativni ciljevi Završni račun i finansijsko izvještavanje .PDV prijava .

dokumentacija izvozno-uvoznih poslova Godišnji obračun i zaključak poslovnih knjiga .pravi obračun i raspodjelu periodičnog rezultata preduzeća . višak.izvodi predzaključna knjiženja .razlikuje i knjiži prodaju robe na ino.izračunava i knjiži razliku u cijeni robe .objašnjava obračun i raspodjelu periodičnog rezultata preduzeća . otpis i gubitak na zalihama robe .sastavlja obračun i prati raspodjelu poslovnog finansijskog rezultata preduzeća .knjiži interno kretanje robe u trgovinskom preduzeću .razlikuje i knjiži nabavku robe na ino-tržištu .vrši korekciju i knjiženje cijena robe (sniženje i povećanje prodajnih cijena) .objašnjava kretanje i prodaju robe Formativni ciljevi učenik .tržištu Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave .razvija svijest o poštovanju pravila .a)metod ukupnih troškova .razlikuje metode obračuna periodičnog finansijskog rezulta preduzeća .objašnjava obračun i raspodjelu poslovnog finansijskog rezltata .kalkulacijaobrazac Evidencija poslovanja trgovinskog preduzeća u spoljnoj trgovini .razvija osjećaj odgovornosti u radu .knjiži prodaju robe na domaćem tržištu .zaključni list .Informativni ciljevi i sadržaji učenik .godišnji obračun 84 .opisuje i objašnjava spoljnotrgovinsko poslovanje Utvrđivanje i raspodjela finansijskog rezultata .b)metod prodatih učinaka .razlikuje i knjiži manjak.

zvodi formalni zaključak poslovnih knjiga .sastavlja i intrpretira izvještaj o tokovima gotovine .sastavlja i interpretira bilans uspjeha .opisuje međunarodni standard I .objašnjava i ilustruje primjere sastavljanja finansijskih izvještaja prema MRS-1 i aktuelnoj zakonskoj regulativi 85 .sastavlja i interpretira izvještaj o promjenama na kapitalu .sastavlja i interpretira bilans stanja .izrađuje i oblikuje finansijske izvještaje prema MRS-1 i aktuelnoj zakonskoj računovodstvenoj regulativi (primjeri iz prakse) Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave .izrađuje zaključni list .Informativni ciljevi i sadržaji učenik Formativni ciljevi učenik .prezentacija finansijskih izvještaja .razlikuje strukturu i sadržaj finansijskih izvještaja .

izrađuje bilans poslovanja banke stanja banke . osnovna nematerijalna sredstva i druga ulaganja i druga sredstva banke sredstva banke .objašnjava banke evidenciju .razlikuje i knjiži ulaganja.hartije od vrijednosti 86 .evidentira uloge na štednju i ostale poslove sa stanovništvom Hartije od .bankarski smjer Informativni ciljevi i Formativni ciljevi sadržaji učenik učenik Evidencija .prepoznaje hartije vrijednosti.knjiži kratkoročne i i izvora sredstava dugoročne banke plasmane i kredite .nabraja hartije od vrijednosti.objašnjava .razvija osjećaj odgovornosti u radu Preporuke za izvođenje nastave . nematerijalna Socijalizacijski ciljevi učenik .knjiži evidenciju i gotovinskih gotovinskih ekvivalenata banke depozita kod – devizni račun i narodne banke devizna blagajna .knjiži osnovna sredstva banke (pribavljanje i otuđivanje) Evidencija gotovine .Razred: ČETVRTI .izrađuje bilans uspjeha banke .knjiži-evidentira .prepoznaje pojam funkcije i sadržaj konta .knjiži kratkoročne i evidenciju dugoročne depozite plasmana i izvora i kredite sredstava plaćanja .prepoznaje platni promet sa inostranstvom i instrumente plaćanja Evidencija plasmana .razvija odgovornost i samostalnost u radu .opisuje evidenciju devizna sredstva gotovine i (devizni račun i gotovinskih devizna blagajna) ekvivalenata . od vrijednosti nematerijalna .stiče naviku da planski izvodi pojedine radne zadatake .prateća knjigovodstvena dokumentacija .uočava poslovanja banke – specifičnosti bilans stanja i bilans knjigovodstva i uspjeha poslovnik knjiga .upotrebljava kontni plan banke .

objašnjava i ilustruje sistem glavne knjige i trezora .prepoznaje budžetski cilj.razlikuje i klasifikuje javne prihode i rashode . osnovna sredstva i druga sredstva banke Evidencije obaveza iz poslovanja.Informativni ciljevi i sadržaji učenik ulaganja. kapitala i rezervi Evidencija rashoda i prihoda i finansijskog rezultata banke .knjiži dugoročna rezervisanja .utvrđuje i knjiži gubitak banke .razlikuje pripremu donošenja i izvršenja budžeta .sastavlja i izrađuje finansijski rezultat banke .objašnjava evidenciju budžeta i budžetsko računovodstvo .shvata važnost profesionalnosti u radu .knjiži rashode banke i vremenska razgraničenja .specifičnosti knjigovodstva budžetskih korisnika Sistem glavne knjige i trezora .objašnjava evidenciju rashoda i prihoda i finansijskog rezultata banke Formativni ciljevi učenik Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave Knjigovodstvo budžetskih korisnika .knjiži otuđivanje nefinansijske imovine 87 .knjiži nabavke nefinansijske imovine . obim i konsolidovani račun terzora .prepozanje i knjiži obaveze iz poslovnih odnosa kapitala i rezervi .prepoznaje i knjiži nefinansijsku imovinu .knjiži raspodjelu dobiti banke .knjiži prihode banke .prepoznaje budžetski sistem .objašnjava obaveze iz poslovanja.opisuje budžetsku klasifikaciju .izrađuje bilans uspjeha banke .objašnjava kontni okvir za budžetski sistem .prateća knjigovodstvena dokumentacija . kapitala i rezervi .

Informativni ciljevi i sadržaji učenik Formativni ciljevi učenik .sastavlja i knjiži završni račun za direktne i indirektne budžetske korisnike .knjiži tekuće prihode .razvija svijest o poštovanju pravila u radu 88 .knjiži aktivna i pasivna vremenska razgraničenja .objašnjava završni račun i finansijsko izvještavanje .evidentira finansijsku imovinu .knjiži tekuće rashode .knjiži izvore sopstvenih sredstava-kapitala .knjiži-evidentira zalihe .evidentira budžetski deficit i suficit .evidentira obaveze .sastavlja i oblikuje finansijske izvještaje za direktne i indirektne budžetske korisnike Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave Završni račun i finansijsko izvještavanje .

upotrebljava kontni plan banke .evidentira uloge na štednju i ostale poslove sa stanovništvom Hartije od .prepoznaje pojam funkcije i sadržaj konta .Razred: ČETVRTI .uočava poslovanja banke.knjiži kratkoročne i evidenciju dugoročne depozite plasmana i izvora i kredite sredstava plaćanja .finansijski smjer Informativni ciljevi i Formativni ciljevi sadržaji učenik učenik Evidencija .prateća knjigovodstvena dokumentacija . Socijalizacijski ciljevi učenik .opisuje i nabraja hartije od vrijednosti.razlikuje i knjiži ulaganja.knjiži-evidentira .knjiži evidenciju i gotovinskih gotovinskih ekvivalenata banke depozita kod – devizni račun i narodne banke devizna blagajna .prepoznaje hartije vrijednosti.knjiži osnovna sredstva banke (pribavljanje i otuđivanje) Evidencija gotovine .razvija odgovornost i samostalnost u radu .stiče naviku da planski izvodi pojedine radne zadatake .razvija osjećaj odgovornosti u radu Preporuke za izvođenje nastave .prepoznaje platni promet sa inostranstvom i instrumente plaćanja Evidencija plasmana . osnovna nematerijalna sredstva i druga ulaganja i druga sredstva banke sredstva banke .opisuje evidenciju devizna sredstva gotovine i (devizni račun i gotovinskih devizna blagajna) ekvivalenata . specifičnosti bilans stanja i bilans knjigovodstva i uspjeha poslovnik knjiga .hartije od vrijednosti 89 .izrađuje bilans poslovanja banke stanja banke i bilans uspjeha banke .objašnjava banke evidenciju .objašnjava .knjiži kratkoročne i i izvora sredstava dugoročne banke plasmane i kredite . od vrijednosti nematerijalna .

razlikuje i klasifikuje javne prihode i rashode .izrađuje bilans uspjeha banke .prepozanje i knjiži obaveze iz poslovnih odnosa kapitala i rezervi .objašnjava i ilustruje sistem glavne knjige i trezora .knjiži prihode banke . kapitala i rezervi .razlikuje pripremu donošenja i izvršenja budžeta .objašnjava obaveze iz poslovanja. kapitala i rezervi Evidencija rashoda i prihoda i finansijskog rezultata banke . obim i konsolidovani račun trezora .objašnjava kontni okvir za budžetski sistem .prepoznaje budžetski cilj.specifičnosti knjigovodstva budžetskih korisnika Sistem glavne knjige i trezora .opisuje budžetsku klasifikaciju .knjiži rashode banke i vremenska razgraničenja .Informativni ciljevi i sadržaji učenik nematerijalna ulaganja.objašnjava evidenciju budžeta i budžetsko računovodstvo .utvrđuje i knjiži gubitak banke .finansijski izvještaji .shvata važnost profesionalnosti u radu .objašnjava evidenciju rashoda i prihoda i finansijskog rezultata banke Formativni ciljevi učenik Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave Knjigovodstvo budžetskih korisnika .knjiži otuđivanje nefinansijske 90 .knjiži nabavke nefinansijske imovine .prepoznaje i knjiži nefinansijsku imovinu .knjiži raspodjelu dobiti banke .prepoznaje budžetski sistem . osnovna sredstva i druga sredstva banke Evidencije obaveza iz poslovanja.sastavlja i izrađuje finansijski rezultat banke .knjiži dugoročna rezervisanja .

razvija svijest o završni račun za poštovanju pravila direktne i u radu indirektne budžetske korisnike sastavlja i oblikuje finansijske izvještaje za direktne i indirektne budžetske korisnike prepoznaje nabavku robe na domaćem tržištu knjiži-evidentira robu po nabavnim cijenama knjiži-evidentira robu po prodajnim cijenama prepoznaje porez na dodatu vrijednost (PDV) razlikuje pojam i značaj PDV razlikuje predmet oporezivanja.Informativni ciljevi i sadržaji učenik Završni račun i finansijsko izvještavanje .objašnjava završni račun i finansijsko izvještavanje - Formativni ciljevi - .objašnjava računovodstveni aspekt poslovnih promjena na robi - - učenik imovine knjiži-evidentira zalihe evidentira finansijsku imovinu knjiži aktivna i pasivna vremenska razgraničenja evidentira obaveze knjiži izvore sopstvenih sredstava-kapitala knjiži tekuće rashode knjiži tekuće prihode evidentira budžetski deficit i suficit sastavlja i knjiži . poreski obveznik i poreski dužnik razlikuje ostala opšta pitanja PDV-a izračunava i knjiži Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave 91 .

.Poznanić-Leko V. .Malešević V. finansijska dokumentacija kod budžetskih ustanova.. 8. obrasci godišnjih obračuna i drugi). od kojih najmanje jedna mora biti sa usmene provjere znanja. 1999. finansijska dokumentacija kod banaka.: Finansijsko računovodstvo. 92 . . Škarić. isplatu. Beograd. 7. Beograd. Zavod za udžbenike i natsavna sredstva Beograd. 2003. 1999. Zavod za udžbenike i nastavna sredstva Beograd. 1996. .: Zbirka testova i zadataka sa rešenjima iz računovodstva. Zavod za udžbenike i nastavna sredstva. Beograd.Ekonomska enciklopedija I.Petrović Z.U toku klasifikacionog perioda provjeravaju se i ocjenjuju usmeni odgovori učenika i pisani radovi učenika – pismeni zadaci. Obavezni načini provjeravanja i ocjenjivanja znanja učenika .: Računovodstvo preduzeća. .Informativni ciljevi i sadržaji učenik Formativni ciljevi učenik PDV Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave 5. Profil stručne spreme nastavnika i stručnih saradnika . diplomirani ekonomista.Radovanović R.Visoka stručna sprema iz područja ekonomije. Učenik mora biti ocijenjen na kraju svakog klasifikacionog perioda.: Uvod u računovodstvo. II 6.Radovanović R. hartije od vrijednosti.Zakoni i drugi propisi o računovodstvu i platnom prometu preduzeća .Učionica opremljena računarom sa odgovarajućom programskom opremom. K. Zaključna ocjena na kraju klasifikacionog perioda izvodi se iz svih datih ocjena u klasifikacionom periodu. po jedan u klasifikacionom periodu u svim razredima.Zaključna ocjena izvodi se na osnovu svih ocjena dobijenih u klasifikacionim periodima.: Računovodstvo. grafoskopom. knjigovodstvenom dokumentacijom (nalozi za prenos. . Materijalni uslovi za izvođenje nastave . Okvirni spisak literature i drugih izvora . 1997.

čekovi. ostale hartije od vrijednosti) Platni promet u zemlji i inostranstvu Plasman novčanih sredstava Bilans banke Pravo Bankarsko poslovanje 93 . Povezanost predmeta Znanja Sredstva i izvori sredstava Ulaganja u reprodukciju Rezultati poslovanja preduzeća Evidencija u nabavci i poslovanju Evidencija u skladištu Uvoz i izvoz robe Hartije od vrijednosti Bilans banke Evidencija plasmana i izvora sredstava banke Povezanost sa predmetom Predmet Znanja Poslovna ekonomija Klasifikacija sredstava Kapaciteti sredstava Kapital Dokumentacija u vezi sa nabavkom robe Dokumentacija u vezi sa prodajom robe Dokumentacija u vezi sa uvozom i izvozom robe Vrste hartija od vrijednosti (mjenice.9.

9.razumijevanje platnog prometa (vrste.2. štednim i deviznim depozitima). . Broj časova po godinama obrazovanja i vrstama nastave Razred I II III IV Ukupno Vrste nastave Teorija Vježbe Ukupno 108 99 207 108 99 207 3.razvijanje profesionalnosti i efikasnosti u obavljanju poslova sa komitentima.osposobljavanje za operativno-izvršne radnje sa instrumentima platnog prometa i sa hartijama od vrijednosti. . sredstva i instrumenti). Opšti ciljevi nastave . 94 . štednih i drugih računa komitenata (klijenata).1. procedura i tehnika otvaranja i vođenja depozita po viđenju.razvijanje povjerljivosti. BANKARSKO POSLOVANJE 1.sticanje znanja o kreditnoj aktivnosti banke. Naziv predmeta: BANKARSKO POSLOVANJE 2. preciznosti i pouzdanosti u radu s novcem. . .sticanje znanja iz oblasti prikupljanja novčanih sredstava. .osposobljavanje za primjenu pravila. . .upoznavanje sa elementima poslovne uspješnosti banke. osnivanjem i djelatnostima banke. .osposobljavanje za sprovođenje bankarskih pravila i standarda vezanih za blagajničko-trezorsko poslovanje.upoznavanje sa nastankom. odnosno formiranje kreditnog potencijala (poslovi sa novčanim. .upoznavanje sa principima poslovanja banke. .

objašnjava ulogu centralne banke . poslovne banka-finansijsko banke.razvija pozitivnu banaka karakteristike identifikaciju .navodi bitne karakteristike poslovne banke .navodi bitne karakteristike komercijalne banke .razumije ulogu bankarstva (stari.navodi specifičnosti univerzalne banke i sličnosti banke sa .objašnjava karakteristike Preporuke za izvođenje nastave 95 .upoznaje termin banke.navodi razlike između privrednih preduzeća i banaka .prepoznaje bitne .razlikuje poslove u Organizacioni oblici preduzeću banaka . preduzeće komercijalne i . banaka u srednji i novi vijek) savremenim .objašnjava vremenskim osnovne periodima karakteristike .bankarski smjer Informativni ciljevi i Socijalizacijski Formativni ciljevi sadržaji ciljevi učenik učenik učenik Pojam i razvoj .4.definiše pojam bankarstva u prema zanimanju banke različitim .nabraja osnovne kriterijume za razvrstavanje banaka .definise pojam karakteristike i preduzeca ulogu centralne .razumije bitne .razlikuje ostale preduzećima iz vrste banaka drugih privrednih djelatnosti .navodi osnovna uslovima obilježja ekonomije savremenog bankarstva sa osvrtom na današnji bankarski sistem u CG Banka preduzeće.navodi bitne karakteristike investicione banke . Sadržaji/Standardi znanja predmeta/Operativni ciljevi Razred: TREĆI .

odnosno 96 .navodi prava i obaveze banke u pravnom prometu .razvija sistematičnost u radu .analizira ciljnu funkciju banke.razlikuje i upoređuje načine osnivanja banaka .analizira program rada banke .opisuje djelatnost banke .obrazlaže statut banke ..objašnjava postupak izdavanja dozvole za rad banke.opisuje organe upravljanja .navodi ostale banke Organizacija rada u banci .razvija osjećaj poštovanja propisa .upoznaje značaj utvrđivanja i raspoređvanja prihoda i raspoređivanja dobiti banke .analizira sadržinu ugovora o osnivanju banke .upoznaje način organizacije rada u banci .razlikuje organe upravljanja.upoznaje organizaciju rada i upravljanja . upis u sudski registar i sticanje svojstva pravnog lica .uočava značaj menadžmenta i organizacije u banci .analizira postupak sanacije i likvidacije banke .razlikuje prava i obaveze banke u pravnom prometu .Informativni ciljevi i sadržaji učenik univerzalne banke .analizira postupak izdavanja dozvole za rad banke .upoznaje sanaciju i likvidaciju banke Načela bankarskog poslovanja .definise likvidnost banke .opisuje organe rukovođenja .upoznaje principe Formativni ciljevi učenik Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave .opisuje izvršne organe Pravni aspekt banke .upoređuje rad izvršnih organa sa radom ostalih organa u banci .uočava prednosti i nedostatke u poslovanju banke .definiše ugovor o osnivanju banke .objašnjava osnivanje banke . rukovođenja i upoređuje njihove bitne uloge .opisuje kontrolu poslovanja banaka .analizira faktore koji utiču na likvidnost banke .

analizira aktivne bankarske poslove .objašnjava izdavanje blagajničkih zapisa .razlikuje načine odobravanja kredita .obrazlaže poslove pribavljanja sredstava u vidu dugoročnih kredita u zemlji i inostranstvu . princip sigurnosti.razlikuje načine pribavljanja kredita u zemlji i inostranstvu .razlikuje i upoređuje načine i postupke za .upoznaje pasivne bankarske poslove .obrazlaže princip likvidnosti.Informativni ciljevi i sadržaji učenik poslovanja banaka .objašnjava emisiju hartija od vrijednosti .razlikuje vrste kredita .razlikuje hartije od vrijednosti .navodi vrste bankarskih poslova .objašnjava pojam i značaj aktivnih bankarskih poslova .definiše pojam - .oblikuje jednu vrstu blagajničkog zapisa .navodi depozite po viđenju privrede i stanovništva .razvija osjećaj odgovornosti u izvršavanju radnih zadataka .stiče radne navike 97 . princip rentabilnosti.upoznaje oročene depozite .obrazlaže zaduživanje kod drugih banaka . aktivne i neutralne bankarske poslove razlikuje depozitne poslove: prema rokovima prema namjeni Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave - - Vrste bankarskih poslova . princip ekonomičnosti. princip javnosti Formativni ciljevi učenik maksimiziranje stope prinosa po jedinici akcijskog kapitala analizira bilansnu strukturu banke kao i postupak uravnoteženja priliva i odliva sredstava prepoznaje kreditnu sposobnost dužnika vrednuje značaj ostvarenja veće dobiti kao razlike između prihoda i rashoda razlikuje faktore koji utiču na rentabilnost razlikuje pasivne. princip racionalnosti.

upoznaje postupak i tehniku odobravanja kredita pravnim licima .Informativni ciljevi i sadržaji učenik kredita .obrazlaže praćenje i kontrolu upotrebe kredita . neutralne bankarske poslove .obrazlaže tehniku ispitivanja kreditne sposobnosti .upoznaje kredite za pravna lica . dugoročne (investicione) kredite. stalna i obrtna sredstva) Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave - - - 98 .navodi karakteristike kratkoročnih kredita. komisione i sopstvene bankarske poslove Formativni ciljevi učenik odobravanje kredita pravnim licima razlikuje formalnu i materijalnu kreditnu sposobnost razlikuje i upoređuje kratkoročne kredite: kredit na tekući račun eskontni kredit lombardni kredit avalni kredit razlikuje dugoročne kredite (za osnovna sredstva.obrazlaže uslove za dobijanje kredita .upoznaje postupak i tehniku odobravanja kredita fizičkim licima .upoznaje kredite za fizička lica .objašnjava posredničke.navodi vrste kredita . srednjoročnih kredita.

definiše kreditni posao sa inostranstvom .prepoznaje instrumente plaćanja u međunarodnom platnom prometu .razlikuje mjenicu.razlikuje međunarodni dokumentarni akreditv.prepoznaje sisteme međunarodnog plaćanja . . međunarodne kreditne karte.navodi i obrazlaže značaj bankarskog menadžmenta .navodi vrste platnog prometa . ček i ostale instrumente .preuzima odgovornost u izvršavanju zadataka 99 .Razred: ČETVRTI Informativni ciljevi i sadržaji učenik Menadžment platnog prometa .interpretira rezultat rada uspješnog i neuspješnog menadžera Socijalizacijski ciljevi učenik .poznaje obračunska plaćanja . nosioce i učesnike u platnom prometu .obrazlaže poslove.navodi sisteme međunarodnog plaćanja .razlikuje sisteme međunarodnog plaćanja .navikava se na poštovanje propisa Preporuke za izvođenje nastave Poslovi banaka sa inostranstvom .upoznaje funkcionisanje međunarodnog platnog prometa bankarski smjer Formativni ciljevi učenik . menadžment .razlikuje obračunska plaćanja (kompenzacija.navodi instrumente unutrašnjeg platnog prometa . mjenica . cesija i asignacija).opisuje planiranje kao polaznu osnovu bankarskog menadžmenta .primjenjuje na primjerima u praksi i razlikuje pojmove: menadžer.razvija osjećaj da motiviše saradnike na timski rad .uočava ulogu i važnost kreditnog posla sa inostranstvom . međunarodnu bankarsku doznaku.upoznaje funkcije i osobine bankarskog .objašnjava instrumente plaćanja u međunarodnom platnom prometu .razvija stručnost i poslovnost u radu .analizira unutrašnji i međunarodni platni promet . međunarodno kreditno pismo. međunarodni ček.upoznaje sistem međunarodnog plaćanja Bankarski menadžment .

izgrađuje prepoznatljiv stil i vještinu u rješavanju problema svih funkcija koje menadžer obavlja . .upoznaje savremene računarske mreže u bankarstvu.upoznaje elektronsko bankarstvo. .definiše hartije od vrijednosti .navodi sisteme za prenos podataka sa berze.Informativni ciljevi i sadržaji učenik menadžmenta Formativni ciljevi učenik . .vrši klasifikaciju proizvoda .vrši izbor izvora informacije .razvija pozitivan stav prema savremenim sredstvima komunikacije .razlikuje instrumente marketinga .vrši selekciju informacija .opisuje elektronsko finansijsko tržište i baze.sastavlja.opisuje poslovanje hartijama od vrijednosti .razlikuje namjenu hartija od vrijednosti (akcije. blagajnički zapis. .upoznaje hartije od vrijednosti . .opisuje sisteme međubankarske komunikacije.koristi elektronsku poštu . certifikat.navodi hartije od vrijednosti .opisuje elektronski platni promet .seminarski rad: analiza trenutne situacije na našoj i svjetskoj berzi . razrađuje i analizira plan kao polaznu osnovu bankarskog menadžmenta .navodi faktore koji utiču na razvoj elektronskog bankarstva Hartije od vrijednosti . obveznice. .razvija komunikativnost i samopouzdanje u radu .igra uloga: broker i klijent 100 .koristi programe za elektronsko finansijsko tržište Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave Finansijski informacioni sistem .definiše finansijski informacioni sistem. skladišnica konosman) .

upoznaje ulogu berze i značaj berzanskih poslova .navikava se na tačnost i ažurnost u radu Poslovna uspješnost banke .upoznaje se sa značajem deviznog tržišta .razlikuje osnovne funkcije tržišta kapitala .analizira korišćenje računovodstvenih izvještaja za sagledavanje i praćenje: likvidnosti banke.analizira dešavanja na tržištu kapitala kroz konkretne primjere .upoznaje softverske komponente MIS-a u banci Formativni ciljevi učenik .precizira podatke veze i metode karakterističnih objekata IS u banci .analizira elemente modeliranja baze podataka .simulira finansijski plan banke . kapitala banke Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave Finansijsko tržište .upoznaje knjigovodstvo i poslovne knjige banke .prepoznaje ugovor o osnivanju berze .izvještava i analitički obrađuje podatke za menadžment .pojašnjava korišćenje računovodstvenih izvještaja o poslovanju za upravljačke svrhe .identifikuje poslovne procese u banci .razumije pojam i karakteristike bilansa banke . uspješnosti banke.upoznaje pojmove finansijskog tržišta i novčanog tržišta .upoznaje koncept menadžmenta informacionih sistema .određuje osobine poslovnih procesa u banci .razlikuje kriterijume za klasifikaciju finansijskog tržišta .prevodi u EXEL i analitički obrađuje podatake .Informativni ciljevi i sadržaji učenik Menadžment informacionih sistema u bankarstvu .razvija osjećaj tačnosti i odgovornosti u radu 101 .upoznaje tržište kapitala .prepoznaje berzansku i vanberzansku trgovinu .

Ekonomska enciklopedija I.Živković A. . osnovnih sredstava i drugih sredstava banke Pravo Hartije od vrijednosti Poslovna informatika Rad sa listama i bazama Finansije Finansiranje. Ekonomski fakultet.: Monetarna ekonomija i bankarstvo za treći i četvrti razred ekonomskog tehničara. 2005. . Povezanost predmeta Znanja Načela bankarskog poslovanja Vrste bankarskih poslova Poslovi sa hartijama od vrijednosti Hartije od vrijednosti Menadžment informacionih sistema u bankarstvu Finansijsko tržište Povezanost sa predmetom Predmet Znanja Računovodstvo Evidencija poslovanja banaka i specifičnosti bankarskog knjigovodstva Računovodstvo Evidencija rashoda. 2006. 2006. Zavod za udžbenike i nastavna sredstva. najmanje jednom u klasifikacionom periodu. Zavod za udžbenike i nastavna sredstva.Visoka stručna sprema iz područja ekonomije. Zavod za udžbenike i nastavna sredstva. 2003..Računar sa odgovarajućom programskom opremom. Profil stručne spreme nastavnika i stručnih saradnika . diplomirani ekonomista. Beograd.Petrović Z.Bankarsko poslovanje.Milivojević D. Beograd. Kostić B.: Bankarsko poslovanje i platni promet. . . prihoda i finansijskog rezultata banke Računovodstvo Evidencija hartija od vrijednosti. Mlađan Šljivančanin: Banka finansijsko preduzeće. projektno platno i folije za grafoskop. 2004.Kostić B. . . grafoskop.Živković A. Bojovič P.Bunjak N. 2004. Obavezni načini provjeravanja i ocjenjivanja znanja učenika .: Bankarstvo. nematerijalnih ulaganja. 1997.: Finansijski menadžment. . 7. platnom prometu.Zaključna ocjena na kraju klasifikacionog perioda izvodi se iz svih datih ocjena u toku tog perioda. Beograd 6.: Uvod u računovodstvo. ..Zaključna ocjena izvodi se na osnovu svih ocjena dobijenih u klasifikacionim periodima. Okvirni spisak literature i drugih izvora . Materijalni uslovi za izvođenje nastave . Zavod za udžbenike i nastavna sredstva. Centar za izdavačku djelatnost Ekonomskog fakulteta. Radovanović R. planiranje i praćenje novčanih tokovavrste novčanih tokova 102 .: Leksikon finansijskih tržišta. Bojovič P.Dr. Beograd. Beograd. hartijama od vrijednosti . .: Računovodstvo preduzeća.Bjelica V.: Bankarstvo. Univerzitet Crne Gore.. II .5. Zavod za udžbenike i nastavna sredstva. Beograd.Usmjena provjera znanja. . 8. Kostić B. 2006. Beograd.. Beograd.Zakoni i drugi propisi o bankama. Zavod za udžbenike i natavna sredstva. 9.

sticanje neophodnih znanja vezanih za poslove prikupljanja novčanih sredstava. 103 . Broj časova po godinama obrazovanja i vrstama nastave Vrste nastave Razred I II III IV Ukupno Teorija Vježbe Praktična nastava 72 72 144 132 420 Ukupno 72 72 144 132 420 Praktična nastava .10. ovladavanje znanjima i vještinama iz oblasti poslovne komunikacije. sticanje znanja o osnivanju preduzeća. štednih i drugih računa komitenata. ovladavanje metodama i tehnikama plaćanja sa inostranstvom. osposobljavanje učenika za korišćenje instrumenata obezbjeđenja plaćanja. razvijanje sposobnosti kod učenika za povezivanje stečenih teorijsko-stručnih znanja sa praksom konkretnih privrednih subjekata). osposobljavanje učenika za samostalno obavljanje poslova platnog prometa. osposobljavanje učenika da kontinuirano prate i primjenjuju sve zakonske promjene računovodstvene problematike. sticanje sposobnosti za individualni i timski rad na izradi finansijskih planova i poslovima finansijske analize. temeljno ovladavanje postupcima obračuna zarada. procedura i tehnika otvaranja i vođenja depozita po viđenju. osposobljavanje za rad na blagajničkom poslovanju i poslovima likvidature. Opšti ciljevi nastave osposobljavanje učenika za poslove korespondencije. osposobljavanje učenika za primjenu znanja u operativnim aspektima računovodstva. sticanje znanja o upravljanje malim privrednim društvom. sticanje neophodnih znanja vezanih za kreditnu aktivnost banke.2. ovladavanje tehnikama prepiske uz korišćenje savremenih elektronskih sredstava. razvoj sposobnosti za samostalno obračunavanje i plaćanje poreskih obaveza. osposobljavanje učenika za primjenu pravila. PRAKTIČNA NASTAVA 1.odjeljenje se dijeli na grupe do 17 učenika 3.1. Naziv predmeta: PRAKTIČNA NASTAVA 2.

primjenjuje pravila pravopisa i jezičku ispravnost .demonstrira .razvija smisao za .razvija pravilan položaj samopouzdanje tijela pri radu sa računarom .organizacija rada u kancelariji ili kabinetu za praktičnu nastavu .vrši centriranje naslova i podnaslova .razvija pozitivnu .akti u poslovanju preduzeća i ustanova 104 .razlikuje sredstva kancelarijsko za rad poslovanje kancelarijskog .prepoznaje uslove .upoznaje sredstva i predmeta rada u radu za rad i predmete kancelariji rada u kancelariji .razumije .pravilno primjenjuje znakove mašinske interpunkcije . III i IV red tastature . .demonstrira upotrebu različitih tehnika pisanja .formira osjećaj za poslovanje rada u kacelariji timski rad .upoznaje sredstva sredstvo rada u za evidenciju kancelariji .upoznavanje iz prakse o orjentaciju prema učenika sa radnim zaštiti na radu i radu prostorom.štampa tekst .organizacija rada u kancelariji ili kabinetu za praktičnu nastavu .vježba diktat Preporuke za izvođenje nastave .upoznaje poslovanja organizaciju rada u .analizira primjere .razlikuje osnovni saradnju red i osnovna slova . Sadržaji/Standardi znanja predmeta/Operativni ciljevi Razred: PRVI Informativni ciljevi i Socijalizacijski Formativni ciljevi sadržaji ciljevi učenik učenik učenik Uvod u predmet .knjige za evidenciju pošte i akata .demonstrira .pronalazi i analizira zaštitom na radu i primjere uštede zaštitom okoline energije Kancelarijsko .koristi I.4.koristi računar kao . zaštiti okoline sredstvima za rad.vrši prepis pripremljenog teksta .demonstrira i savladava sistem slijepog kucanja .shvata važnost kancelariji upotrebu sredstava profesionalnosti u .

ponudu.razumije tok .razumije odnos sa strankama .Informativni ciljevi i sadržaji učenik Formativni ciljevi učenik .vježba memoriju . dostavnicu.razumije ulogu podnesaka Korespondencija u oblasti poslovnih sastanaka .razvija osjećaj odgovornosti i sistematičnosti u radu 105 .sastavlja poslovno pismo (upit.oblikuje podnesak .upoznaje poslovni sastanak .upoznaje organizaciju rada sa strankama .prepoznaje različite oblike korespondencije . reklamaciju.definiše korespondenciju .vodi zapisnik . komisijski zapisnik.koristi telefon.upoznaje dokumenta unutrašnjeg i spoljnog robnog prometa . urgenciju) .razumije ulogu poslovnih pisama .upoznaje poslovno pismo i navodi njegove djelove .upoznaje obrasce .demonstrira upotrebu sredstava za evidenciju Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave Komunikacija sa strankama .vrši evidenciju obavljanja komunikacije . fax i internet .navodi oblike komunikacije sa strankama .organizuje poslovni sastanak .poznaje sredstva veze u poslovnoj komunikaciji .navodi oblike poslovnog sastanka . račun.stiče samopouzdanje i sigurnost u svakodnevnom životu i radu .demonstrira tok poslovnog sastanka .analizira poslovni sastanak .organizacija rada u kancelariji ili kabinetu za praktičnu nastavu .razumije i obrazlaže povratnu informaciju i njen značaj Korespondencija .upoznaje forme oblikovanja tekstova .upoznaje službeni dopis i vrste službenih dopisa .razvija osjećaj poštovanja poslovnog partnera . bonifikaciju. porudžbinu.

Informativni ciljevi i sadržaji učenik poslovnog sastanka Formativni ciljevi učenik Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave 106 .

izrađuje knjigu blagajne i dnevnik blagajne Socijalizacijski ciljevi učenik .knjiži poslovne promjene na žiroračunu .sastavlja i izračunava kalkulaciju cijene koštanja gotovih proizvoda .pojašnjava knjiženje na žiro račun Formativni ciljevi učenik .uporedo knjiži na kontima žiroračuna i blagajne i sastavlja blagajnički dnevnik .dokumenti i obrasci koji se koriste u preduzeću .stiče radne navike 107 .sastavlja i izračunava kalkulaciju nabavne cijene materijala .knjiži uporedno u magacinskom materijalnom i finansijskom knjigovodstvu evidenciju materijala .Razred: DRUGI Informativni ciljevi i sadržaji učenik Blagajničko poslovanje i blagajnička dokumentacija .blagajnička dokumentacija Evidencija materijala .objašnjava evidenciju materijala u magacinskom.knjiži na kontu kupaca .razlikuje pasivna konta i knjiži na kontu dobavljača .razvija pozitivnu orijentaciju prema radu Preporuke za izvođenje nastave .opisuje evidenciju i objašnjava .knjiži na kontu gotovih proizvoda .navikava se na sistematičnost u izvršavanju radnih zadataka .uporedno knjiži na .uporedno knjiži na kontima dobavljača.demonstrira knjiženje . materijala i žiroračuna . materijalnom i finansijskom knjigovodstvu Evidencija dobavljaca .opisuje blagajničko poslovanje i blagajničku dokumentaciju .objašnjava knjiženje na kontima dobavljača Evidencija gotovih proizvoda .dokumentacija magacinskog. materijalnog i finansijskog knjigovodstva .upotrebljava i prepoznaje instrumente platnog prometa .objašnjava evidenciju na kontu gotovih proizvoda Evidencija kupaca .

dobavljača.opisuje i objašnjava evidenciju trgovinske robe Inventarisanje .definiše početni bilans i objašnajva poslovne promjene koje utiču na bilans - Formativni ciljevi učenik kontu kupaca gotovih proizvoda i žiro-računa knjiži na kontu robe knjiži uporedno na kontu robe.Informativni ciljevi i sadržaji učenik knjiženje na kontu kupaca Evidencija trgovinske robe .dnevnik i glavna knjiga 108 .navodi namjenu poslovne knjige i objašnjava evidenciju poslovnih promjena - .objašnjava inventarisanje u preduzeće i ilustruje način i pripremu inventarisanja Bilans .dokumentacija za inventarisanje - . kupaca i žiro-računa izrađuje inventar sredstava preduzeća izračunava i upoređuje razliku između stvarnog i knjigovodstvenog stanja izrađuje početni bilans izrađuje sukcesivne bilanse na osnovu proknjiženih promjena formira konta na osnovu bilansa izrađuje probni bilans izrađuje krajnji bilans knjiži poslovne promjene na dnevniku knjiži poslovne promjene u glavnoj knjizi pravi zaključak dnevnika i glavne knjige izrađuje i sastavlja primjer knjiženja na dnevniku i glavnoj knjizi Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave - .

kroz primjere obrazlaže pojmove: vizija.Razred: TREĆI Informativni ciljevi i sadržaji učenik Uvod .upotrebljava kancelarijsku opremu (telefon. strategija .razvija sposobnost postizanja kompromisa .pronalazi sličnosti i razlike između preduzeća za vježbu i realnog privrednog društva .upoznaje pojam partnerskog preduzeća .kao model treba da posluži biznis plan realnog privrednog društva 109 . štampač.objašnjava pojam biznis plan Elementi biznis plana .opisuje pojmove: vizija. fax. kreditora) .suočavajući argumente kritički procjenjuje kvalitet poslovne ideje u skladu sa postulatima tržišnog poslovanja .rad u grupama: učenici predlažu moguća rješenja. fotokopir aparat. štampač. računar) u novim situacijama Socijalizacijski ciljevi učenik .upoznaje pojam i način rada servis centra preduzeća za vježbu .posjeta internet sajta servis centra Biznis plan .organizovati posjetu predstavnika realnog privrednog društva .posjeta internet sajtovima preduzeća za vježbu u zemlji i okruženju . misija. skener. a nakon toga kroz diskusiju donose odluku . misija. strategija .upoznaje pojam i način rada preduzeća za vježbu . fax. skener.nabraja i opredjeljuje se za poslovnu ideju Formativni ciljevi učenik . računar) Biznis ideja i biznis plan Poslovna ideja .opredjeljuje se za vrstu djelatnosti . fotokopir aparat.upoznaje domaće i međunarodno tržište preduzeća za vježbu .demonstrira upotrebu kancelarijske opreme (telefon.razvija pozitivnu orjentaciju prema zanimanju Preporuke za izvođenje nastave .razvija sposobnost za pravilno rasudjivanje i zaključivanje .analizira značaj izrade biznis plana u kontekstu obezbjeđivanja pordške kako unutar samog privrednog društva tako i od strane eksternih partnera (investitora.

kroz primjere opisuje postupak izrade plana očuvanja životne sredine .primjena tehnika za unaprjeđenje razmišljanja.objašnjava neophodnost očuvanja životne sredine .rezimira biznis plan . npr.uočava važnost očuvanja zdrave životne sredine Osnivanje preduzeća za vježbu 110 .navodi elemente finansijskog plana privrednog društva .kroz primjere opisuje postupak izrade finansijskog plana .pripremiti integralnu cjelinu od elemenata biznis plana privrednog društva .oblikuje dinamiku realizacije biznis plana .opisuje ciljeve privrednog društva i planirane rezultate .Informativni ciljevi i sadržaji učenik .sprovodi aktivnosti na oblikovanju ciljeva privrednog društva i planiranju rezultata poslovanja .sagledava potencijalnu konkurenciju na tržištu preduzeća za vježbu .opredjeljuje se za naziv privrednog društva u skladu sa Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave .procjenjuje potencijalne kupce/korisnike usluga preduzeća za vježbu .opisuje postupak istraživanja tržišta Formativni ciljevi učenik .objašnjava pojmove: marketing plan i plan prodaje .kroz primjere opisuje postupak sprovođenja kontrole kvaliteta proizvoda/usluge i izrade marketing plana i plana prodaje . eksperiment "šest šešira" .suočavajući argumente kritički procjenjuje slabosti sačinjenog biznis plana .stiče radne navike .oblikuje proizvod/uslugu .prati stanje na domaćem i međunarodnom tržištu preduzeća za vježbu .

propisima i poštujući principe jednostavnosti i jedinstvenosti .oblikuje vizuelni identitet privrednog društva Socijalizacijski ciljevi učenik .popunjava formulare za otvaranje računa kod poslovne banke .rad u paru: učenici predlažu moguća rješenja.opisuje postupak otvaranja računa kod poslovne banke Poslovni kodeks preduzeća za vježbu .upoznaje pojam poslovni kodeks privrednog društva .razvija analitičko mišljenje .rad na računaru: učenici koriste internet pretraživače Otvaranje računa kod poslovne banke .kroz primjer se opredjeljuje za organizacionu strukturu privrednog društva .kroz primjer oblikuje poslovni kodeks privrednog društva .obavlja postupak registracije privrednog društva poštujući aktuelne propise u toj oblasti . a nakon toga kroz diskusiju donose odluku .vrši opis radnih mjesta u .upoznaje pojam organizaciona struktura privrednog društva .kroz primjere opisuje moguće oblike organizovanja privrednog društva .stiče samostalnost u radu Preporuke za izvođenje nastave .rad na računaru: učenici koriste programe za obradu teksta i slika .nabraja elemente poslovnog kodeksa privrednog društva Organizaciona struktura preduzeća za vježbu .Naziv privrednog društva .nabraja moguća rješenja za naziv privrednog društva Vizuelni identitet privrednog društva .obavlja postupak otvaranja računa kod poslovne banke .popunjava obrasce za registraciju privrednog društva .navodi elemente i značaj oblikovanja vizuelnog identiteta privrednog društva Registracija privrednog društva .sprovodi aktivnosti na pribavljanju pečata i štambilja .opisuje postupak registracije privrednog društva Formativni ciljevi učenik .Informativni ciljevi i sadržaji učenik .vježba: izrada organograma privrednog društva 111 .

tehničke pripreme materijala i informatičke podrške - - .razvija samopouzdanje u svakodnevnom životu . ahiviranja. slika.upotrebljava kancelarijsku opremu (telefon. skener.razvija sposobnost snalaženja u hijerarhiji socijalnih odnosa - .razvija odgovornost u radu - - - .upoznaje pojam sistematizacija radnih mjesta .učenici periodično mijenjaju sektor kako bi stekli iskustvo u radu u različitim sektorima privrednog društva . pravno – administrativnog poslovanja. programe za elektronsku komunikaciju - 112 .opisuje aktivnosti iz domena: interne i eksterne komunikacije.rad na računaru: učenici koriste programe za obradu teksta. štampač) .upoznaje pojam tip menadžmenta .rad u grupama od tri do pet učenika .učenici biraju upravljački tim .upoznaje pojam menadžment srednje linije Formativni ciljevi učenik privrednom društvu i određuje karakter odnosa između njih kroz primjere obrazlaže prava i obaveze top menadžment tima kroz primjere obrazlaže prava i obaveze menadžera srednje linije vrši kontrolu obavljanja poslova iz svoje nadležnosti raspoređuje poslove za neposredno izvršavanje obavlja usmenu i pisanu komunikaciju unutar preduzeća za vježbu u skladu sa informacionim sistemom obavlja usmenu i pisanu komunikaciju sa eksternim partnerima u zemlji i inostranstvu kreira i održava baze podataka preduzeća za vježbu održava internet sajt preduzeća za vježbu formira i vodi personalni dosije zaposlenih u preduzeću za vježbu brine o pečatu i štambilju preduzeća za vježbu i njihovoj upotrebi vodi disciplinske Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave - . fax.Informativni ciljevi i sadržaji učenik .(učenik – generalni direktor je osoba odgovorna za . fotokopir aparat.nabraja aktivnosti u okviru službe opštih poslova .razvija tolerantnost cjelokupan rad i kolegijalnost preduzeća za vježbu) - Rad u sektorima i poslovanje preduzeća za vježbu Služba opštih poslova .

opisuje moguće forme i sadržaj reklamnog materijala . slika. štampač) .obrazlaže važnost i načine promocije . programe za elektronsku komunikaciju - .opisuje postupak istraživanja tržišta preduzeća za vježbu . fotokopir aparat.nabraja moguća rješenja za reklamni slogan i reklamnu poruku privrednog društva .upotrebljava kancelarijsku opremu (telefon.rad na računaru: učenici koriste programe za obradu teksta.razvija komunikativnost i spremnost za saradnju sa poslovnim okruženjem . reklamne brošure i kataloge proizvoda iz proizvodnog asortimana donoseći odluku o dizajnu i sadržini istih planira i sprovodi aktivnosti Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave - - Sektor Marketing . skener.vježba: izrada reklamnog materijala - 113 . odnosno proizvoda . fax.opisuje moguće načine distribucije proizvoda iz proizvodnog asortimana .upoznaje postupak evaluacije - .učenici periodično mijenjaju sektor kako bi stekli iskustvo u radu u različitim sektorima privrednog društva .opisuje postupak formiranja cijene proizvoda .rad u grupama od tri do pet učenika . prima i raspoređuje poštu i druge službene materijale vrši nabavku potrošnog kancelarijskog materijala planira i sprovodi istraživanje tržišta preduzeća za vježbu suočavajući argumente kritički procjenjuje strukturu i obim asortimana proizvoda formira cijene proizvoda/usluga određuje osobine i kritički procjenjuje kvalitet reklamnog slogana privrednog društva određuje osobine i kritički procjenjuje kvalitet reklamne poruke privrednog društva izrađuje jednostavne vizit karte zaposlenih u preduzeću za vježbu.razvija analitičnost u radu - - - .nabraja moguće načine reklamiranja preduzeća za vježbu.nabraja i obrazlaže strukturu asortimana proizvoda .Informativni ciljevi i sadržaji učenik - Formativni ciljevi učenik postupke organizuje sastanke i vodi zapisnik vrši poslove zavođenja i čuvanja službene dokumentacije šalje.

nabraja vrste i elemente dokumentacije koja prati poslove nabavke i prodaje . robe i/ili usluga izrađuje ponudu. odnosno proizvoda iz proizvodnog asortimana kroz primjer odlučuje o načinu distribucije proizvoda iz proizvodnog asortimana kroz primjer utvrđuje efekte marketing aktivnosti preduzeća za vježbu sprovodi aktivnosti pripreme za učešće na sajmu preduzeća za vježbu sprovodi postupak istraživanja tržišta nabavke i prodaje izrađuje plan nabavke i prodaje sirovina.razvija samostalnost u radu - . štampač) . materijala.učenici periodično mijenjaju sektor kako bi stekli iskustvo u radu u različitim sektorima privrednog društva . skener. porudžbenicu.Informativni ciljevi i sadržaji učenik marketing aktivnosti u kontekstu njegovog doprinosa poboljšanju rejtinga preduzeća - Formativni ciljevi učenik reklamiranja preduzeća za vježbu. slika. fax.opisuje postupak istraživanja tržišta nabavke i prodaje . programe za elektronsku komunikaciju . fotokopir aparat. predračun.upotrebljava kancelarijsku opremu (telefon. račun i ostala dokumenta iz oblasti poslova nabavke i prodaje oblikuje jednostavne kupoprodajne ugovore sprovodi postupak kupovine i prodaje u internet prodavnicama sprovodi postupak nabavke i prodaje sa poslovnim partnerima u zemlji i Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave - - Sektor Komercijala .rad na računaru: učenici koriste programe za obradu teksta. upit.rad u grupama od tri do pet učenika .vježba: izrada reklamnog materijala - - - 114 .upoznaje pojam internet prodaja - .nabraja elemente kupoprodajnog ugovora .upoznaje postupak poslovnog pregovaranja .

preciznost i urednost u radu .razvija tačnost.upoznaje i koristi elektronsko bankarstvo .upoznaje postupak izrade godišnjeg izvještaja o radu - .opisuje postupak zasnivanja radnog odnosa u privrednom društvu - - 115 .upoznaje primjenu zakonske regulative u oblasti finansija i računovodstva - .stiče pravilan odnos o preuzimanju odgovornosti - - - Primopredaja preduzeća za vježbu .Informativni ciljevi i sadržaji učenik Formativni ciljevi učenik inostranstvu poštujući zakonsku regulativu u toj oblasti izrađuje početni bilans stanja otvara glavnu knjigu i dnevnik evidentira poslovne promjene vrši obračun zarada vrši obračun poreza i doprinosa obavlja blagajničke poslove formira i održava računovodstvenu dokumentaciju obavlja poslove plaćanja dospjelih obaveza i naplate dospjelih potraživanja izrađuje periodične i godišnje računovodstvene izvještaje sprovodi jednostavnu analizu računovodstvenih izvještaja i vrši raspodjelu dobiti upoređujući planirano i ostvareno ocjenjuje uspješnost realizacije biznis plana preduzeća za vježbu izrađuje jednostavan godišnji izvještaj o radu oblikuje jednostavan konkurs za prijem u radni odnos popunjava prijavu o slobodnom Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave Sektor Finansije i računovodstvo .razvija nepristrasnost i transparentnost u radu .kao model treba da posluži konkurs za prijem u radni odnos objavljen u dnevnoj štampi .

sprovodi postupak provjere radnih sposobnosti i intervju sa zainteresovanim kandidatima za posao .vrši izbor kandidata imajući u vidu uslove konkursa Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave 116 .Informativni ciljevi i sadržaji učenik Formativni ciljevi učenik radnom mjestu .

popunava nalog za poslova uplatu novčanog .pojašnjava .utvrđuje bonitet bankarskog tražioca kredita poslovanja .objašnjava i založnicu neutralne .razvija pravilan stav prema novcu Preporuke za izvođenje nastave .razlikuju: .prepoznaje ugovora o normativna akta osnivanju banke banke .razlikuje bankarske poslove posredničke i komisione bankarske poslove .Razred: ČETVRTI .definiše načela .formira stečajnu djelatnost banke dokumentaciju .prepoznaje .pojašnava centralnu. oblike banaka komercijalnu.razlikuju sredstva i organizacioni oblici izvore sredstava u banaka privrednim .utvrđuje odnos .opisuje postupak sanacije i likvidacije banaka Načela bankarskog .opisuje aktivne blagajnički zapis. bankraske poslove obveznicu. organizacione poslovnu.sastavlja ugovor o . dionicu .likvidnost između rashoda i .razlikuje poslove arbitraže i poslove berzanskih Socijalizacijski ciljevi učenik .objašnjava osnivanju banke zaključivanje . investicionu.samokritički se odnosi prema poslovima koje izvršava .posjeta banci . univerzalnu i ostale banke Pravni aspekt banke .nabraja pasivne depozita bankarske poslove .razvija osjećaj odgovornosti prema očuvanju materijalnih dobara.objašnjava sličnosti preduzećima i i razlike privrednih bankama preduzeća i banaka .pojašnjava kredita sopstvene .izračunava stopu poslovanja likvidnosti .popunjava formular bankraske poslove za odobravanje .objašnjava banke organizaciju rada u banci .posjeta berzi 117 .sigurnost Vrste bankarskih .rentabilnost prihoda .bankarski smjer Informativni ciljevi i Formativni ciljevi sadržaji učenik učenik Banka preduzeće. energije i vremena .

objašnjava instrumente unutrašnjeg .pravi novčane transakcije uplata .razvija sistematičnost u radu Bankarski menadžment .nabraja vrste međunarodnog akreditiva .Nostro i Loro akreditive: opozive i neopozive.platnog prometa .obrazlaže elktronsko bankarstvo .akreditivi .pojašnjava poslove menadžmenta i ulogu menadžera u bankarstvu Finansijski informacioni sistem .pojašnjava tržište kapitala .razvija osjećaj 118 .menadžer-saradnici (simulacija) . obveznice.upotrebljava bankomat . mjenica .razvija svijest o važnosti informacionih tehnologija .popunjava međunarodni ček i međunarodnu karticu dijalog: .upotrebljava platne kartice . nalog za prenos i nalog za naplatu . blagajničke zapise.analizira pojedinačno hartije od vrijednosti (akcije.razvija osjećaj poštovanja propisa i dosljedno ih sprovodi .objašnjava međunarodno kreditni pismo Formativni ciljevi učenik transakcija .obrazlaže instrumente u međunarodnom platnom prometu .Informativni ciljevi i sadržaji učenik Menadžment platnog prometa . skladišnice. Socijalizacijski ciljevi učenik .razvija osjećaj tačnosti i stručne odgovornosti Preporuke za izvođenje nastave .utvrđuje stanje na izvodu po klijentima i po danima .razvija komunikativnost i samopouzdanje .ček.razlikuje vrste kreditnih pisama i kreditnih kartica .popunjava nalog za uplatu.menadžer-klijent (simulacija) .popunjava . sertifikate. nalog za isplatu.popunjava instrumente plaćanja: .definiše pojam finansijskog tržišta kao i pojam i vrste hartija od vrijednoisti .pojašnjava faktore koji utiču na razvoj elektronskog bankarstva Poslovi sa hartijama od vrijednosti .platne kartice . prenosive i neprenosive .obavlja lične transakcije (plaća porez) .rad u grupama i parovima .pojašnjava sistem međunarodnog plaćanja .

obrazlaže značaj deviznog tržišta i tržišta kapitala .Informativni ciljevi i sadržaji učenik .objašnjava ulogu berze i značaj berzanskih poslova Poslovna uspješnost banke .razvija svijest o značaju računovodstva 119 .opisuje operativno izvršne radnje pri poslovanju sa hartijama od vrijednosti Formativni ciljevi učenik konosman) razumije proceduru otvaranja i vođenja računa hartija od vrijednosti razumije postupak zaključivanja ugovora o zastupanju klijenata razumije postupak novčane transakcije prilikom kupoprodaje hartije od vrijednosti razumije postupak vanberzanske kupoprodaje hartje od vrijednosti sastavlja tabelu za kriterijume i vrste finasijskih tržišta izrađuje šemu učesnika na novčanom tržištu i tržištu kapitala razlikuje učesnike na berzi prate kotizaciju hartije od vrijednosti prate odnos aktivnih i pasivnih konta banke - Socijalizacijski ciljevi učenik poštovanja pravnih akata Preporuke za izvođenje nastave - - - Finansijsko tržište .opisuje pravila i procedure prilikom poslovanja sa hartijama od vrijednosti .razvija svijest o poslovnoj etičnosti - .pojašnjava korišćenje računovodstvenih izvještaja - .pojašnjava finansijsko i novčano tržište .

poreza i doprinosa na zarade .praktičan rad: blagajničko poslovanje preduzeća za vježbu Poslovi kontrole i obračuna dokumentacije .poznaje pojam stvarno i računsko stanje novca u kasi . nabavne i prodajne cijene .poznaje pojam i suštinu blagajničkog poslovanja . nadoknade zarade.sastavlja dnevnik blagajne i blagajnički izvještaj .praktičan rad: obračun zarada za uposlene u školi .praktičan rad: sastavljanje kalkulacije prodajne vrijednosti trgovačke robe 120 .Razred: ČETVRTI Informativni ciljevi i sadržaji učenik Poslovi obračuna zarada.razvija samopouzdanje i spremnost na preuzimanje odgovornosti .izvodi stanje novca u blagajni .poznaje pojam neto i bruto zarade. poreza i doprinosa na zarade Blagajnički poslovi .sastavlja obračun amortizacije i revalorizacije stalnih sredstava .sastavlja obračun neto i bruto zarada za radnike preduzeća za vježbu .utemeljuje na primjerima postupak kontrole dnevnih evidencija o blagajničkim saldima i stavkama .koristi dokumentaciju za uplatu i isplatu iz blagajne . formalnu i računsku kontrolu .poznaje pojam dnevni pazar i načine uplate finansijski smjer Formativni ciljevi učenik .sastavlja kalkulaciju nabavne i prodajne cijene trgovačke robe .prepoznaje i koristi propise koji regulišu oblast finansija i računovodstva .poznaje postupak izrade kalkulacije cijene koštanja.razvija svijest o potrebi i nužnosti poštovanja propisa .poznaje suštinsku.poznaje pojam i postupak obračuna amortizacije revalorizacije .sastavlja kalkulaciju cijene koštanja učinaka .uočava greške i nepravilnosti u sastavljanju dokumentacije po raznim vrstama obračuna .obračunava zatezne kamate Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave .koristi propisane obrasce za obračun zarada .

poznaje pojmove: platni promet. mjenicu.razvija svijest o poslovne korektnosti u odnosima sa inopartnerima 121 .navodi učesnike i nosioce platnog prometa sa inostranstvom .obrazlaže na primjeru postupak popunjavanja.popunjava nalog za naplatu i opšti devizni nalog .prepoznaje karakteristike svjetskog sistema elektronskih plaćanaja (SWIFT) Socijalizacijski ciljevi učenik . platnu i kreditnu karticu . knjiženje. nosioci platnog prometa. korišćenje.obrazlaže na primjeru postupak izdavanja. indosiranja i eskontovanja mjenice .bliže pojašnjava postupke i radnje sa instrumentima obezbjeđenja plaćanja Formativni ciljevi učenik .obrađuje cijeli postupak sa akreditivom (otvaranje.koristi softver za sistem elektronskih plaćanja . popunjavanja.popunjava nalog za prenos i nalog za naplatu .razvija marljivost i preciznost u ispunjavanju radnih obaveza .poznaje instrumente platnog prenosa . izdavanja i indosiranja čeka .poznaje postupak prenosa novčanih sredstava putem elektronskih transakcija Poslovi sa instrumentima obezbjeđenja plaćanja .popunjava nalog za uplatu i nalog za isplatu .praktičan rad: postupak sa akreditivom Poslovi plaćanja sa inostranstvom .popunjava nalog za otvaranje međunarodnog dokumentarnog akredativa .prikuplja i selektira dokumentaciju i otvara poslovne račune preduzeća za vježbu .poznaje instrumente platnog prometa sa inostranstvom .poznaje: ček. poslovni račun i vrste plaćanja . podnošenje dokumentacije i gašenje akreditiva) .praktičan rad: popunjavanje originalnih instrumenata platnog prometa .sastavlja kompenzacione naloge . akreditiv.razvija komunikativnost i spremnost na saradnju sa poslovnim okruženjem Preporuke za izvođenje nastave .Informativni ciljevi i sadržaji učenik Poslovi platnog prometa .

obrazlaže na primjeru postupak obračuna poreza na dohodak fizičkih lica .utemeljuje kroz primjere postupak obračunavanja. pokazatelje finansijske analize i likvidnosti.praktičan rad: obračun. zaliha. . evidentiranja i plaćanja poreza na dodatu vrijednost . finansijske kontrole pokazatelje .izračunava planiranja.izračunava obrt novčanih sredstava i minimalni nivo gotovine .izračunava stopu prinosa na uložena sredstva .poznaje osnove rentabilnosti i upravljanja finansijske novčanim strukture sredstvima.obračunava porez na dobit i obrazlaže postupak akontativnog mjesečnog plaćanja .Informativni ciljevi i sadržaji učenik Poslovi obračuna i plaćanja fiskalnih obaveza . evidencija i plaćanje PDV-a .razvija efikasnost.praktičan rad: sastavljanje finansijskog plana preduzeća za vježbu 122 .koristi propisane obrasce za obračun i evidentiranje po vrstama poreza Poslovi finansijske .izračunava potraživanjima i koeficijente obrta zalihama . dobavljača i obrtnih sredstava .kupaca.upoređuje iznose akciznih opterećenja po vrstama akciznih proizvoda .poznaje osnove planove finasijskog .poznaje osnove poreskog sistema Crne Gore Formativni ciljevi učenik .izrađuje analize i planiranja finansijske .razvija osjećaj odgovornosti za blagovremeno izvršavanje obaveza Preporuke za izvođenje nastave .modelira mogućnosti povećanja Socijalizacijski ciljevi učenik . radnu i stručnu odgovornost .

Informativni ciljevi i sadržaji učenik Formativni ciljevi učenik efikasnosti upravljanja gotovinom Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave 123 .

navodi i objašnjava .izrađuje na računaru bilans uspjeha banke . sredstva banka kapitala i rezervi.identifikuje platni promet sa inostranstvom.objašnjava .izrađuje i sastavlja finansijski rezultat banke .poznaje gotovinske .obrazlaže o .knjiži na računaru nematerijalna obaveze iz ulaganja i druga poslovnih odnosa. prepoznaje i popunjava instrumente platnog prometa .razvija sposobnost za saradnju 124 .knjiži na računaru devizna sredstva i sastavlja deviznu blagajnu .izračunava uloge na štednju i ostale plasmane sa stanovništvom .razvija odgovornost i samostalnost u radu .knjiži na računaru evidenciju rashode.navikava se na sistematičan rad Preporuke za izvođenje nastave .knjiži na računaru kratkoročne i dugoročne plasmane i kredite .knjiži na računaru ekvivalente gotovinske depozite kod Narodne banke .identifikuje rashodima i rashode i prihode prihodima banke i banke opisuje njihovu .upoređuje evidenciju kratkoročne i plasmana i izvora dugoročne sredstava banke plasmane.Razred: ČETVRTI – opšti smjer Informativni ciljevi i Formativni ciljevi sadržaji učenik učenik . . kao i dugoročna rezervisanja .u radu primjenjivati važeće propise . kredite i depozite .knjiži na računaru Socijalizacijski ciljevi učenik . prihode banke i vremenska razgraničenja .popunjava hartije hartije od od vrijednosti vrijednosti.

razvija prepoznaje samopouzdanje i budžetske korisnike prepoznaje spremnost za budžetski sistem.opisuje poslovne promjene na robi - .zna javne prihode i rashode i opisuje budžetske korisnike - Formativni ciljevi - - . poslovnim donošenje i okruženjem izvršenje budžeta pravi kontni okvir na računaru za budžetski sistem upoznaje i knjiži nefinansijsku imovinu.shvata važnost raspodjelu profesionalnosti u periodičnog radu rezultata Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave 125 . saradnju sa pripremu.Informativni ciljevi i sadržaji učenik .uviđa značaj nabavne i prodajne ekonomičnosti u cijene robe svakodnevnom knjiži na računaru životu i radu nabavke robe na domaćem tržištu izračunava PDV po ulaznim fakturama knjiži na računaru prodaju robe izračunava razliku u cijeni izračunava PDV po izlaznim fakturama sastavlja poresku prijavu poreza na dodatu vrijednost izrađuje obračun i .obrazlaže periodični rezultat preduzeća i njegovu raspodjelu - učenik raspodjelu dobiti banke knjiži gubitke banke . finansijsku imovinu i evidentira zalihe na računaru knjiži na račuanru tekuče prihode i rashode izračunava budžetski deficit i suficit izrađuje završni račun za direktne i indirektne budžetske korisnike izrađuje kalkulaciju .

zna statističko ispitivanje pojava u preduzeću - - - učenik preduzeća razlikuje i sastavlja obračun periodičnog finansijskog rezultata preduzeća po metodu mapnih troškova i metodu prodatih učinaka vrši korekciju i knjiži predzaključna knjiženja izrađuje zaključni list izvodi formalni zaključak poslovnih knjiga uočava strukturu .stiče naviku da proizvodnje i planski izvodi prometa u pojedine radne preduzeću zadatake ispituje tendenciju i predviđa dinamiku pojedinih promjena proizvodnje i prometa u preduzeću vrši komparaciju i statističko istraživanje zarada predviđa statističkim Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave 126 .Informativni ciljevi i sadržaji učenik - Formativni ciljevi - .objašnjava međunarodni standard i finansijske izvještaje - .razvija svijest o finansijskih poštovanju pravila izvještaja u radu izrađuje i sastavlja na računaru bilans stanja izrađuje i sastavlja na račuanru bilans uspjeha sastavlja izvještaj o promjenama na kapitalu sastavlja i interpretira izvještaj o tokovima gotovine na računaru izračunava indekse .

2002. . Ekonomski fakultet u Podgorici. Zavod za udžbenike i nastavna sredstva. Podgorica. 2000. Izdavačka kuća Ljiljan. 2003.: Preduzetništvo i biznis..Krasulja D. Okvirni spisak literature i drugih izvora .Dragana Bogdanović D. . za treći i četvrti razred pravne i birotehničke škole. 2004.. . Stegensek M.Romanović. Montenegro Biznis Alijansa. Zavod za udžbenike i nastavna sredstava.: Poreski sistem Crne Gore. . 8. . E. 6. diplomirani ekonomista.: Računovodstvo.usmeni odgovori učenika (najmanje jedna ocjena u svakom klasifikacionom periodu).Grujić. Beograd. za prvi razred ekonomske škole i treći razred turističko ugostiteljske škole. Beograd.Publikacija Moj biznis.Informativni ciljevi i sadržaji učenik Formativni ciljevi učenik metodama kretanje zaposlenih . Podgorica. računari sa internet vezom i odgovarajućim softverima. Blažić R: Poslovna korespondencija. 2003.: Finansijsko poslovanje. . . .Spasić D.. Zaključna ocjena izvodi se na osnovu svih ocjena dobijenih u klasifikacionim periodima. Materijalni uslovi za izvođenje nastave . . Beograd. 2006. Beograd.Vukotić V. Zavod za udžbenike i nastavna sredstva.predviđa statističkim metodama kretanje produktivnosti u preduzeću . 2004. Ocjena na kraju klasifikacionog perioda izvodi se iz svih ocjena u klasifikacionom periodu. Sarajevo. D.. aparati za kopiranje i umnožavanje.tabelama prikazuje rezultate prethodnih ishoda Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave 5. 2004. za drugi razred ekonomske škole.Beograd 2006. .: Savremena poslovna korespondencija. Sarković. Obavezni načini provjeravanja i ocjenjivanja znanja učenika Provjeravaju se i ocjenjuju: .Baralija A. 7. Zavod za udžbenike i nastavna sredstva. kancelarijski materijal. Zavod za udžbenike i nastavna sredstva. Ekonomski fakultet.Namjenski kabinet.Poznanić-Leko V.: Administrativno poslovanje sa birotehnikom. M.Mihailović K.: Poslovne finansije.Ivanišević M.praktični rad na vježbama (najmanje jedna ocjena u svakom klasifikacionom periodu).Visoka stručna sprema iz područja ekonomije.. Beograd. telefonski aparat sa telefaksom. 127 . 1996.: Korespondencija. Profil stručne spreme nastavnika i stručnih saradnika . originalni obrasci i poslovna dokumentacija. Rakinić J.

Povezanost predmeta Povezanost sa predmetom Znanja Evidencija blagajničkog poslovanja Evidencija zarada Evidencija troškova amortizacije Evidencija nabavke i prodaje robe Instrumenti platnog prometa Instrumenti obezbjeđenja plaćanja Instrumenti platnog prometa sa inostranstvom Poreski sistem Crne Gore Finansijsko planiranje Finansijska analiza Troškovi poslovanja Ekonomski principi poslovanja Evidencija blagajničkog poslovanja Evidencija zarada Evidencija troškova amortizacije Evidencija nabavke i prodaje robe Upotreba kancelarijske opreme Interna i eksterna komunikacija Pravno–administrativno poslovanje Postupak registracije privrednog društva Otvaranje računa kod poslovne banke Postupak zasnivanja radnog odnosa Oblikovanje vizuelnog identiteta privrednog društva Usmena i pisana komunikacija Održavanje internet sajta Izrada reklamnog materijala SWOT analiza Postupak istraživanja tržišta Predmet Računovodstvo Znanja Obračun zarada Blagajničko poslovanje Obračun amortizacija Kalkulacija prodajne vrijednosti robe Poslovi platnog prometa Poslovi platnog prometa sa inostranstvom Poslovi obračuna i plaćanja fiskalnih obaveza Poslovi finansijskog planiranja i analize Sastavljanje kalkulacije učinaka Poslovi finansijskog planiranja i analize Obračun zarada Blagajničko poslovanje Obračun amortizacija Kalkulacija prodajne vrijednosti robe Kancelarijsko poslovanje Korespondencija u oblasti poslovnih sastanaka Postupak sa tekućom poštom u poslovnoj korespondenciji Korespondencija u robnom prometu Poslovno dopisivanje sa organizacijom za platni promet Poslovno dopisivanje u vezi sa zasnivanjem i prestankom radnog odnosa Informacije u tekstualnom vidu Multimedijalno predstavljanje informacija Internet Korišćenje računarskih programa kao vida komuniciranja Osnove tržišta Istraživanje tržišta Finansije Poslovna ekonomija Računovodstvo Poslovna komunikacija i birotehnika Informatika Marketing 128 .9.

Povezanost sa predmetom Znanja Marketing plan i plan prodaje Oblici organizovanja privrednih društava Organizaciona struktura privrednog društva Finansije i računovodstvo Osnovi makroekonomije Predmet Znanja Planiranje marketing aktivnosti Instrumenti marketinga Preduzeće kao osnovni subjekt privređivanja Organizacija poslovanja preduzeća Rezultati poslovanja preduzeća Ekonomski principi poslovanja preduzeća Bilans i bilansne promjene Konto i vrste konta Evidencija novčanih sredstava Evidencija kupaca i dobavljača Evidencija materijala Evidencija gotovih proizvoda Evidencija trgovinske robe Evidencija stalnih sredstava Evidencija tekućih obaveza Evidencija predmeta rada Blagajničko knjigovodstvo Materijalno knjigovodstvo Finansijsko knjigovodstvo Pogonsko knjigovodstvo Računovodstvo 129 .

odgovornosti i motivisanosti. Opšti ciljevi nastave . .2.podsticanje radoznalosti.razvijanje komunikativnih sposobnosti na italijanskom jeziku.razvoj ekološke svijesti i ljubavi prema životnom okruženju. duhovitosti i kulture dijaloga. 130 . Naziv predmeta: ITALIJANSKI JEZIK 2. .podsticanje učenika na aktivno učešće u nastavi i učešće u timskom radu. . .11. .1. . Broj časova po godinama obrazovanja i vrstama nastave Razred I II III IV Ukupno Vrste nastave Teorija Vježbe 72 72 72 66 282 Ukupno 72 72 72 66 282 3.razvijanje tolerantnog odnosa prema različitim jezicima i kulturama.stvaranje pozitivnog odnosa prema prostoru i kulturi stanovanja.razvijanje kulture lijepog ponašanja.sticanje radnih navika. . marljivosti. ITALIJANSKI JEZIK 1.

4. Sadržaji/Standardi znanja predmeta/Operativni ciljevi Razred: PRVI Informativni ciljevi i Socijalizacijski Formativni ciljevi sadržaji ciljevi učenik učenik učenik Fonetica e - pronalazi sličnosti i - razvija sposobnost ortografia uočava razlike u pravilnog izgovoru glasova i izražavanja i glasovnih skupova pisanja italijanskog jezika - stiče u odnosu na samopouzdanje pri maternji jezik komunikaciji na - analizira i usvaja stranom jeziku izgovor riječi sa adekvatnim akcentom ( e-è, aà) - pravilno izgovara i piše Nomi - razlikuje rod - razvija osjećaj za - genere e numero imenica preciznost u - plurale irregolare - razlikuje forme izražavanju - concordanza degli imenica i - aggettivi e dei adekvatno ih slaže nomi u rodu i broju

Preporuke za izvođenje nastave - u toku školovanja obavezno je obraditi tekstove ISP i to: 10% ukupnog fonda časova; 15% u toku drugog razreda; 20% u toku trećeg razreda; 25% u toku četvrtog razreda

Articolo - determinativo - indeterminativo - partitivo

Aggettivi - genere e numero - posizione - gradi dell' aggettivo - superlativo assoluto - comparativi e superlativi - irregolari

- uočava razlike između italijanskog i maternjeg jezika - poredi sa rodom u maternjem jeziku - određuje i pravilno koristi adekvatni član (rod i broj) uz imenice i pridjeve - određuje formu sažetog člana - ilustruje primjerima i adekvatno koristi forme pridjeva uz imenice u cilju opisivanja željenih pojmova - pravilno upotrebljava prisvojne pridjeve sa članom ili bez - daje opis jednostavne situacije - kvantitativno se

- razvija osjećaj za jasnost i određenost u komunikaciji - prevazilazi probleme i eventualne nejasnoće u komunikaciji - prevazilaženje problema u komunikaciji - primjereno se obraća i oslovljava sagovornika

vježbe: - korišćenje kancelarijskog potrošnog materijala - izbor formata i kvaliteta hartije - organizovanje rada u kancelariji vježba: - komunikacija sa strankom

teme koje se mogu obrađivati: - Famiglia - Sport e tempo libero - La scuola - Sistema economico dell' Italia - Tanti auguri... (canzone)

131

Informativni ciljevi i sadržaji učenik Verbi - le tre coniugazioni - indicativo presente essere/avere - verbi modali - passato prossimo, verbi irregolari - verbi riflessivi e pronominali - imperfetto - trapassato prossimo - condizionale semplice dei verbi regolari e di alcuni irregolari - condizionale composto passivo -

Formativni ciljevi učenik izražava, poredi pravilno koristi prezent pravilnih i nepravilnih glagola pravilno koristi i kombinuje particip prošli uočava greške u upotrebi pomoćnog glagola pravilno koristi modalne glagole, koristi ih u novoj situaciji i na adekvatan način ih kombinuje sa infinitivom adekvatno koristi povratne glagole pravilno koristi neke forme kondicionala u cilju izražavanja želje i kulturnog obraćanja učtivo formuliše zahtjev, izražava mišljenje ili stav i sumnju na jednostavan ali smišljen način učtivo formuliše želju koja se odnosi na prošlost, sumnju i nepotvrđene vijesti, slaganje i neslaganje prepoznaje u tekstu i u govornom iskazu forme navedenih zamjenica razlikuje funkcije prepoznaje i pronalazi sličnosti i razlike u maternjem jeziku, kombinuje i pravilno koristi na novim primjerima i

Socijalizacijski ciljevi učenik - razvija slobodu u izražavanju ličnog stava i osjećanja - razvija osjećaj spremnosti za slušanje, razumijevanje i uvažavanje drugih - razvija osjećaj za timski rad

Preporuke za izvođenje nastave - grupni rad učenika, frontalni i u parovima

-

-

Gerundio

-

Pronomi - pronomi diretti (deboli o atoni) - pronomi diretti (forti o tonici) - pronomi indiretti dativi (forti o tonici) - pronomi indiretti e diretti accoppiati - pronomi diretti con i tempi composti

-

-

- prevazilazi probleme i moguće nejasnoće u komunikaciji - razvija samostalnost u upotrebi jezika - stvara radne navike

- slušanje audio zapisa, kratkih tekstova tipa: pjesme, dijaloga, razgovora, intervjua, kratke priče - Qvestionnario - Vero o falso korelacija: - Maternji jezik (fonološki, pravopisni, gramatičkosintaksički sistem)

132

Informativni ciljevi i sadržaji učenik

Formativni ciljevi učenik to: naglašene i nenanaglašene zamjenice i združene forme prepoznaje i analizira forme prijedloga pravilno upotrebljava najfrekventnije prijedloge uočava značaj prijedloga za realizaciju padežnih značenja u italijanskom jeziku pravilno određuje mjesto ili položaj nečega ili nekoga u prostoru pravilno upotrebljava naglašene zamjenice u poziciji poslije prijedloga vlada pisanjem i izgovorom osnovnih i rednih brojeva pravilno kombinuje redne brojeve sa imenicom i pridjevom i slaže ih u rodu i broju brojčano izražava željenu količinu

Socijalizacijski ciljevi učenik

Preporuke za izvođenje nastave

Preposizioni - di, a, da, in, su, con, per, tra, fra, - a destra, a sinistra, drito - preposizioni articolate

-

- razvija snalažljivost u različitim situacijama - razvija osjećaj otvorenosti i komunikacije

-

-

-

Numeri - cardinali - ordinali

-

- razvija osjećaj za tolerantnost

- služe kao tematska podloga za razvijanje jezičkih znanja i vještina

-

133

forma passiva .učestvuju u diskusiji .imperativo (imperativo e pronomi.prepričavaju . chi.psihologija (crte ličnosti. vrste komunikacije.condizionale composto + che + congiuntivo Pronomi relativi .Razred: DRUGI Informativni ciljevi i sadržaji učenik Verbi .che. vrijednosti. cui.umije da savjetuje. neizvjesnost. vlada njihovim formama .povezano govori o stvarima koje poznaje i prenosi nečije mišljenje ili informacije . emocije i okolnosti interakcije .condizionale semplice + che + congiuntivo .rješavaju zadatke višestrukog izbora .pravilno koristi na novim primjerima navedena glagolska vremena i načine. podsticanje samostalnosti i kreativnosti) .učestvuje u .Tradizioni.congiuntivo passato .Giornali e TV . sintaksa) . verbi irregolari particolari trapassato remoto i modi indefiniti infinito infinito passato participio presente participio passato gerundio presente gerundio passato Formativni ciljevi učenik . opšta književnost) .futuro anteriore . imperativo di verbi iregolari) .congiuntivo presente .uočava specifične informacije u izlaganju .razvija smisao za komunikaciju i za timski rad .Elementi di civilità .passato remoto.razvija sposobnost da sluša.rade na projektnim zadacima korelacija: ."si " passivante .discorso diretto . feste e folclore la lingva in versi učenici: .odgovaraju na pitanja . uzdržanost.congiunzioni o locuzioni da cui dipende il congiuntivo . stavovi.popunjavaju praznine u tekstu .razvija osjećaj za 134 .pronalazi sličnosti i razlike u korišćenju prošlih vremena u italijanskom i maternjem jeziku . ciò che Numeri .discorso indiretto Periodo ipotetico . tako da zna da ispriča neku priču. preporučuje i predlaže .razvija osjećaj za odgovornost .prepoznaje stavove.prvi strani jezik (morfologija. razumije i uvaži druge Preporuke za izvođenje nastave teme koje se mogu obrađivati: .magari .prepoznaje u tekstu i govornom iskazu.congiuntivo imperfetto e trapassato . izrazi mišljenje.treba da odbrani svoje mišljenje Socijalizacijski ciljevi učenik . sintaksa.stiče svijest o povezivanju različitih kultura . pronalazi i pravilno koristi navedene glagolske oblike. bojazan .daju naslov djelovima teksta .Maternji jezik i književnost (morfologija.slušaju autentične tekstove .sastavljaju formalno i neformalno pismo .

numeri decimali Formativni ciljevi učenik razgovoru koristeći pravilna jezička sredstva uz manja oklijevanja .bez pripreme učestvuje u razgovoru na temu .comparativo di minoranza .koristi određene fraze i izraze iz govornog jezika i iz stručne literature .Informativni ciljevi i sadržaji učenik .jednostavnim riječima i izrazima opisuje svoj budući profesionalni angažman Socijalizacijski ciljevi učenik jasnost i određenost u komunikaciji Preporuke za izvođenje nastave Gradi dell' aggettivo .frazioni .superlativo relativo 135 .comparativo di maggioranza .comparativo di uguaglianza .

razvija osjećaj za pravilnije i preciznije izražavanje 136 .Scienza e tecnologia . segni di punteggiatura.razvija osjećaj za timski rad Nomi .koristi prethodno stečena znanja iz gramatike.razvija osjećaj za lijepo ponašanje . pronalazi sličnosti i razlike Socijalizacijski ciljevi učenik .učenici slušaju autentične tekstove i pišu bilješke.genere del nome .analiziraju književni tekst .formacione del femminile .accento.prati tok događaja prilikom dužeg izlaganja .aggettivi e pronomi dimonstrativi e pronomi indefiniti . eufonica.Elementi di civilità: ."D". apostrofo. . frontalni i u parovima . segni ortografici Formativni ciljevi učenik .Come sposarsi in italia . popunjavaju praznine u tekstu .teme koje se mogu obrađivati: .učenici podnose usmeni izvještaj .plurale del nome alterato e del composto Aggettivi .Il lavoro .pronomi relativi e interrogativi .pjevanje pjesmica na italijanskom jeziku .La cucina italiana .Razred: TREĆI Informativni ciljevi i sadržaji učenik Alfabeto .Il mondo giovanile .sastavljanje kraćih tekstova na zadate stručne teme . posizione.razvija osjećaj za komunikativnost Preporuke za izvođenje nastave . poredi i analizira njihovu pojavu u novim konstrukcijama gdje uočava greške.projektni zadaci .accordo.prepoznaje pri slušanju izlaganje u kome se poznati jezik javlja u novom kontekstu . gradi .uočava specifične informacije u složenijem govornom iskazu .grupni rad učenika.

poznaje jezik struke .complemento diretto .concordanza del congiuntivo .verbi riflessivi intransitivi e pronominali . Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave Verbi .pravilno koristi odgovarajuće jezičke strukture. gerundio .Maternji jezik i književnost (morfologija.piše različite vrste tekstova (formalno i neformalno pismo.congiuntivo .posizione del pronomi . participio. održava razgovor i mijenja temu .prvi strani jezik (morfologija i sintaksa) . "si" impersonale .indeterminativo .razdvaja argumente za i protiv nekog stanovišta .determinativo . CV.forma impersonale.Pro et contra 137 . vokabular uz naglasak na pravilnu inerpunkciju i pravopis. stručni tekstovi) raditi zadatke tipa: .Scelta multipla .Informativni ciljevi i sadržaji učenik Pronomi personali soggeto .govori o sopstvenom iskustvu uz upotrebu već usvojenih fraza.Sociologija (kultura.prepoznaje skriveno značenje rečenice ili izraza .preposizioni semplici e articolate Formativni ciljevi učenik .congiunzone "che" .Ekonomija i pravo (stručni termini.formazione degli averbi .Combinare nome e definizione . opšta književnost) .preuzima inicijativu u razgovoru i naglašava bitne elemente .Fare le domande .započne.locuzioni .argumentovano iznosi svoje mišljenje za i protiv .čita duže i kompleksnije tekstove i u njima izvodi bitne informacije . sintaksa. vjerovatnoću .izražava emocije različitog intenziteta.particelle pronominali Articolo . izraza i gramatičkih pravila .modi indefiniti: infinito.Scrivere un testo (circa iso parole) .pronomi allocutivi .periodo ipotetico concordanza di modi e di tempi korelacija: .Completare liberamente le frasi . mediji) . izrazi i fraze.complemento indiretto . esej) u kojima ugrađuje uobičajene fraze .partitivo .

Informativni ciljevi i sadržaji učenik Formativni ciljevi učenik .piše o svom pozivu .u svom tekstu iznosi prednosti i mane različitih tekstova na uvjerljiv način Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave 138 .

čitaju stručne tekstove i analiziraju iste .indicativo presente .discorso diretto .Assistenza sociale .Realta sociale italiana .accento informacije u nešto .accordo del participie passato .prati i razumije dokumentarni film.izdvaja pri slušanju .opisuju .idea di passato.teme koje se mogu obrađivati: .slijede uputstva .L' italia del turismo .govori o svom iskustvu i stvarima koje poznaje iz svakodnevnog života i iz stručne oblasti 139 . kako na teme iz svakodnevnog života tako i iz stručne oblasti Socijalizacijski ciljevi učenik .prepoznaje .vrše poređenja. pjeva.Realtà politico amministrativa dell ' italia .Realtà sociale italiana .čitaju različite vrste teksta i reaguju verbalno .indicativo futuro semplige e anteriore .Imperativo .Elementi di civilità .elisione dužem izlaganju .punteggiatura poznate jezičke pojave koje se javljaju u novom kontekstu.Opera lirica učenici: .Mondo indicativo: .forma e uso . donosi zaključke .rezimiraju . prepričavaju Verbi .razvija osjećaj za timski rad Preporuke za izvođenje nastave . igrani film.uočava suštinu sadržaja kao i pojedinosti nekog složenijeg teksta uključujući stručne tekstove . futuro .Posizione strategica dell ' italia .divisione in sillable potrebne . .usi " modali " del futuro . .discorso indiretto .imperativo negativo. dramu .forme alternative.uso degli ausiliari .Razred: ČETVRTI Informativni ciljevi i Formativni ciljevi sadržaji učenik učenik Alfabeto .u govoru uspijeva da recituje.troncamento . rezimira.Ecologia . presente. nabraja.razvija komunikativnost .

prvi strani jezik (morfologija i sintaksa) .igraju uloge - - - Aggettivi .possibilità . pjesme) . gradi - - korelacija: . opis.discorso diretto libero . accordo. intervju. argumente i komentare čita i brzo prelazi složeniji tekst (npr.formazione. referat.Periodo ipotetico . molbu piše izvještaj. sostantivo.Informatika .verbi introduttivi . genere.Likovna umjetnost . stručni tekst) uočava ideje i objašnjenja iz teksta uz pomoć rječnika prepoznaje poruku stručnog teksta pronalazi u dužem tekstu tražene informacije i objedinjuje ih kako bi ispunio zadatak sastavlja i piše kratku biografiju. roman. savjetuje. odlomak iz kniževnog djela.Informativni ciljevi i sadržaji učenik .realtà . rezime na temu iz stručne oblasti i iznosi svoje mišljenje uz pravilnu interpunkciju i pravopis Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave učenici: .Maternji jezik i književnost (sintaksa. ulaže žalbu i daje primjedbe učestvuje u razgovoru o stručnoj temi i pri tome eksplicitno izražava svoje mišljenje i brani ga dajući objašnjenja. lirika.Fizičko vaspitanje (sport) raditi zadatke tipa: ∗ Scelta multiplaCompletar e liberamente le trasi ∗ Fare le domande ∗ Composizione scrita (circa zoo parole) 140 . priču. drama) .dal discorso diretto all' indiretto .impossibilità Formativni ciljevi učenik kritikuje.slušaju autentične tekstove (razgovor. numero.

. Edizioni guerra.P.M.T. E. Teacher: Insegnare la lingua straniera. Firenze. Rječnici: . Dejanović. Chiacchella. Bologna II Mulino. Povezanost predmeta Znanja Imenice. Pavese: L' Italiano e L' Italia. Perugia. . Edizioni guerra. zamjenice.M. 7. 9. po jedan na kraju polugodišta. brojevi Poslovna komunikacija i Komunikacija sa poslovnim birotehnika partnerima i strankama Telefonski razgovori Sastavljanje CV-a. Okvirni spisak literature i drugih izvora .pismeni zadaci (rade se dva pismena zadatka. 1986. 8. Balboni: Educazione bilingue. 2001. . projektno platno. C. Materijalni uslovi za izvođenje nastave . Beograd 2003. Zagreb 2003.Chiuchiu. F. 2. 1988. pridjevi. Dardano.usmeno.Jernej: Italijansko-hrvatski riječnik. Zagreb. Trifone: Grammatica italiana con nozioni di linguistica. Dejanović.Jernej: Hrvatsko-italijanski riječnik. pridjevi. Firenze. 6. P.Vedovelli: Guida all ' italiano per stranieri. diplomirani profesor stranog jezika – Italijanski jezik. Bologna . najmanje jednom u klasifikacionom periodu.Računar.De Mauro: Vocabulario della lingua italiana. 2002. 1999. brojevi Korespondencija Komunikacija sa strankama Poslovno dopisivanje Povezanost sa predmetom Predmet Znanja Maternji jezik i kniževnost Imenice.5. grafoskop.M. Školska knjiga. .Silvestrini: In Italiano 1.Ivan Klajn. 1999. prilozi. u svakom razredu). Zanichelli. Bura. Italijansko-srpski riječnik. Armani.J. glagoli. Torino Gramatike: . zamjenice.Visoka stručna sprema.pismeno . Profil stručne spreme nastavnika i stručnih saradnika . . Carocci. Edizioni guerra. prilozi. Minciarelli. Zaključna ocjena izvodi se na osnovu svih ocjena dobijenih u klasifikacionom periodu. Perugia. Roma. Perugia. La nouva Italia. Ocjena na kraju klasifikacionog perioda izvodi se iz svih datih ocjena u klasifikacionom periodu. Silvestrini.M.Zingarelli: Vocabulario della lingua italiana. 1982. Zagreb 2003. Školska knjiga. . Jernej: Konverzacijska italijanska gramatika. 1999. M.M. Nolit. Obavezni načini provjeravanja i ocjenjivanja znanja učenika U toku klasifikacionog perioda znanje se provjerava i ocjenjuje: . . dijaprojektor i folije za grafoskop. .P. R. . glagoli. Školska knjiga. J. poslovnog pisma 141 . Utet.Diadori: Insegnare Italiano per stranieri. V. . J.

obrazlaže i predlaže rješenja.razvijanje logičkog mišljenja i prihvatanje savremenog koncepta razvoja.prihvatanje globalizacije i ukidanje granica slobodnom protoku roba. Broj časova po godinama obrazovanja i vrstama nastave Razred I II III IV Ukupno Vrste nastave Teorija Vježbe 72 Ukupno 72 72 72 3.sticanje samopouzdanja. Naziv predmeta: PREDUZETNIŠTVO I BIZNIS 2.razvijanje interesovanja učenika prema proširivanju i produbljivanju znanja. .osposobljavanje učenika da prepoznaje optimalne uslove za biznis i preduzetništvo. uočava greške. PREDUZETNIŠTVO I BIZNIS 1. .sticanje osnovnih znanja o preduzetništvu i biznisu. 142 .1.osposobljavanje učenika da sam izvodi zaključke. Opšti ciljevi nastave . . . .upoznavanje uloge države u stvaranju uslova za biznis i preduzetništvo.2.osposobljavanje učenika da razlikuje koncept biznisa i preduzetništva s jedne strane i menadžment koncept s druge. ljudi. samostalnosti i kreativnosti.12. kapitala i informacija. . . .

navodi primjere .razvija mišljenje postulate biznisa sopstvenih potreba .preuzima ideja.obrazlaže prioritet između hijerarhiju potreba biznis ideje i novca .razvija (potrebe.uspostavlja vezu .uspostavlja . Sadržaji/Standardi znanja predmeta/Operativni ciljevi Razred: PRVI Informativni ciljevi i Socijalizacijski Formativni ciljevi sadržaji ciljevi učenik učenik učenik Pojam .upoznaje pojam preduzetništvo i posla preduzetništva i menadžment .radi piramidalnu već sredstvo da se sinergija) šemu hijerarhije cilj ostvari") .razlikuje "sigurnog" državnog .upoznaje osnovne .upoznaje pojam (radno mjesto) u preduzetništvo menadžmenta državnom sektoru sa biznisom i uočava osnovne razlike Osnovne postavke .razvija pozitivan inovacija. realizaciju biznis stav prema novcu individualizam. rizik.uočava zavisnost potreba biznisa od potreba .uočava značaj informatičkoj ekonomsku informacija ekonomiji ravnotežu i . ideje ("novac nije cilj. preuzimanja pronalazi rješenja motivacija.razumije dilemu: između globalizacija ili globalizacije i zatvorenost razvoja biznisa nacionalne privrede .uspostavlja vezu .usvaja globalne biznisa postavke biznisa vrijednosti .uočava vezu biznis za njeno ideje i njenog finansiranje finansiranja .razlikuje biznis i .istražuje i informacija.razumije dilemu: poslovnih ideja i "imati poslovnu njihovog ideju" ili "imati finansiranja novac" . izbora i . poslovna .navodi primjere .razvija biznisa .razbijanje preduzetništva i preduzetništvo stereotipa biznisa . sloboda između slobode odgovornost izbora.razvija osjećaj za Preporuke za izvođenje nastave seminarski rad: .upoređuje rad motivisanost za . globalizacija. .Razrada poslovne ideje 143 .razumije dilemu: «ili-ili» sa višestrukim izborom Biznis u . odgovornosti za .analizira .4. i uspostavlja veze samostalnost u upravljanje sa biznisom donošenju odluka novcem.analizira osnovne .

prepoznaje nematerijalne resurse u ekonomiji (informacije.obrazlaže proces razvitka Formativni ciljevi učenik potpunu konkurenciju .poznaje ključne istorijske uloge države u ekonomiji .razvija svijest o potrebi ulaganja novčanih sredstava za kupovinu akcija seminarski rad: .poznaje mehanistički i holistički pristup u ekonomiji .-upoređuje direktne i indirektne poreze i uticaj na biznis i preduzetništvo .objašnjava ključne postulate holističkog pristupa (kompleksnost.obrazlaže uticaj fiskalne politike na razvoj preduzetništva .shvata ulogu države kao subjekta koji određuje "pravila igre".analizira politiku "jeftinog novca" i restriktivnu monetarnu politiku.analizira uticaj izvoza na preduzetništvo .Informativni ciljevi i sadržaji učenik .Formiranje akcionarskog kapitala . vrijeme.analizira poželjnost i stepen uloge države u ekonomiji (uočava prednosti i nedostatke) . kao i njihov uticaj na biznis i preduzetništvo .objašnjava osnovne postavke nove ekonomske paradigme .poznaje ekonomsku ravnotežu . prostor) Uloga države u stvaranju ambijenta za efikasan biznis i preduzetništvo .obrazlaže uticaj monetarne politike na razvoj preduzetništva . partnersku firmu i korporaciju sa stanovištva . dajući jednake šanse svim učesnicima debata: . haos.analizira odvajanje svojine od upravljanja u korporaciji . sinergija) .razlikuje materijalne i nematerijalne resurse (upoređuje manuelni rad i informacije) Socijalizacijski ciljevi učenik zajedništvo (sinergija) i usklađivanje interesa Preporuke za izvođenje nastave .uloga države u ekonomiji i biznisu .obrazlaže uticaj spoljnotrgovinske politike na razvoj preduzetništva Korporacija-najviši nivo u razvoju preduzetništva .upoznaje pojam korporacije kao oblika preduzetništva .Odvajanje vlasništa od upravljanja u akcionarskom društvu 144 .upoređuje inokosnog vlasnika.

Ocjena na kraju klasifikacionog perioda izvodi se iz svih datih ocjena u toku tog perioda.Drašković V. projektno platno i folije za grafoskop. Ekonomski fakultet.upoznaje akcionarsku svojinu .Vukotić V. 2003. Kotor.poznaje nevlasničke grupe u korporaciji (radnici. potrošači) . . diplomirani ekonomista.poznaje formiranje upravnih odbora u korporacijama Formativni ciljevi učenik preduzetništva analizira sličnost savremenih akcionara i rentijera razlikuje aktivne i pasivne akcionare analizira uticaj prodaje akcija na poslovni uspjeh korporacije upoređuje institucionalne investitore kao vlasnike akcija analizira uticaj nevlasničkih grupa na preduzetništvo analizira suprotstavljene interese vlasnika akcija i preduzetnika Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave - - - - 5.: Psihofiziologija biznisa.Visoka stručna sprema sa područja ekonomije. Ekonomski fakultet.objašnjava pojam svojinske demokratije .Zaključna ocjena izvodi se na osnovu svih ocjena dobijenih u klasifikacionim periodima. . Podgorica.obrazlaže i poznaje institucionalne investitore . Materijalni uslovi za izvođenje nastave .: Ekonomija za menadžere. najmanje jednom u klasifikacionom periodu.objašnjava uzroke i potrebu depersonalizacije svojine . 7. Profil stručne spreme nastavnika i stručnih saradnika . grafoskop.Vukotić V. Fakultet za pomorstvo. Podgorica.U toku klasifikacionog perioda znanja se provjeravaju usmeno.poznaje pojam «glasanja nogama» (prodaja akcija od strane malih akcionara) . .Informativni ciljevi i sadržaji učenik korporacije . . Okvirni spisak literature i drugih izvora . Obavezni načini provjeravanja i ocjenjivanja znanja učenika . 145 . 2003 6. 8.Učionica opremljena računarom sa odgovarajućom programskom opremom i priključkom za Internet. 1996.: Preduzetništvo i biznis.

9. Povezanost predmeta Znanja Državno regulisanje ekonomije Faktori prizvodnje Preduzetništvo i menadžment Preduzetnik i preduzetnička djelatnost Povezanost sa predmetom Predmet Znanja Osnovi makroekonomije Opšta uloga države u stvaranju ambijenta za efikasan biznis Osnovi makroekonomije Pojam preduzetništva Pravo Privredni subjekti 146 .

13. . Opšti ciljevi nastave . Broj časova po godinama obrazovanja i vrstama nastave Razred I II III IV Ukupno Vrste nastave Teorija Vježbe 72 Ukupno 72 72 72 3.sticanje znanja o najnovijim ekonomskim i geografskim promjenama u svjetskoj proizvodnji i trgovini i uticaju političkih faktora na te promjene.upoznavanje karakteristika tržišta roba i usluga. 147 .shvatanje pravaca razvoja međunarodne trgovine.razumijevanje položaja Crne Gore u svjetskoj trgovini i podjeli rada. .upoznavanje osnovnih karakteristika najvažnijih grupacija i tržišta u kojima se odvija robna razmjena i trgovina na primjerima pojedinih zemalja svijeta.1. Naziv predmeta: EKONOMSKA GEOGRAFIJA 2. . . . EKONOMSKA GEOGRAFIJA 1.2.razumijevanje ekonomsko-geografskog i političko-geografskog položaja svoje zemlje u savremenom svijetu i na međunarodnom tržištu.nerazvijeni. . . . posebno na relaciji razvijeni.upoznavanje ekonomskih kretanja u međunarodnoj trgovini.razvijanje osjećaja internacionalizma na osnovu poznavanja i razumijevanja ekonomsko-geografskih osobenosti savremenog svijeta.pružanje znanja o prirodnim i antropogenim činiocima ekonomsko-teritorijalnog kompleksa i zakonitostima u razvitku i geografskom rasporedu.

prihvata razlike .savladava osnovne tržištima i pojmove političkoj podjeli regionalizacije svijeta svijeta .informiše se o uticaju pojedinih ekonomskih i političkih faktora u svjetskoj trgovini . Sadržaji/Standardi znanja predmeta/Operativni ciljevi Razred: DRUGI Informativni ciljevi i Socijalizacijski Preporuke za Formativni ciljevi sadržaji ciljevi izvođenje nastave učenik učenik učenik Regionalna tržišta .politički faktori u .upoznaje osnovne međunarodnu pojmove o trgovinu regionalnim .4.predviđa buduće ekonomskonjihovu procese na političkim tokovima komplementarnost međunarodnom .analizira na .analizira osnovne .analizira političke takvoj podjeli regionalizacije uticaje na .upoređuje tržišta karakteristikama savremenim zemalja EU i .upoznaje se sa značajem saobraćaja u međunarodnoj trgovini Tržišta Evrope i ZND .analizira .razvija pripadnost .upoznaje i tržištu u skladu sa upoređuje dostignutim nivoom dostignuti nivo na primjerima integracije i pojedinih zemalja trgovine između zapadnih i istočnih zemalja Evrope .shvata značaj .poznaje značaj pristupanja regionalnim organizacijama na temelju robne razmjene i njenog nivoa u evropskim 148 .upoznaje osnovne regijama i političkoj podjeli svjetskoj trgovini pojmove o regionalnim svijeta i o položaju regijama i tržištima svoje zemlje u problemu .upoznaje regionalnointegrativnih regionalnu i političku podjelu procesa integracijsku Evrope podjelu Evrope .razvija svijest o diskusija: svijeta i Crne Gore pojmove o ekonomsko.upoznaje tržište EU primjerima zemalja među ljudima na primjerima Evrope pojedina razvijenih zemalja tržišta sa njihovim .

upoznaje odnose razvijenih i nerazvijenih zemalja na međunarodnom tržištu Tržište Crne Gore .definiše i upoređuje značaj tržišta nerazvijenih zemalja .upoznaje tržišta pojedinih proizvoda u Crnoj Gori .upoznaje osnovne odlike razvijenih vanevropskih zemalja .upoznaje položaj nerazvijenih zemalja u svjetskoj trgovini .Informativni ciljevi i sadržaji učenik okvirima .razvija kritičko mišljenje prema savremenim tendencijama u međunarodnoj trgovini .upoznaje tržište razvijenih vanevropskih zemalja .analizira tržište u Crnoj Gori .razlikuje značaj privrednog razvoja na socijalnu uređenost države i opšte uslove života .analizira osnovne odlike tržišta nerazvijenih zemalja .Odlike turizma u Crnoj Gori 149 .upoznaje tržište istočne Evrope na primjerima razvijenih zemalja Tržišta vanevropskih razvijenih zemalja .upoznaje tržište nerazvijenih zemalja i njihove odlike .analizira značaj i udio razvijenih zemalja u svjetskoj trgovini .poznaje značaj razvijenih zemalja u svjetskoj trgovini Tržišta nerazvijenih zemalja svijeta .identifikuje značaj ukupne razmjene roba u Crnoj Gori .upoznaje tržišta razvijenih zemalja i izvodi zaključke o dostignutom nivou .procjenjuje komplemetarnost tržišta razvijenih zemalja .upoznaje pojedina tržišta i njihov udio u svjetskoj trgovini .navodi udio pojedinih proizvoda na tržištu Formativni ciljevi učenik Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave .analizira tržišta vanevropskih razvijenih zemalja .razvija kritički odnos prema ekonomskim prilikama u Crnoj Gori istraživački rad: .upoređuje robnu razmjenu razvijenih zemalja .

Kasalica S. 1991. Nikšić.razvija osjećaj pripadnosti širim evropskim integracijama diskusija: . knjiga I. najmanje jednom u klasifikacionom periodu. profesor istorije i geografije. 1996.Visoka stručna sprema: profesor geografije.upoznaje ekonomske odnose Crne Gore sa EU. .Bakić R. Lazić L.Kellerman A.: Ekonomska geografija svijeta. projektno platno i folije za grafoskop. London. 150 .: Politička geografija.Zaključna ocjena izvodi se na osnovu svih ocjena dobijenih u klasifikacionim periodima. . Unireks. Popović S. .upoznaje unutrašnju trgovinu u Crnoj Gori Ekonomsko . i u međunarodnoj trgovini i uopšte Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave . .Tomić P. Naučna knjiga. Beograd.analizira mjesto i Evropi Crne Gore u . .: Ekonomska geografija. 1993. Novi Sad. Beograd. grafoskop. Beograd.. . računar sa odgovarajućom programskom opremom i priključkom za internet... diplomirani geograf.. 2002.: Geografija Crne Gore. DANU. . Profil stručne spreme nastavnika i stručnih saradnika .Zaključna ocjena na kraju klasifikacionog perioda izvodi iz svih datih ocjena u toku tog perioda.Informativni ciljevi i Formativni ciljevi sadržaji učenik učenik .: Geografija Crne Gore. 6.Grčić M.analizira odnose geografske osnove naše zemlje sa integrativnih inostranstvom procesa u Crnoj Gori . Naučna knjiga.upoznaje glavna međunarodnim obilježja odnosima i udio u regionalnih međunarodnoj grupacija i veze trgovini Crne Gore sa njima .: Ivanović S.: The Internet on Earth – A Geography of Information.. Institut za geografiji PMF. Wiley. Podgorica.upoznaje spoljnu trgovinu u Crnoj Gori . 1980. 8. Vukotić M. Burić M.Radojičić B..Usmena provjera znanja. Materijalni uslovi za izvođenje nastave .upoznaje odlike turizma u Crnoj Gori . Radojičić B. 2002. Obavezni načini provjeravanja i ocjenjivanja znanja učenika .Položaj Crne Gore u odnosu na međunarodnu zajednicu 5..Grčić M. 7. Geografski fakultet.: Industrijska geografija. . Romelić J.Đurić V. Okvirni spisak literature i drugih izvora . 2000.Geografske karte.

9. Povezanost predmeta Znanja Tržište Spoljnotrgovinski poslovi Povezanost sa predmetom Predmet Znanja Osnovi makroekonomije Regionalna tržišta Osnovi makroekonomije Međunarodna ekonomija 151 .

shvatanje savremene tendencije vođenja marketing politike.2.razvijanje sposobnosti za elektronsku trgovinu.sagledavanje pojma međunarodni marketing. . .sticanje znanja o ciljevima marketinga.osposobljavanje učenika da praktično primjenjuje znanja marketinga u uslužnim djelatnostima. . Broj časova po godinama obrazovanja i vrstama nastave Razred I II III IV Ukupno Vrste nastave Teorija Vježbe Ukupno 72 72 72 72 3. 152 . .14. značaju i metodologiji istraživanja tržišta. MARKETING 1.razvijanje sposobnosti za primjenu metoda marketinga radi povećanja profita preduzeća i zadovoljenja interesa potrošača.integralno sagledavanje instrumenata marketing miksa i njihov uticaj na potrošačku tražnju. . Opšti ciljevi nastave . .sticanje osnova za primjenu marketing koncepta u praksi.sticanje znanja o marketingu. .1. Naziv predmeta: MARKETING 2. .

opisuje nastanak i konkurencije razvoj marketinga .upoznaje elemente tržišta: .razvija upravljanja interesovanje .4.objašnjava plan informacija istraživanja tržišta .pravi šeme aktivnosti organizacije . Sadržaji/Standardi znanja predmeta/Operativni ciljevi Razred: TREĆI Informativni ciljevi i Socijalizacijski Formativni ciljevi sadržaji ciljevi učenik učenik učenik Marketing.upoznaje pojam i potrošača na podjelu tržišta pojedine segmente .prepoznaje uslove samostalnost u marketinga za nastanak radu .navodi izvore konkretnom tržištu podataka u primjenjujući istraživanju tržišta metod posmatranja .tražnja . .ponuda .opisuje marketing informacije informacioni sistem .objašnjava nužnost .domaći zadatak: praćenje kretanja cijena određenog proizvoda na posmatranom tržištu .pojašnjava konkurenciju na tržištu . tržište i .objašnjava pojam.nabraja elemente marketinga i plana marketinga određuje ih u .sastavljanje godišnjeg i operativnog plana 153 .preuzima organizovanje i fazu u procesu odgovornost za kontrola marketinga planiranja donešene odluke .određuje početnu .vrši izbor izvora podataka informacija .razlaže skup .upoznaje .razumije pojam .vrši istraživanje na .vrši selekciju.obrazlaže segmentaciju tržišta Informaciona osnova .prikupljanje i selekcija informacija o konkretnom proizvodu na tržištu . .sastavlja plan marketingom prema istraživanja tržišta .pojašnjava odnos marketingu Preporuke za izvođenje nastave .razvija trgovina tražnju i cijene komunikativnost i . informisanja sažima i klasifikuje . istraživanjima .cijene .domaći zadatak: sastavljanje plana realizacije proizvoda konkretnog preduzeća .analizira ponudu.domaći zadatak: sastavljanje plana istraživanja konkretnog tržišta .obrazlaže metode i ispitivanja prikupljanja .nabraja vrste informisanja Planiranje.nabraja primjenu sadržaj i proces primarnih i istraživanja tržišta sekundarnih izvora .sastavlja plan planiranje marketinga marketinških .

crta grafikon životnog ciklusa proizvoda .vrši klasifikaciju proizvoda .objašnjava svrhu stalne kontrole marketinških aktivnosti .obrazlaže životni ciklus proizvoda .razvija analitičnost u radu .strategija distribucije .objašnjava pojam proizvoda .vrši diferenciranje cijena na konkretnom proizvodu .razumije instrumente marketinga .nabraja faktore politike cijena .vrši reviziju i predlaže izmjene u marketing aktivnostima Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave realizacije proizvoda posmatranog preduzeća .pojašnjava uvođenje novog proizvoda i usluga u trgovini .navodi oblike promocije Formativni ciljevi učenik .nabraja potrošačke i industrijske proizvode .upoznaje princip organizovanja marketinških aktivnosti .Informativni ciljevi i sadržaji učenik plana marketinga i drugih planova .opisuje proces komuniciranja .obrazlaže izbor metoda za formiranje cijena . selekciju i testiranje odabranih ideja .nabraja kanale distribucije .vrši prikupljanje.uočava značaj uvođenja novog proizvoda u proizvodni program .vrši izbor kanala prodaje .izrada grafikona životnog ciklusa proizvoda na osnovu datih podataka 154 .analizira faktore cijena .vrši izbor kanala distribucije .obrazlaže svrhu revizije marketinških aktivnosti Instrumenti marketinga .stiče radne navike domaći zadatak: .koristi računovodstvene podatke i vrši analizu troškova .upoznaje forme organizovanja marketinga .bira lokaciju objekata prodaje i skladišta .uočava značaj procesa .obrazlaže klasični i savremeni sistem organizacije .definiše pojam i podjelu marketinga .vrši formiranje cijena .

Okvirni spisak literature i drugih izvora ..obrazlaže troškove ekonomske propagande . 155 . grafoskop.: Međunarodni marketing.Informativni ciljevi i sadržaji učenik Ekonomska propaganda .Mihailović B: Marketing..principi za menadžere. Ekonomski fakultet. 1993. Cetinje. 1999. Obod. Sarajevo. Kruševac.: Marketing. .I. Hamić H.objašnjava pojam i podjelu ekonomske propagande .C.: Marketing.Radulović D.Lovreta S. . Beograd.opisuje metode planiranja troškova ekonomske propagande .Učionica opremljena računarom sa priključkom za Internet i odgovarajućom programskom opremom. Svjetlost. Beograd i Novi Sad. Materijalni uslovi za izvođenje nastave .objašnjava ponašanje potrošača (ekonomski.upoznaje motive tražnje i kupovine . .M.nabraja prednosti i nedostatke propagandnih medija . I. Ačić J. .Rakita B. 1996.domaći zadatak: sastavljanje propagandne poruke za odabrane proizvode - 5.Milisavljević M. . Beograd.razumije neophodnost zajedničke promocije proizvodnih trgovinskih preduzeća - Formativni ciljevi učenik komuniciranja utvrđuje značaj elemenata promocionog miksa vrši kreiranje propagandne poruke vrši izbor najefikasnijeg medija sastavlja oglas analizira zajedničku promociju trgovinskog preduzeća planira troškove propagande mjeri elastičnost prodaje u odnosu na ekonomsku propagandu Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave .Grupa autora: Osnovi marketinga. 1990.tržišna politika preduzeća.: Marketing. 2000. Zavod za nastavna sredstva. 6. sociološki i psihološki model) . Ekonomski fakultet.izgrađuje profesionalnu etiku . 1996.. projektno platno i folije za grafoskop.

najmanje jednom u klasifikacionom periodu. tražnja. . Povezanost predmeta Znanja Tržište Ponuda.diplomirani ekonomista.Visoka stručna sprema iz područja ekonomije .Ocjena na kraju klasifikacionog perioda izvodi iz svih datih ocjena u toku tog perioda.Zaključna ocjena izvodi se na osnovu svih ocjena dobijenih u klasifikacionim periodima.Znanja se provjerava i ocjenjuje usmeno. cijene Analiza podataka Pojam preduzetništva i biznisa Povezanost sa predmetom Predmet Znanja Osnovi makroekonomije Osnove tržišta Statistika Preduzetništvo i biznis Istraživanje tržišta Kanali prodaje Mehanizam djelovanja ekonomske propagande 156 . 9. Obavezni načini provjeravanja i ocjenjivanja znanja učenika . Profil stručne spreme nastavnika i stručnih saradnika .7. . 8.

.upoznavanje uloge osiguranja u spoljnoj trgovini i u zaštiti imovine i lica. . DDU. FCA. carinjenja i špedicije. . .prepoznavanje INCOTERMS klauzule (EXW. CIF. ŠPEDICIJA. ŠPEDICIJA.upoznavanje pojmova: carinsko područje. značaja transporta.poznavanje unutrašnje organizacije špediterskog poslovanja (poslovi akvizicije. provizija). DES. Broj časova po godinama obrazovanja i vrstama nastave Razred I II III IV Ukupno Vrste nastave Teorija Vježbe Ukupno 72 66 138 72 66 138 3.savladavanje pojma carina. . . . FAS.prepoznavanje pravnih sredstava u carinskom upravnom postupku.osposobljavanje učenika da primjenjuju carinske zakone. DDP). reklamacija.osposobljavanje učenika da na praktičnim primjerima i originalnoj dokumentaciji obavljaju posao osiguranja. . vrsta carina. Naziv predmeta: CARINE.upoznavanje značaja špedicije.osposobljavanje za razvrstavanje robe po carinskoj tarifi i prepoznavanje potrebnih dažbina u spoljnoj trgovini. zaključivanje ugovora o špediciji. FOB.2. CIP. zakone o osiguranju i poslove špedicije.1. transportnim poslovima i specijalnim špediterskim poslovima. CARINE.upoznavanje sa poslovima uvoza i izvoza robe. OSIGURANJE 1. CFR. OSIGURANJE 2. carinsko-pogranični pojas. CPT. smještaja carinske robe.osposobljavanje učenika za samostalan rad. morske zone i carinski režim u morskim zonama. . . carinskih propisa u Crnoj Gori i carinskih propisa u svijetu. svih vrsta carinjenja komercijalne i nekomercijalne robe.sticanje osnovnih znanja o postavljanju organizacije osiguranja.razumijevanje pojma i vrste carinskog postupka. DAF. . . Opšti ciljevi nastave . podjele transporta. . 157 .15.

uočava značaj osiguranja i dobara osiguranja njegovu tehničku .4.upoznaje elemente osiguranika i osiguranja osiguravača .razlikuje pojmove .rad na računaru (izrada digitalne dokumentacije) .razlikuje pojmove premije osiguranja ugovarača i .preuzima .detaljno obrazlaže rizik i upravljanje rizicima . franšize i zone rizika .razlikuje pojam . malusa.analizira dokumenti zaključivanje osiguranja ugovora o .razvija svijest o osiguranja mehanizam potrebi očuvanja .prepoznaje imovinu i lica funkciju osiguranja .detaljno obrazlaže brokere i havarijske komesare .razlikuje sigurnost i likvidnost Izvori prava i .upoznaje za tuđi račun.nabraja opasnosti osnovu koje ugrožavaju .razlikuje posrednike u osiguranju .uočava razliku između bonusa. plaćanje premije odnosno ugovarača Preporuke za izvođenje nastave .razvija analitičnost osiguranja osiguravača u u radu .izrada obrazaca na računaru za razne oblike i vrste osiguranja 158 .analizira .upoznaje osiguranju poslije dokumenta osiguranja i list osiguranja pokrića Oblici osiguranja .upoznaje korisnika ekonomska načela osiguranja osiguranja .upoznaje subjekte svijetu i kod nas osiguranja . Sadržaji/Standardi znanja predmeta/Operativni ciljevi Razred: TREĆI Informativni ciljevi i Socijalizacijski Formativni ciljevi sadržaji ciljevi učenik učenik učenik Opšte karakteristike . odgovornost za osiguranje za tuđi detaljno obrazlaže donošenje odluke račun obaveze .objašnjava pojam .rezimira istorijski .detaljno obrazlaže razvoj osiguranja podjelu (klasifikaciju) osiguranja u CG Organizacija .objašnjava osiguranika.analizira osiguranje .

osiguranja civila.izrada ugovora na računaru - - - - - - Procjena i likvidacija štete . potvrdu o sklopljenom osiguranju Slip i Cover note detaljno obrazlaže osiguranje u industriji detaljno obrazlaže osiguranje objekata u izgradnji i u montaži analizira osiguranje opasnosti od prekida rada usljed požara i drugih opasnosti (šomazno osiguranje) detaljno obrazlaže osiguranje od odgovornosti iz djelatnosti analizira osiguranje uskladištenja robe detaljno obrazlaže osiguranje građevinskih objekata i opreme na ugovorenu vrijednost detaljno obrazlaže osiguranje zaliha razlikuje osiguranje od provalne krađe i razbojništva razlikuje pojmove: prijavljivanje štete i njeno evidentiranje.razvija analitičnost u radu - 159 . izviđaj i procjenu.osiguranja transporta i kredita Formativni ciljevi učenik osiguranja razlikuje polisu osiguranja. likvidaciju i formiranje predmeta detaljno obrazlaže postupak po prigovoru Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave . list pokrića.osiguranja imovine.Informativni ciljevi i sadržaji učenik .upoznaje značaj procjene i likvidacije štete - .navodi vrste osiguranja i objašnjava karakteristike: .osiguranja motornih vozila. .objašnjava obavještavanje osiguravača o izmjenama rizika . certifikat osiguranja. . .

provalna krađa.upoznaje pojam reosiguranja . motorna vozila itd.detaljno obrazlaže i analizira pojam samopridržaja po riziku (požar. kargo i kasko.detaljno obrazlaže podjelu reosiguranja (aktivna i pasivna) . transport. avijacija.navodi vrste reosiguranja .) Socijalizacijski ciljevi učenik .upoznaje dokumenta u reosiguranju Formativni ciljevi učenik osiguranika . lična nezgoda.Informativni ciljevi i sadržaji učenik Reosiguranje .razvija samopouzdanje Preporuke za izvođenje nastave 160 .

razvija pravilan stav prema interesima preduzeća .uzorci originalne dokumentacije 161 .detaljno obrazlaže podjelu transporta .vrši obračun troškova i fakturisanja .radi na izradi faktura .upoznaje poslove uvoza . organizovanja otpreme.detaljno obrazlaže transportne klauzule kupoprodajnih ugovora . prihvata.upoznaje sajamske poslove .upoznaje tarifnokonjukturne poslove .razumije poslove akvizicije .upoznaje dokumenta u međunarodnoj špediciji .detaljno obrazlaže poslove ispostavljanja prevoznih isprava.upoznaje osnovne karakteristike međunarodne špedicije . utovara i pretovara robe . osiguranja i zbirnog prometa Socijalizacijski ciljevi učenik .radi na izradi dostavljanja ponude .izrađuje predkalkulacije špediterskog posla i poslove vezane za zaključivanje ugovora .analizira organizaciju špetiterskih djelatnosti .razumije poslove organizovanja.razlikuje pojmove dispozicije i instradicije .popunjava špeditersku potvrdu .Razred: ČETVRTI Informativni ciljevi i sadržaji učenik Međunarodna špedicija .razumije ekonomsku funkciju međunarodne špedicije .vrši kontrolu dokumenata (reklamacija) .poznaje unutrašnju organizaciju špediterskog poslovanja .upoznaje poslove izvoza .razlikuje pojam istovara.razvija svijest o značaju saradnje Preporuke za izvođenje nastave .razumije pojam skladištenja i pakovanja robe .analizira postupke istraživanja tržišta .poštuje interese preduzeća kao lične interese .upoznaje specijalne špediterske poslove .upoznaje pojam transportne djelatnosti .upoznaje pravnu regulativu u domaćoj i međunarodnoj špediciji . pakovanja i Formativni ciljevi učenik . carinjenja.

upoznaje ugovore o vaganju i sortiranju robe Formativni ciljevi učenik .razvija odgovornost u radu 162 .upoznaje pojam carina i carinske tarife .vrši zaključivanje sajamskih poslova .razlikuje pojam praćenja transporta i prevoz specijalnih tereta .detaljno obrazlaže carinsku vrijednost.analizira zakon o carinskoj tarifi CG .odlučuje kada i kako treba izdati garantna pisma . značaj i vrste .upoznaje osnovne pojmove carinskog . pravni značaj Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave Carine i carinska tarifa .samostalno vrši zaključivanje ugovora o pakovanju .popunjava konosman .detaljno analizira naše carinske tarife i međunarodne obaveze . pojam.Informativni ciljevi i sadržaji učenik otpreme eksponata .samostalno vrši zaključivanje ugovora o vaganju i sortiranju .popunjava tovarni list .vrši obračun troškova i fakturisanje .navikava se na timski rad Carinsko poslovanje .analizira pojam carinske linije.razlikuje carinski sistem i carinsku politiku i međunarodne carinske konvencije .samostalno obavlja poslove kvalitativnog i kvantitativnog prijema robe .razlikuje oslobađanje od plaćanja carine i posebne dažbine .

upoznaje postupak carinjenja robe u međunarodnom kopnenom saobraćaju .razvija sistematičnost u radu 163 .Informativni ciljevi i sadržaji učenik poslovanja . carinskog obveznika kao i pravni osnov za naplatu carine i drugih dažbina detaljno analizira carinski postupak u željezničkom i drumskom saobraćaju detaljno obrazlaže carinski postupak pri prevozu robe preko inostranog carinskog područja detaljno analizira carinski postupak u Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave - - - - - Carinski postupak .objašnjava carinski nadzor .upoznaje postupak carinjenja robe u - - - .upoznaje carinske zone . širina carinskopograničnog pojasa) analizira morske zone i njihov pravni položaj razlikuje carinsku luku i carinsku zonu prepoznaje carinske robe i njihove vrste detaljno obrazlaže pojam carinskog nadzora razumije vrste carinskog sredstva za vršenje carinskog nadzora detaljno obrazlaže osnovne principe o podložnosti plaćanja carine .upoznaje postupak carinjenja robe u vodenom saobraćaju .upoznaje morske zone i carinske režime u njima .razlikuje pojam carinske obaveze.upoznaje pojam carinske robe i vrste .poznaje pojmove carinske obaveze i carinskog obaveznika Formativni ciljevi učenik ustanove carinske linije analizira pojam carinskog područja i posebne oblike carinskog područja analizira carinskopogranični pojas (vrste.

graničnim rijekama i carinski postupak pri prevozu domaće robe. carinski nadzor u putničkom prometu.upoznaje carinjenje komercijalne i nekomercijalne robe Formativni ciljevi učenik saobraćaju na moru.upoznaje konsignaciona skladišta i slobodne carinske prodavnice .prepoznaje pojam carinskog obilježja - - - 164 .upoznaje carinska skladišta i carinska smjestišta .Informativni ciljevi i sadržaji učenik vazdušnom saobraćaju . carinjenje robe koju putnici nose sa sobom pri ulasku u Crnu Goru kao i postupak sa trgovačkim uzorcima Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave - - . graničnim jezerima.prepoznaje postupak ili način smještaja carinske robe . graničnim rijekama i jezerima detaljno analizira vazdušni saobraćaj i vazdušni prevoz analizira carinsko vazduhoplovni nadzor kao i vazduhoplovni manifest analizira prijem carinske robe detaljno analizira smještaj carinske robe u carinske magacine razlikuje smještaj robe u carinska skladišta i carinska smjestišta analizira smještaj robe u konsignaciona skladišta i slobodne carinske prodavnice detaljno analizira carinjenje robe koju putnici uvoze i izvoze. privremenog uvoza opreme (lizing) .prepoznaje pojam privremenog uvoza i izvoza.

8.Visoka stručna sprema iz područja ekonomije .Jovanović V.. načinu podnošenja carinske deklaracije – Službeni list RCG br. Podgorica. Ekonomski fakultet. špedicija. . . 2004. Beograd . Beograd. Profil stručne spreme nastavnika i stručnih saradnika .Zakon o carinskoj teoriji – Službeni list RCG br.Slavnić J. . softveri za oblikovanje dopisa i dokumentacije. . Povezanost predmeta Znanja Ugovor o Ugovor o Ugovor o Ugovor o skladištenju špediciji prevozu osiguranju Pravo Povezanost sa predmetom Predmet Znanja Osiguranje Špedicija 165 .Pravilnik o obliku i sadržaju. 9. telefonski aparat sa telafaksom i internet linijama.Ocjena na kraju klasifikacionog perioda izvodi iz svih datih ocjena u toku tog perioda.: Komentar zakona o osnovama osiguranja imovine i lica . 6. oprema za multimedijalnu prezentaciju.Zaključna ocjena izvodi se na osnovu svih ocjena dobijenih u klasifikacionim periodima. 16/2003. Carić: Međunarodni transport robe.diplomirani ekonomista.: Osiguranje i špedicija. 7. Materijalni uslovi za izvođenje nastave . poslovna dokumentacija u spoljnotgovinskom poslovanju. 17/2003. osiguranje i carine.Usmena provjera znanja.. najmanje jednom u klasifikacionom periodu. 1999. aparati za kopiranje i umnožavanje. Okvirni spisak literature i drugih izvora .: Carine i carinsko poslovanje.Janković J. . katalozi proizvoda.S.Računari sa odgovarajučom programskom opremom.5. Ekonomski fakultet. Ineotemus – Merkur.Stanković M. Obavezni načini provjeravanja i ocjenjivanja znanja učenika .Marović B.

sekundarni promet. . . 166 .povezivanje stručno teorijskih znanja sa kompetencijama u praktičnom obrazovanju.usvjanje osnovnih znanja o institucijama finansijskih tržišta (berza. Opšti ciljevi nastave .2.razumijevanje osnovnih procesa na finansijskom tržištu (emisija. OTC tržišta. posrednici).upoznavanje učenika sa osnovnim elementima teorije tržišta i bazičnim elementima investicione matematike. . održavanje i kreiranje portfolia). Naziv predmeta: FINANSIJSKA TRŽIŠTA 2.razvijanje stručnih kompetencija za rad u institucijama finansijskog tržišta. .stvaranje uslova za dalje profesionalno usavršavanje u ovoj i srodnim oblastima.ovladavanje osnovnim znanjima o instrumentima finansijskih tržišta.16.upoznavanje učenika sa pojmom. vrstama i karakteristikama finansijskih tržišta. Broj časova po godinama obrazovanja i vrstama nastave Razred I II III IV Ukupno Vrste nastave Teorija Vježbe Ukupno 66 66 66 66 3. FINANSIJSKA TRŽIŠTA 1. .1. . .

poznaje osnovne funkcionisanja značaju pojmove.razrađuje modele .pojašnjava osnovne primjere rizika principe akcija i mjerenja funkcionisanja rizika finansijskih tržišta .razvija .pojašnjava prinos.vrednuje značaj .upoznaje osnovne primarne emisije i karakteristike investicioni tržišta finansijskih prospekt derivata .upoznaje pojam i značaj sekundarnih tržišta Instrumenti .principi funkcionisanja finansijskog tržišta grupni projekat: . ulogu i finansijskih tržišta finansijskog razvoj finansijskih .4.primjer analize prinosa i rizika investiranja u obveznice 167 .obrazlaže utvrđivanja cijena funkcionisanje na sekundarnim primarnih tržišta i tržištima proceduru primarne emisije .bliže pojašnjava efikasnost finansijskig tržišta Segmenti finsnijskog .razvija svijest o .-utemeljuje na elemente tržišta novim primjerima kapitala proceduru .izrada investicionog prospekta vježbanje: .definiše zapis. certifikat o preuzimanje rizika kratkoročne depozitu.analizira principe . osnovne elemente promet i cijene tržišta kapitala kratkoročnih .simulira modele .konkretizuje svake zemlje .shvata značaj tržišta prinosa i cijena procedure i .pojašnjava kratkoročnih organizacije u radu funkcije. Sadržaji / Standardi znanja predmeta / Operativni ciljevi Razred: ČETVRTI Informativni ciljevi i Socijalizacijski Formativni ciljevi sadržaji ciljevi učenik učenik učenik Osnovni pojmovi .komparira finansijskih promptna i instrumenata terminska tržišta .obrazlaže prinose i efikasnosti rizike na finansijskih tržišta finansijskim tržištima . strukturu finansijskih i ekonomsku ulogu instrumenata novčanog tržišta .analizira specifične sistema kao tržišta aspekte prinosa i sastavnog dijela .obrazlaže osnovne .identifikuje: .finansijskog bankarski kredit i motivisanost i tržišta lizing.razumije ulogu rizika privrednog sistema finansijskih tržišta . bankarski Preporuke za izvođenje nastave diskusija: .interpretira . komercijalni spremnost za .

analiza rada brokersko-dilerskog društva .analizira funkcionisanje fjučersa u praksi Socijalizacijski ciljevi učenik .analizira značaj i ulogu penzionih fondova .upoznaje finansiranje akcijama i inicijalne javne prodaje .objašnjava osnovne elemente finansiranja obveznicama i analizira .razvija spremnost za preuzimanje odgovornosti seminarski rad: .rizike i prinose investiranja u obveznice .ilustruje na primjrima iz prakse mehanizme funkcionisanja investicionih kompanija i brokersko-dilerskih društava .pojašnjava probleme i modele regulacije Formativni ciljevi učenik akcept. selekcije i menadžmenta Instrumenti i regulacija finansijskog tržišta .metodom dodijeljenih uloga simulirati berzansko poslovanje 168 . sporazum o reotkupu .pojašnjava regulativu i regulatorna tijela na finansijskom tržištu .razumije kauzalitet odnosa rizik-prinos Preporuke za izvođenje nastave .interpretira značaj i ulogu depozitnih finansijskih instiucija .razvija svijest o značaju samoinicijativnosti u poslovanju .prati berzanske izvještaje o akcijama i razumije inforamacionu efikasnost i alokaciju kapitala u funkciji inicijalne javne ponude .razvija svijest o potrebi regulisanja radnih procesa .poznaje značaj i ulogu investicionih kompanija i brokersko dilerskih društava . fjučerse i opcije .upoznaje osnove portfolio analize.nabraja i definiše finansijske derivate.komparira sektor osiguranja sa bankarskim sektorom .analizira konkretne slučajeve i komparira modele regulacije kod nas i u svijetu .upoznaje značaj i ulogu Centralne banke i depozitnih finansijskih institucija .Informativni ciljevi i sadržaji učenik finansijske instrumente duga .utemeljuje na primjerima način rangiranja i amortizovanja obveznica . promptna i terminska tržišta.objašnjava značaj i ulogu osiguravajućih zavoda i penzionih fondova na finansijskom tržištu .

. .Praćenje praktičog rada na času. Beograd.oprema za video produkciju.1996.diplomirani ekonomista.simulira primjere berzanskog trgovanja (u formi igre) . 8.Dr. Naučna knjiga. Materijalni uslovi za izvođenje nastave . Dejan Erić.problematizuje primjere i slučajeve iz prakse berzanskog poslovanja .Informativni ciljevi i sadržaji učenik . Finansijska tržišta i instrumenti. . Podgorica. najmanje jednom u klasifikacionom periodu. Terminska tržišta.Zaključna ocjena izvodi se na osnovu usmenog provjeravanja znanja i praktičnog rada.Dr.Visoka stručna sprema iz područja ekonomije .Usmena provjera znanja. 169 . Naučna knjiga. Beograd.Računari sa internet vezom i odgovarajućom programskom opremom. 7.poznaje pojam i vrste berzi .Zaključna ocjena na kraju klasifikacionog perioda izvodi se iz svih datih ocjena u toku tog perioda. . Beograd. 2005.Dr. Zavet. 1990. terminsko berzanske poslove . Obavezni načini provjeravanja i ocjenjivanja znanja učenika . Petar Ivanović.Zaključna ocjena izvodi se na osnovu svih ocjena dobijenih u klasifikacionim periodima.poznaje organizacione forme berze efekata . Tržište kapitala. Branko Vasiljević: Osnovi finansijskog tržišta. Života Ristić. 2005. 6. Unireks.poznaje pravila i vrste berzanskog poslovanja . . 2003. . . Okvirni spisak literature i drugih izvora . Beograd.Boško Živković.objašnjava organizaciju i rad berze . .poznaje terminske berze.Dr. Profil stručne spreme nastavnika i stručnih saradnika .pojašnjava berzanske oscilacije Formativni ciljevi učenik .dijagnostifikuje razloge berzanskih oscilacija Socijalizacijski ciljevi učenik Preporuke za izvođenje nastave 5. Dejan Šoškić: Finansijska tržišta i institucije.

vrste. Bankarsko poslovanje Uloga centralne banke i depozitnih finansijskih institucija.9. Fond penzijskog i invalidskog osiguranja. uloga i elementi. uloga i elementi. Uloga osiguravajućih zavoda na finansijskom tržištu. vrste. Osiguranje: značaj. Uloga osiguravajućih zavoda na finansijskom tržištu. Osiguranje: značaj. Kreditni poslovi. Uloga bankarskog sistema u regulisanju novčanih tokova. Kratkoročni finansijski instrumenti duga. Povezanost sa predmetom Predmet Znanja Finansije Uloga penzionih fondova na finansijskom tržištu. Finansije Uloga penzionih fondova na finansijskom tržištu. 170 . Poslovi sa hartijama od vrijednosti. Povezanost predmeta Znanja Fond penzijskog i invalidskog osiguranja.

.Opisuje ulogu izvršnih organa.1. STRUČNI ISPIT 2.Opisuje ulogu organa rukovođenja.Navodi specifičnosti i sličnosti banke sa preduzećima iz drugih privrednih djelatnosti.Opisuje kontrolu poslovanja banaka. .1.Objašnjava ugovor o osnivanju banke. . 3. .Navodi i objašnjava osnovne kriterijume za razvrstavanje banaka. . srednji i novi vijek).Objašnjava ulogu centralne banke.Objašnjava osnovne karakteristike bankarstva (stari. . . .Analizira likvidnost banke.Objašnjava postupak osnivanja banke. Banka preduzeće.Definise pojam preduzeća. .1. .Navodi bitne karakteristike komercijalne banke. .Prepoznaje bitne karakteristike i ulogu centralne banke. .Obrazlaže statut banke. Organizacioni oblici banaka . . .Navodi prava i obaveze banke u pravnom prometu. poslovne banke. .2. .Objašnjava termin banka-finansijsko preduzeće. . .Navodi osnovna obilježja savremenog bankarstva sa osvrtom na današnji bankarski sistem u CG.Razlikuje poslove u preduzeću. .Objašnjava organizaciju rada i upravljanja banke. . . .Navodi razlike između privrednih preduzeća i banaka. Naziv ispitnog kataloga: BANKARSKO POSLOVANJE 2.Objašnjava postupak izdavanja dozvole za rad banke. BANKARSKO POSLOVANJE 1. Pravni aspekt banke .Objašnjava karakteristike univerzalne banke. upis u sudski registar i sticanje svojstva pravnog lica. Ciljevi ispita Provjera nivoa postignuća standarda znanja iz oblasti bankarskog poslovanja. Standardi znanja koji se ocjenjuju na stručnom ispitu Sadržaji Znanja i vještine Pojam i razvoj banaka . .Opisuje ulogu organa upravljanja.Objašnjava način organizacije rada u banci. ISPITNI KATALOZI STRUČNO-TEORIJSKIH PREDMETA 2. 171 .Analizira značaj utvrđivanja i rasporedivanja prihoda i raspoređivanja dobiti banke. . .Opisuje djelatnost banke.Navodi bitne karakteristike investicione banke.Uporeduje rad izvršnih organa sa radom ostalih organa u banci.Navodi bitne karakteristike poslovne banke.Analizira ulogu banaka u savremenim uslovima ekonomije. . komercijalne i univerzalne.Analizira bitne karakteristike bankarstva u razlicitim vremenskim periodima. Organizacija rada u banci .

Navodi depozite po viđenju privrede i stanovništva.Sadržaji Vrste bankarskih poslova - Načela bankarskog poslovanja Znanja i vještine Analizira sanaciju i likvidaciju banke. Obrazlaže tehniku ispitivanja kreditne sposobnosti. Objašnjava izdavanje blagajničkih zapisa. Analizira karakteristike srednjoročnih kredita. Zna i razlikuje načine pribavljanja kredita u zemlji i 172 . Obrazlaže praćenje i kontrolu upotrebe kredita. Obrazlaže uslove za dobijanje kredita za fizička lica. Obrazlaže poslove pribavljanja sredstava u vidu dugoročnih kredita u zemlji i inostranstvu. Analizira značaj menadžmenta i organizacije u banci. Objašnjava pojam i značaj aktivnih bankarskih poslova. Razlikuje i upoređuje načine osnivanja banaka. Navodi vrste bankarskih poslova. Obrazlaže uslove za dobijanje kredita. Objašnjava sopstvene bankarske poslove. Razlikuje prava i obaveze banke u pravnom prometu. Obrazlaže princip sigurnosti. Razumije ciljnu funkciju banke. odnosno maksimiziranje stope prinosa po jedinici akcijskog kapitala. Upoznaje postupak i tehniku odobravanja kredita pravnim licima. Vrednuje značaj ostvarenja veće dobiti kao razlike između prihoda i rashoda. Obrazlaže zaduživanje kod drugih banaka. Navodi i objašnjava principe poslovanja banaka. Obrazlaže uslove za dobijanje kredita za pravna lica. Obrazlaže princip rentabilnosti. Upoznaje postupak i tehniku odobravanja kredita fizičkim licima. Objašnjava oročene depozite. Obrazlaže princip racionalnosti. Upoređuje depozitne poslove prema rokovima i prema namjeni. Prepoznaje kreditnu sposobnost dužnika. Objašnjva komisione bankarske poslove. Upoznaje pasivne bankarske poslove. Razumije cilj pasivnih bankarskih poslova. aktivne i neutralne bankarske poslove. Zna faktore koji utiču na likvidnost banke. Razlikuje faktore koji utiču na rentabilnost. Obrazlaže princip ekonomičnosti. Razumije bilansnu strukturu banke kao i postupak uravnoteženja priliva i odliva sredstava. Definiše pojam kredita i navodi vrste kredita. Objašnjava emisiju hartija od vrijednosti. Objašnjava posredničke bankarske poslove. Poznaje sadržinu ugovora o osnivanju banke. Obrazlaže princip javnosti. Poznaje postupak izdavanja dozvole za rad banke. Razlikuje pasivne. Analizira karakteristike kratkoročnih kredita. Razlikuje karakteristike hartija od vrijednosti. Obrazlaže princip likvidnosti.

Objašnjava srednjoročne kredite (potrošački. eskontni kredit. stambeni). Upoređuje karakteristike kratkoročnih kredita: kredit na tekući račun. Navodi sisteme međunarodnog plaćanja. Objašnjava dugoročne kredite (za osnovna sredstva. Obrazlaže značaj bankarskog menadžmenta. obveznice. konosman. Razumije tehniku odobravanja potrošačkih kredita. avalni kredit. Objašnjava značaj deviznog tržišta. Sastavlja. Razlikuje formalnu i materijalnu kreditnu sposobnost. Objašnjava pojmove finansijskog tržišta i novčanog tržišta. Razlikuje karakteristike i objašnjava instrumente marketinga. Navodi sisteme međunarodnog plaćanja i objašnjava instrumente plaćanja u međunarodnom platnom prometu. Opisuje elektronsko finansijsko tržište i baze. stalna i obrtna sredstva). Interpretira rezultate rada uspješnog i neuspješnog menadžera. Objašnjava pojedinačno namjenu hartije od vrijednosti: akcije. Objašnjava ulogu izbora izvora informacije. Obrazlaže tržište kapitala. Objašnjava instrumente plaćanja u međunarodnom platnom prometu. Razlikuje i upoređuje načine i postupke za odobravanje kredita pravnim licima. Analizira karakteristike kreditnog posla sa inostranstvom. Objašnjava finansijski informacioni sistem. Razlikuje načine odobravanja kredita. Na primjerima u praksi objašnjava pojmove: menadžer i menadžment. Analizira aktivne bankarske poslove. Navodi sisteme za prenos podataka sa berze. Zna funkcije i osobine bankarskog menadžmenta. Opisuje elektronski platni promet. Razlikuje vrste kredita. Upoređuje sisteme međunarodnog plaćanja. lombardni kredit. skladišnica. certifikat. Navodi faktore koji utiču na razvoj elektronskog bankarstva. Objašnjava sistem međunarodnog plaćanja. Opisuje poslovanje hartijama od vrijednosti. Definiše pojam hartije od vrijednosti. Opisuje planiranje kao polaznu osnovu bankarskog menadžmenta. Upoznaje elektronsko bankarstvo. razrađuje i analizira plan kao polaznu osnovu bankarskog menadžmenta. Opisuje sisteme međubankarske komunikacije. Objašnjava kreditni posao sa inostranstvom.Sadržaji Poslovi banaka sa inostranstvom Bankarski menadžment Finansijski informacioni sistem Hartije od vrijednosti - Finansijsko tržište Znanja i vještine inostranstvu. 173 . blagajnički zapis. Navodi i objašnjava namjenu hartija od vrijednosti.

.Objašnjava pojam i karakteristike bilansa banke.USMENO. . . Na ispitnom listu treba da budu tri pitanja.Analizira korišćenje računovodstvenih izvještaja za sagledavanje i praćenje: likvidnosti banke. Literatura i drugi izvori Za kandidate je preporučena literatura data u katalogu znanja i godišnjem planu rada nastavnika.Analizira osnovne funkcije tržišta kapitala i dešavanja na tržištu kapitala. uspješnosti banke.Sadržaji Poslovna uspješnost banke Znanja i vještine . 174 . kombinovana po složenosti na odgovarajući način – da budu iz različitih taksonomskih kategorija i iz različitih tematskih oblasti. . Ocjenu na usmenom ispitu oblikuje ispitna komisija.Objašnjava knjigovodstvo i poslovne knjige banke. 6. 5. Kandidat ima pravo da se pripremi za usmeni ispit 20 minuta. 4. .Upoređuje karakteristike berzanske i vanberzanske trgovine. kapitala banke.Navodi ulogu berze i značaj berzanskih poslova. Nastavnik/aktiv formuliše pojedina pitanja i sastavlja detaljan spisak ispitnih pitanja na osnovu okvirnog spiska pitanja. datog u ispitnom katalogu. na prijedlog ispitivača. Usmeni ispit traje najviše 20 minuta. .Razlikuje kriterijume za klasifikaciju finansijskog tržišta. Dozvoljena pomagala Pomagala nijesu dozvoljena. .Analizira korišćenje računovodstvenih izvještaja o poslovanju za upravljačke svrhe. Tip ispita .

Standardi znanja koji se ocjenjuju na stručnom ispitu Sadržaji Znanja i vještine Uvod u finansije . . . . .Objasniti javne rashode kao sistem državne intervencije. Bankarstvo . . . . .1. . Javni rashodi . .Obrazložiti finansiranje osiguranja.Definisati bankarske poslove. . . .2.Pojasniti pojam i vrste inflacije i antiinflacione mjere.Obrazložiti klasifikaciju javnih prihoda.Definisati javne rashode.Objasniti osnovne ciljeve i dejstva oporezivanja. . .Analizirati osnovne funkcije javnih finansija. . . .Objasniti podjelu finansija.Obrazložiti klasifikaciju javnih rashoda.Obrazložiti pojam i strukturu javnih potreba. Osnovi javnih finansija . .Definisati predmet proučavanja javnih finansija.Uporediti onsovne monetarne agregate.Objasniti nastanak i suštinu osiguranja.Objasniti pojmove fiskalni sistem i fiskalna politika.Objasniti nastanak i razvoj banaka.Analizirati sistem osiguranja u Crnoj Gori.Objasniti pojedine vrste banaka. nastanak.Pojasniti pojam deflacije.Obrazložiti osnovne pokazatelje proizvodnje: društveni bruto proizvod.Obrazložiti osnovne karakteristike i elemente poreza.Analizirati osnovne pokazatelje proizvodnje i raspodjelu društvenog proizvoda.Pojasniti značaj informacionog sistema za banke.Uporediti klasične i moderne teorije javnih rashoda.Objasniti osnovna načela javnih rashoda. Osiguranje . . . . granice i efekte javnih rashoda. . funkcije i značaj novca.2. Ciljevi ispita Provjera nivoa postignuća standarda znanja iz oblasti finansija. . .Objasniti pojedine vrste bankarskih poslova.Definisati javne prihode. . . .Analizirati ekonomske funkcije javnih rashoda.Analizirati ulogu banaka u organizaciji platnog prometa.Objasniti pojedine vrste javnih koristi.Analizirati značaj osiguranja.Analizirati osnove sistema javnog finansiranja u Crnoj Gori. 175 .Opisati pojam. društveni proizvod i nacionalni dohodak. Naziv ispitnog kataloga: FINANSIJE 2. .Definisati osiguranje. Monetarne finansije .Analizirati ulogu banaka u savremenom privređivanju.Obrazložiti novčanu ravnotežu i stabilnost. .Objasniti pojedine vidove osiguranja.Analizirti uzroke i posljedice inflacije i deflacije. 3.Analizirati obim. .Analizirati ulogu bankarskog sektora u regulisanju novčanih tokova. . . FINANSIJE 1.Definisati nauku o bankarstvu. Javni prihodi . .

Analizirati organizacioni položaj finansijske službe u preduzeću. Objasniti funkcije poslovnih finansija. Objasniti pojam i suštinu taksi. potraživanjima i zalihama. Objasniti upravljanje novčanim sredstvima. Obrazložiti strukturu i izvršavanje budžeta. Analizirati prevaljivanje. Objasniti vrste plaćanja. Analizirati uticaj evrotržišta na privredu Crne Gore. Analizirati poreski sistem Crne Gore. 176 . Analizirati elemente finansijskog planiranja. Definisati međunarodne finansije. Izračunati pokazatelje likvidnosti. Analizirati javne fondove u Crnoj Gori. Razlikovati primjenu bilansnog i dinamičkog metoda u planiranju novčanih tokova. Definisati platni promet. Obrazložiti pokazatelje finansijske analize. Analizirati oblike finansijske situacije preduzeća. Objasniti pojam i suštinu doprinosa. Objasniti međunarodno kretanje kapitala. Odrediti zadatke finansijske službe u preduzeću. Uporediti poreze i takse. Analizirati budžetski sistem Crne Gore. Objasniti vrste poslova na evrotržištu. Razlikovati finansijsku evidenciju u širem i užem smislu. Objasniti budžetsku proceduru. Objasniti osnovne karakteristike budžeta. Objasniti zajednička ulaganja. Analizirati faktore i principe finansijske politike preduzeća. Nabrojiti i objasniti međunarodne finansijske organizacije. Razlikovati učesnike i nosioce platnog prometa. Definisati evrotržište. Analizirati značaj međunarodnih finansija za Crnu Goru. Razlikovati kriterijume za podjelu finansijskih poslova preduzeća. Obrazložiti finansijsko poslovanje preduzeća. Analizirati vrste. Objasniti pojam i djelove platnog bilansa. Definisati finansijsku politiku preduzeća. Objasniti osnovne funkcije budžeta. Razlikovati tehnike finansijske analize. Analizirati pojam i sadržaj poslovnih finansija. Analizirati principe (načela) budžeta. Obrazložiti budžetsku ravnotežu.Sadržaji Pojam platnog prometa - Budžetski sistem Međunarodne finansije Osnovi finansija u preduzećima Organizacija finansijskih poslova Znanja i vještine Objasniti osnovna poreska načela. karakteristike i razvoj javnih zajmova. transformaciju i evaziju poreza. Opisati pojam. Obrazložiti pojam i izvore finansiranja preduzeća. Definisati pojam i suštinu budžeta. Objasniti pojam i funkcije naknada. ulogu i značaj hartija od vrijednosti u finansiranju preduzeća. Razlikovati osnovne funkcije i funkcionalna područja poslovnih finansija.

USMENO. . Kandidat ima pravo da se pripremi za usmeni ispit 20 minuta. 4. 6. . kombinovana po složenosti na odgovarajući način – da budu iz različitih taksonomskih kategorija i iz različitih tematskih oblasti. . Dozvoljena pomagala Pomagala nijesu dozvoljena.Analizirati sredstva plaćanja sa inostranstvom. .Popuniti instrumente bezgotovinskih plaćanja.Obrazložiti postupak korišćenja međunarodnog dokumentarnog akreditiva i drugih instrumenata platnog prometa sa inostranstvom. . Na ispitnom listu treba da budu tri pitanja. . .Objasniti pojmove devizni sistem i devizna kontrola. Usmeni ispit traje najviše 20 minuta.Definisati platni promet sa inostranstvom.Razlikovati nosioce i učesnike platnog prometa sa inostranstvom. .Objasniti upotrebu kreditne kartice.Obrazložiti postupak sa akreditivom. . Tip ispita .Analizirati pojam i vrste mjenice i mjenične radnje. . . .Obrazložiti transakcije plaćanja. . 177 . . Literatura i drugi izvori Za kandidate je preporučena literatura data u katalogu znanja i godišnjem planu rada nastavnika. na prijedlog ispitivača. Ocjenu na usmenom ispitu oblikuje ispitna komisija. .Obrazložiti instrumente obezbjeđenja plaćanja.Razlikovati vrste instrumenata platnog prometa.Obrazložiti u cjelini čekovni postupak. 5.Odrediti karakteristike žiro i tekućeg računa i uplatnog računa javnih prihoda.Popuniti instrumente gotovinskih plaćanja.Obrazložiti postupak otvaranja poslovnih računa. Nastavnik/aktiv formuliše pojedina pitanja i sastavlja detaljan spisak ispitnih pitanja na osnovu okvirnog spiska pitanja datog u ispitnom katalogu.Sadržaji Instrumenti platnog prometa Instrumenti obezbjeđivanja plaćanja Platni promet sa inostranstvom Znanja i vještine . .Objašnjava postupak naplaćivanja i plaćanja sa inostranstvom.Obrazložiti detaljno način korišćenja instrumenata platnog prometa. .

Vrši korekciju između stvarnog i knjigovodstvenog stanja. .Utvrđuje finansijski rezultat i sastavlja zaključni list. RAČUNOVODSTVO 1. bilans .Uporedno knjiži na kontu žiro-računa i blagajne.Nabraja instrument platnog prometa.Objašnjava pojam pasivnih vremenskih razgraničenja.1.Pojašnjava podjelu rashoda i prihoda. Evidencija gotovih . Evidencija potraživanja od . . Evidencija blagajničkog . cijene i dokumentaciju. Evidencija materijala .Razlikuje dokumentaciju.Objašnjava evidenciju kratkoročnih potraživanja plasmana i gotovine. 3.Sastavlja početni bilans na osnovu inventara. . 178 .2. .Knjiži rashode i prihode na uspješnim kontima.Razlikuje pojam početnog bilansa i bilansne ravnoteže. preko žiro-računa .Opisuje prosto i dvojno knjigovodstvo.Izrađuje dnevnik blagajne. knjigovodstvo i poslovne .Prepoznaje pojam gotovih proizvoda cijene i proizvoda dokumentaciju. Novčana sredstva .Opisuje evidenciju obaveza prema dobavljačima. . .Objašnjava pojam konta aktivnih vremenskih razgraničenja.Opisuje žiro-račun i njegovo otvaranje. Standardi znanja koji se ocjenjuju na stručnom ispitu Sadržaji Znanja i vještine Sredstva i izvori sredstava .Prepoznaje pojam dužnika-kupca.Objašnjava evidenciju materijala u magacinskom.3. kupca . .Pravi šematski prikaz sredstava i izvora sredstava. . . Evidencija obaveza prema . dobavljačima . Vremenska razgraničenja . materijalnom i finansijskom knjigovodstvu. Početni bilans i poslovne .Navodi dokumentaciju. poslovanja . materijalnom i finansijskom knjigovodstvu gotove proizvode.Uočava dejstvo rashoda i prihoda na bilans stanja. Evidencija poslovanja .Razlikuje pojam robe.Definiše pojam i vrste materijala. rashoda i prihoda . Evidencija trgovinske robe . promjene koje utiču na .Prepoznaje četiri osnovne bilansne promjene i njihov uticaj na bilans stanja.Razlikuje i uočava razliku između osnovnih i obrtnih sredstava. Naziv ispitnog kataloga: RAČUNOVODSTVO 2.Objašnjava blagajničko poslovanje i blagajnički maksimum. . knjige dvojnog knjigovodstva Pojam i evidencija .Knjiži na analitičkom i sintetičkom kontu kupaca.Objašnjava knjiženje na analitičkom i sintetičkom kontu dobavljača. Prosto i dvojno .Knjiži evidenciju robe po nabavnim i prodajnim cijenama.Razlikuje metode prostog i dvojnog knjigovodstva. . .Knjiži na kontima aktivnih i pasivnih vremenskih razgraničenja.Knjiži sniženje i povećanje prodajne cijene robe. Ciljevi ispita Provjera nivoa postignuća standarda znanja iz oblasti računovodstva. .Knjiži u magacinskom.

Izrađuje i knjiži gubitak banke.Prepoznaje pojam. Razlikuje i klasifikuje javne prihode i rashode. .Knjiži akontacije po službenom putu.Pravi razliku između pojedinih vrsta kapitala prilikom njihovog evidentiranja. Knjiži prihode banke. . .Knjiži evidenciju gotovinskih depozita kod Narodne banke. osnovnih sredstava i drugih sredstava banke Godišnji obračun i finansijski izvještaj banke Znanja i vještine . Evidentira obaveze.Knjiži osnovna sredstva banke (pribavljanje i otuđivanje). Knjiži rashode banke i vremenska razgraničenja. Opisuje budžetsku klasifikaciju. . . obim i konsolidovan račun trezora.Knjiži novčana sredstva u blagajni. . Knjiži izvore sopstvenih sredstava i kapitala.Objašnjava potraživanje po osnovu prodaje i obezvređivanje potraživanja.Knjiži kratkoročne i dugoročne plasmane i kredite.Opisuje gotovinu i gotovinske ekvivalente. Prepoznaje budžetski cilj. . . .Uočava specifičnosti knjigovodstva i poslovnih knjiga banke.Prepoznaje hartije od vrijednosti.Sadržaji Evidencija kaitala i pravne forme preduzeća Evidencija poslovanja banke Evidencija gotovine i gotovinskih ekvivalenata Evidencija plasmana i izvora sredstava banke Evidencija hartija od vrijednosti. . . . nematerijalnih ulaganja. Specifičnosti knjigovodstva i budžetskih korisnika Evidencija budžeta i budžetsko računovodstvo Sistem glavne knjige i trezora 179 .Objašnjava knjigovodstvenu evidenciju kapitala.Prepoznaje platni promet sa inostranstvom i instrumente plaćanja.Evidentira uloge na štednju i ostale poslove sa stanovništvom. . funkcije i sadržaj konta.Definiše kapital i pravne forme preduzeća.Knjiži promjene vezane za hartije od vrijednosti. . .Knjiži formiranje i promjene na kapitalu. . Objašnjava kontni okvir za budžetski sistem. Sastavlja i izrađuje finansijski rezultat banke.Prepoznaje hartije od vrijednosti. .Razlikuje i knjiži nematerijalna ulaganja i druga sredstva banke. Izrađuje bilans uspjeha banke. Prepoznaje i kjiiži finansijsku i nefinansijsku imovinu. .

kontni plan. Ocjenu na usmenom ispitu oblikuje ispitna komisija. kombinovana po složenosti na odgovarajući način – da budu iz različitih taksonomskih kategorija i iz različitih tematskih oblasti. 180 . Literatura i drugi izvori Za kandidate je preporučena literatura data u katalogu znanja i godišnjem planu rada nastavnika. Nastavnik/aktiv formuliše pojedina pitanja i sastavlja detaljan spisak ispitnih pitanja na osnovu okvirnog spiska pitanja. 5. Na ispitnom listu treba da budu tri pitanja. Kandidat ima pravo da se pripremi za usmeni ispit 20 minuta. Usmeni ispit traje najviše 20 minuta. datog u ispitnom katalogu.4. 6. na prijedlog ispitivača. Dozvoljena pomagala: digitron. Tip ispita: USMENO.

.1. .Definisati rezultate poslovanja preduzeća (ukupan preduzeća prihod i dobit preduzeća). .Nabrojiti i objasniti ekonomske principe poslovanja. koristeći određene metode kalkulacije.Izračunati fiksne i varijabilne troškove. preduzeća izvori sredstava. .4. . . razvoj.Objasniti nastanak.Uspostaviti vezu između ukupnog prihoda i dobiti preduzeća.Definisati utroške i troškove i prepoznati razliku između utrošaka i troškova. imovina.Izvršiti obračun amortizacije osnovnih sredstava prema vremenskom i funkcionalnom načinu amortizovanja.Objasniti pojmove: sredstva. Standardi znanja koji se ocjenjuju na stručnom ispitu Sadržaji Znanja i vještine Preduzeće kao osnovni . . . Naziv ispitnog kataloga: POSLOVNA EKONOMIJA 2. Sredstva i izvori sredstava .Nabrojiti elemente preduzeća i objasnii uticaj elemenata preduzeća na privredni rast i tehnološki razvoj. 181 . organizacionu strukturu subjekat privređivanja preduzeća I vrste preduzeća. poslovanja . Ciljevi ispita Provjera nivoa postignuća standarda znanja iz oblasti poslovne ekonomije. 3. amortizovane i tržišne vrijednosti osnovnih sredstava.Objasniti vremenski i funkcionalni način amortizovanja osnovnih sredstava. preduzeća . Rezultati poslovanja . . Ulaganja u reprodukciju .Definisati osnovna.Navesti podjelu troškova prema različitim kriterijumima.Objasniti raspodjelu rezultata poslovanja preduzeća.Analizirati odnos zarade-motivacija. . . .2.Analizirati načine raspodjele neto-dobiti.Izračunati ekonomičnost rada.Uspostaviti vezu između nabavne.Objasniti strukturu izvora sredstava preduzeća. . . amortizacija. .Analizirati ukupne troškove i njihov uticaj kod poslovnog odlučivanja.Objasniti pojam zarada. Ekonomski principi poslovanja .Izračunati troškove prema: elementima procesa rada. mjestu nastanka i nosiocima.Objasniti potrebe i način zadovoljenja potreba.Izračunati koeficijent obrta osnovnih sredstava. . . Raspodjela rezultata .Izračunati cijenu koštanja. . . . obrtna i ostala sredstva i analizirati razlike između njih. sadašnje.Obračunati zarade radnika.Izračunati produktivnost rada.Objasniti osnivanje i prestanak rada preduzeća. .Izračunati rentabilnost rada. POSLOVNA EKONOMIJA 1.Objasniti razliku između fiksnih i varijabilnih troškova.

Navesti karakteristike javnih preduzeća. . . .Objasniti funkciju nabavke. .Utvrditi karakteristike strukturisanja opreme. 5. . Nastavnik /aktiv formuliše pojedina pitanja i sastavlja detaljan spisak ispitnih pitanja na osnovu okvirnog spiska pitanja.Objasniti organizaciju radnog kolektiva. . datog u ispitnom katalogu. kombinovana po složenosti na odgovarajući način – da budu iz različitih taksonomskih kategorija i iz različitih tematskih oblasti. ekonomičnost i rentabilnost. Usmeni ispit traje najviše 20 minuta. .Uočiti razlike između ortačkog i komanditnog društva. .Sastaviti plan istraživanja tržišta za zadate uslove. . . .Objasniti funkciju prodaje.Objasniti potrebu razvoja preduzeća. Tip ispita: USMENO. Na ispitnom listu treba da budu tri pitanja. Literatura i drugi izvori Za kandidate je preporučena literatura data u katalogu znanja i godišnjem planu rada nastavnika. Marketing kao poslovna koncepcija savremenog preduzeća Znanja i vještine . .Analizirati akcionarsko društvo. 4. Dozvoljena pomagala Pomagala nijesu dozvoljena. . .Objasniti postupak organizacije funkcije izvršenja. .Objasniti potrebe.Objasniti metode istraživanja tržišta. motive i ponašanje potrošača. 6. .Uočiti razlike između društva lica i društva kapitala.Analizirati instrumente marketinga.Objasniti pojam. . . . značaj i vrstu tržišta. Kandidat ima pravo da se pripremi za usmeni ispit 20 minuta.Analizirati organizaciju unutrašnjeg transporta. . .Uočiti razlike između društva sa ograničenom i neograničenom odgovornosti. .Analizirati faktore koji utiču na razvoj preduzeća. Ocjenu na usmenom ispitu oblikuje ispitna komisija. .Navesti organizacione oblike preduzeća i njihove osnovne karakteristike. na prijedlog ispitivača.Analizirati faktore koji utiču na produktivnost.Sadržaji Razvoj preduzeća Organizacija poslovanja preduzeća Menadžment savremene organizacije Organizacioni oblici preduzeća Organizacija funkcija u preduzeću 6.Objasniti vrste i komponente menadžmenta. .Navesti funkcije preduzeća. . . .Objasniti funkciju proizvodnje. 182 .Objasniti pojam i podjelu menadžmenta.Analizirati kriterijume za procjenu složenosti .Nabrojiti motive zaposlenih.Analizirati metode i tehnike u okviru funkcije rukovođenja.Objasniti funkciju upravljanja.

pravinu upotrebu stručne terminologije. usaglašeni između nastavnika stručnoteorijskih predmeta i praktične nastave. .poznavanje i poštovanje važećih zakona i drugih propisa u državi. . . . 3. . Nastavnici/aktivi definišu konkretne. sistematičnost u radu. predstavljanju i argumentovanju stavova. Finansije. Ispitni odbor propisuje početak. 4. predstavljanju i vrednovanju predloženih rješenja. energije. Osnovi makroekonomije. u toku školske godine u kojoj završava razred. Naziv ispitnog kataloga: Ispitni katalog praktičnog dijela stručnog ispitastručni rad 2. STRUČNI RAD 1. Kandidat radi zadatak samostalno. završetak i rok predaje radova.Ciljevi ispita Na praktičnom dijelu stručnog ispita kandidat treba da pokaže: . koji treba da su ujednačeni po težini za sve kandidate. Uputstvo za sprovođenje praktičnog dijela stručnog ispita Kandidat za praktični dio stručnog ispita priprema seminarski ili projektni zadatak. društveni proizvod i nacionalni dohodak Raspodjela društvenog proizvoda i nacionalnog dohotka Objasniti dio dohotka za državne potrebe. pojedinačne zadatke. Sastavni dio praktičnog dijela stručnog ispita je odbrana urađenog zadatka. Sadržaj ispitnih zadataka određen je okvirnim spiskom zadataka ili njihovom kombinacijom. . . datih u ispitnom katalogu. nastanak i razvoj novca Vrste i vrijednost novca Navesti funkcije novca Objasniti novčanu ravnotežu i stabilnost Kako se izračunava količina novca u opticaju Definisati inflaciju Objasniti uzročno-posljedičnu vezu inflacije Podjela inflacije Analizirati antiinflacione mjere Objasniti i uporediti devalvaciju i depresijaciju Objasniti i uporediti revalvaciju i apresijaciju Novac Inflacija 183 . zahtjevi Pokazatelji proizvodnje: društveni bruto proizvod.poznavanje propisa za obezbjeđenje zaštite na radu i zaštite okoline. Poslovna ekonomija ili Statistika. javnu potrošnju i akumulaciju Pojam.samostalnost u komunikaciji.prepoznavanje i analizu privrednih procesa i problema sa različitih apekata. Zadaci se odnose na materiju predmeta: Računovodstvo. vremena.racionalno korišćenje materijala. . njihovom rješavanju.2.stepen povezanosti stručnoteoretskih i praktičnih znanja.2.samostalnost u korišćenju literature i drugih izvora. Znanja koja obuhvata projektni zadatak/seminarski rad Sadržaj Pokazatelji proizvodnje Opis.samostalnost u uočavanju problema.

granica i efekti javnih rashoda 184 . zahtjevi Definisati novčanu masu Šta podrazumijeva kreiranje novčane mase Definisati optimalnu novčanu masu i matematički je prikazati Uloga centralnih i poslovnih banaka u regulisanju novčanih tokova Likvidnost banaka Definisati nauku o bankarstvu Objasniti nastanak i razvoj banaka Analizirati ulogu banaka u savremenoj privredi Objasniti pojedine vrste banaka Šta su bankarski poslovi i kako se dijele Objasniti pojedine vrste bankarskih poslova Uloga banaka u organizaciji platnog prometa U čemu je značaj informacionih sistema za banke Pojam osiguranja Objasniti nastanak i suštinu osiguranja U čemu se ogleda značaj osiguranja Objasniti pojedine vrste osiguranja U čemu se sastoji finansiranje osiguranja Analizirati sistem osiguranja u Crnoj Gori Pojam i predmet nauke o javnim finansijama Objasniti pojam fiskalne politike Koji su ciljevi fiskalne politike i kako se ostvaruju Budžet kao instrument fiskalne politike Pojam i značaj javnog sektora Objasniti osnovne funkcije javnih finansija Analizirati sistem javnog finansiranja u Crnoj Gori Šta su javne potrebe a šta javne koristi Šta su javni rashodi i u čemu se ogleda njihova specifičnost Objasniti razliku između klasičnog i modernog shvatanja javnih rashoda Navesti tri grupe potreba za javnim rashodima u savremenoj državi Osnovna načela javnih rashoda Rashodi u novcu i rashodi u naturi Redovni.Sadržaj Novčana masa Opis. vanredni i godišnji rashodi Primarni i sekundarni rashodi Lični i materijalni rashodi Rashodi prema objektu i prema subjektu Produktivni i neproduktivni rashodi Rentabilni i nerentabilni rashodi Proizvodni i transferni rashodi Funkcionalna klasifikacija rashoda Klasifikacija rashoda prema ekonomskom sadržaju Problem utvrđivanja minimuma rashoda Gornja granica javnih rashoda Osnovni uzroci porasta javnih rashoda i Zakon stalnog porasta javnih rashoda Objasniti kada je neophodno ograničiti javne rashode Koji su osnovni efekti javnih rashoda u privredi Bankarstvo Bankarski poslovi Osiguranje Vrste i finansiranje osiguranja Javne finansije Javne finansije i javni sektor Javni rashodi Klasifikacija javnih rashoda Obim.

ciljevi i dejstva oporezivanja Poreska načela Poreski sistem Budžet Budžetska načela i principi Budžetska ravnoteža Budžetska procedura Budžetski sistem . teorije stabilizacionih budžeta i teorijesi stematskog budžetskog deficita Kakvo mišljenje postoji u savremenoj ekonomskoj teoriji kod nas Kako je problematika budžetske ravnoteže riješena u našim propisima Šta se podrazumjeva pod budžetskom procedurom i šta ona obuhvata Prijedlog budžeta i šta sadrži opšti. zahtjevi Objasniti načine usmjeravanja javnih rashoda kao sistem državne intervencije Oblici državnih preduzeća Objasniti osnovne kategorije transfernih rashoda Pojam javnih prihoda Nabrojiti klasifikacije javnih prihoda Pojam poreza Objasniti karakteristike poreza Koja je klasifikacija poreza danas prihvaćena u savremenoj finansijskoj teoriji Navesti lične i materijalne elementi oporezivanja Definisati osnovne ciljeve oporezivanja Objasniti uticaj poreza na nacionalni dohodak.Sadržaj Javni rashodi i osnovni oblici državne intervencije Javni prihodi Opis. akumulaciju i investicije Objasniti dejstvo poreza na uvoz i izvoz. a šta posebni dio budžeta Objasniti izvršavanje budžeta Objasniti kontrolu izvršenja budžeta Budžetski sistem kao osnov za finansirenje državnih funkcija Obajsniti budžetski sistem Crne Gore Analizirati budžet Crne Gore 185 Elementi. potrošnju. na ekonomsku strukturu i stabilizaciono dejstvo poreza Objasniti finansijska načela Objasniti socijalno-politička načela Objasniti poresko tehnička načela Razlika između prevaljivanja i transformacije poreza i šta je evazija poreza Pojam poreskog sistema Navesti modalitete poreskog sistema Objasniti poreski sistem Crne Gore Zašto postoji interesovanje u javnosti kada se donosi budžet Šta je budžet i iz čega se sastoji Navedite osnovne karakteristike budžeta Objasniti ekonomsku funkciju budžeta Objasniti pravnu i političku funkciju budžeta Objasniti princip javnosti Princip o veličini budžeta Princip pokrića budžetskih rashoda Princip budžetskog pluralizma Princip potpunosti i realnosti Princip budžetske realnosti Princip jednogodišnjosti budžeta Princip budžetske ravnoteže Objasniti u čemu se ogleda nesavršenost teorije cikličnih budžeta.

zahtjevi Pojam i vrste fondova Finansiranje budžetskih potreba posredstvom organizacija obaveznog socijalnog osiguranja Prihodi fondova i potrebe koje se iz njih finansiraju Definisati međunarodne finansije Objasniti značaj međunarodnog finansiranja za našu zemlju Objasniti međunarodno kretanje kapitala Šta su zajednička ulaganja Međunarodni monetarni fond Međunarodna banka za obnovu i razvoj Ostale međunarodne finansijske organizacije Evrotržište Pojam i funkcije poslovnih finansija Objasniti finansijsko poslovanje preduzeća Finansijska situacija preduzeća Finansijska politika preduzeća: faktori i principi finansijske politike Finansijski poslovi preduzeća Finansijska služba u preduzeću i njen organizacioni položaj Finansijska evidencija Definisati pojam finansiranja preduzeća Izvori finansiranja preduzeća Akcije Obveznice Kratkoročne hartije od vrijednosti Navesti osnovne elemente finansijskog planiranja Objasniti predmet i metode finansijskog planiranja Razvrstavanje finansijskih planova Objasniti planski bilans uspjeha Plan prihoda od prodaje Plan proizvodnje i zaliha Planiranje rashoda Plan dugoročnih ulaganja Plan novčanih tokova Pomoću kojih pokazatelja se ocjenjuju finansijski položaj i aktivnost preduzeća Kako se izračunava i analizira koeficijent obrta kupaca i koeficijent obrta zaliha Kako se izračunava i tumači koeficijent obrta dobavljača i koeficijent obrta obrtnih sredstava Kako se utvrđuje stopa prinosa na uložena sredstva Definisati finansijsku kontrolu preduzeća Objasniti značaj finansijske kontrole u preduzeću Interna kontrola Uloga računovodstva u kontroli finansija Eksterna finansijska kontrola Pojam i karakteristike upravljanja novčanim sredstvima Kako se utvrđuje koeficijent obrta gotovine Kako se utvrđuje minimalni nivo gotovine Kako se može povećati efikasnost upravljanja gotovinom Međunarodne finansijske organizacije Poslovne finansije Organizacija obavljanja finansijskih poslova Finansiranje preduzeća Finansijsko planiranje Vrste finansijskih planova Pokazatelji finansijske analize Finansijska kontrola Upravljanje gotovinom 186 .Sadržaj Finansiranje budžetskih potreba Međunarodne finansije Opis.

nalog za isplatu .nalog za uplatu .ček Mjenica Akreditiv Platna i kreditna kartica.elektronski način obavljanja platnog prometa . cirkularno kreditno pismo Finansijsko poslovanje sa inostranstvom 187 .Sadržaj Upravljanje potraživanjima Upravljanje zalihama Opis. zahtjevi Različiti aspekti upravljanja kupcima Kreditni standardi i njihova analiza Kreditni uslovi Obračun efekata uvođenja kasa skonta Vrste zaliha Koje su osnove vrste troškova zaliha Kako se može utvrditi optimalna veličina porudžbine Kako se utvrđuje momenat za plasiranje porudžbine Pojam i vrste platnog prometa Vrste plaćanja Učesnici i nosioci platnog prometa Objasniti razliku između žiro i tekućeg računa Na koji način se vrši plaćanje preko računa Razlika između klirinskog prometa i žiro-računa Pojam i vrste instrumenata platnog prometa Instrumenti platnog prometa za gotovinska plaćanja: .popunjavanje elemenata instrumenata platnog prometa Nalog za prenos Nalog za naplatu Transakcije plaćanja Zbirni nalog za prenos Interni nalog Popunjavanje elemenata instrumenata platnog prometa Pojam čeka Vrste čeka Izdavanje čeka Podnošenje čeka Opoziv čeka Indosiranje čeka Pojam. karakteristike i vrste mjenice Elementi mjenice Prenos mjeničnih prava Akceptiranje mjenice Aval mjenice Plaćanje mjenične obaveze Naplata i obračun mjenice Pojam i vrste akreditiva Bitni elementi akreditiva Korišćenje i gašenje akreditiva Upotreba kreditne kartice Prednosti i postupak plaćanja kreditnom karticom Vrste platnih kartica u zemlji i inostranstvu Upotreba cirkularnog kreditnog pisma Devizni sistem i devizna kontrola Sredstva plaćanja u međunarodnom prometu Uloga banaka u deviznom poslovanju Platni promet Instrumenti platnog prometa Instrumenti platnog prometa za bezgotovinska plaćanja Instrumenti obezbjeđenja plaćanja .

Sadržaj Platni promet sa inostranstvom Opis. doradi i manipulaciji 188 Instrumenti platnog prometa sa inostranstvom Evidencija stalnih sredstava Pribavljanje stalnih sredstava i izvori finansiranja Otuđivanje stalnih sredstava Evidencija kratkoročnih potraživanja Evidencija materijala Evidencija rashoda Evidencija prihoda Evidencija nabavke trgovinske robe . vrste i vrijednosti stalnih sredstava Poslovne knjige osnovnih sredstava Amortizacija osnovnih sredstava Primjeri obračuna revalorizacije i amortizacije Pojam i oblici pribavljanja stalnih sredstava Izvori finansiranja stalnih sredstava Besplatan prijem stalnih sredstava Kupovina osnovnih sredstava Izgradnja stalnih sredstava Kombinovani primjeri pribavljanja stalnih sredstava Pojam i oblici otuđivanja stalnih sredstava Besplatno ustupanje stalnih sredstava Kupovina stalnih sredstava Rashodovanje stalnih sredstava Kombinovani primjeri otuđivanja stalnih sredstava Osnovni pojmovi i vrste Potraživanja po osnovu prodaje Sumnjiva.postupak naplaćivanja i plaćanja Međunarodni ček Međunarodna mjenica Međunarodno kreditno pismo i kreditna kartica Međunarodna bankarska garancija Postupak naplaćivanja i plaćanja Objasniti pojam. zahtjevi Sredstva plaćanja u platnom prometu sa inostranstvom Nosioci i učesnici platnog prometa sa inostranstvom Instrumenti platnog prometa sa inostranstvom: .međunarodna bankarska doznaka . sporna i nenaplativa potraživanja iz poslovanja Druga potraživanja Pojam i vrste materijala Cijene materijala Dokumentacija za evidenciju materijala Evidencija nabavke materijala Evidencija potrošnje materijala Osnovni pojmovi i vrste rashoda Evidencija poslovnih rashoda Evidencija finansijskih rashoda Evidencija neposlovnih i vanrednih rashoda Evidencija revalorizacionih rashoda Prenos rashoda i zaključna knjiženja Osnovni pojmovi i vrste prihoda Evidencija poslovnih prihoda Evidencija finansijskih prihoda Evidencija neposlovnih i vanrednih prihoda Evidencija revalorizacionih prihoda Prenos prihoda i zaključna knjiženja Evidencija zaliha trg.međunarodni dokumentarni akreditiv .međunarodna dokumentarna inkaso naplata . robe po prodajnoj cijeni sa ukalkulisanim PDV-om Evidencija robe u obradi. robe po nabavnoj cijeni Evidencija zaliha trg.

oblici i vrste konta Pravila knjiženja na kontima Primjeri sastavljanja konta na osnovu početnog bilansa Pojam i vrste realizacije robe Dokumentacija koja je vezana za realizaciju robe Evidencija realizacije robe kada se zalihe evidentiraju po nabavnoj cijeni i prodajnoj cijeni sa PDV-om Pojam i značaj spoljnotrgovinskog prometa Kalkulacija izvoza i uvoza robe Dokumentacija vezana za spoljnotrgovinski promet Primjeri evidencije uvoza robe Primjeri evidencije izvoza robe Uticaj poslovnih promjena na bilans stanja Četiri osnovne grupe bilansnih promjena Pojam i sastavljanje sukcesivnih bilansa.primjeri knjiženja sa analizom uticaja na bilans stanja Evidencija poslovanja banke Evidencija plasmana i izvora sredstava banke Evidencija prihoda banke Evidencija rashoda banke Evidencija obaveza Evidencija novčanih sredstava Knjigovodstveni računikonta Evidencija realizacije robe Evidencija izvoza i uvoza robe Uticaj poslovnih promjena na bilans stanja 189 . zahtjevi Evidencija internog kretanja robe Povećanje i sniženje cijena robe Viškovi i manjkovi trgovinske robe Pojam bankarskog poslovanja i bankarskih poslova Specifičnost knjigovodstva i poslovnih knjiga u bankama Bilans stanja i bilans uspjeha banke Pojam. funkcije i sadržaj konta Osnovni pojmovi o bankarskim plasmanima i izvorima sredstava banke Evidencija dugoročnih i kratkoročnih plasmana i kredita Evidencija kratkoročnih i dugoročnih depozita i kredita Evidencija uloga i drugih poslova sa stanovništvom Pojam i podjela prihoda Poslovni prihodi (prihodi finansiranja i operativni prihodi) Neposlovni i vanredni prihodi Prihodi i vremenska razgraničenja Primjeri evidencije prihoda Pojam i podjela rashoda Poslovni rashodi (rashodi finansiranja. operativni rashodi) Rashodi i vremenska razgraničenja Primjeri evidencije rashoda Pojam i vrste obaveza Evidencija dugoročnih obaveza Evidencija kratkoročnih obaveza Obaveze prema dobavljačima Obaveze po izdatim hartijama od vrijednosti Ostale kratkoročne obaveze Osnovni pojmovi i evidencija Evidencija novčanih sredstava na žiro-računu Evidencija novčanih sredstava u blagajni Devizni račun Otvoreni akreditivi i sredstva za isplatu čekova Hartije od vrijednosti Pojam.Sadržaj Opis.

Sadržaj Poslovne knjige dvojnog knjigovodstva Opis. zahtjevi Dnevnik-hronološka evidencija Glavna knjiga-sisitematska evidencija Pomoćne knjige Primjeri knjiženja kroz poslovne knjige i sastavljanje probnog bilansa Evidencija komisionih i Karakteristike komisione i konsignacione trgovine konsignacionih poslova Dokumentacija za komisionu i konsignacionu trgovinu Evidencija komisionih poslova Evidencija konsignacionih poslova Evidencija troškova Pojam troškova trgovine trgovine Vrste troškova trgovine Evidencija troškova trgovine Prenos troškova trgovine Vremenska razgraničenja Pojam i vrste vremenskih razgraničenja prihoda i rashoda Evidencija na kontima vremenskih razgraničenja Bilans stanja i vremenska razgraničenja Završni obračun banke Pojam i organizacioni djelovi bilansiranja Sadržina godišnjeg obračuna Bilans stanja Bilans uspjeha Ostali godišnji finansijski izvještaji Evidencija zaliha Nabavka materijala po stvarnim i planskim cijenama proizvodnog preduzeća Utrošak materijala Obračun i evidencija odstupanja od planskih cijena Nabavka i utrošak sitnog inventara i ambalaže Primjeri knjiženja nabavke i utroška materijala Obračun rezultata Prihodi trgovinskih preduzeća poslovanja u trgovinskim Rashodi trgovinskih preduzeća preduzećima Obračun rezultata u trgovinskom preduzeću Primjer poslovanja trgovinskog preduzeća Utvrđivanje i raspoređivanje dobiti Gubitak i pokriće gubitka Evidencija blagajničkog Pojam i vrste blagajne poslovanja Blagajničko poslovanje i blagajnički maksimum Dnevnik blagajne Stvarno i knjigovodstveno stanje Evidencija obaveza prema Pojam povjerilac-dobavljač dobavljačima Dokumentacija vezana za evidenciju dobavljača Analitička i sintetička evidencija dobavljača Usaglašavanje anlitičke i sintetičke evidencije Popunjavanje dokumentacije i primjeri za knjiženje Evidencija potraživanja Pojam dužnika – kupca od kupaca Dokumentacija vezana za evidenciju kupaca Analitička i sintetička evidencija kupaca Usaglašavanje analitičke i sintetičke evidencije Popunjavanje dokumentacije i primjeri za knjiženje Evidencija gotovih Pojam gotovih proizvoda proizvoda Dokumentacija za evidenciju gotovih proizvoda Cijene gotovih proizvoda Knjiženje gotovih proizvoda 190 .

imovina. zahtjevi Podjela rashoda i prihoda Dejstvo rashoda i prihoda na bilans stanja Knjiženje rashoda i prihoda na uspješnim kontima Finansijski rezultat i sastavljanje zaključnog lista Kapital i pravne forme preduzeća Knjigovodstvena evidencija kapitala Knjiženje formiranja i promjena na kapitalu Specifičnosti evidentiranja pojedinih vrsta kapitala Evidentiranje hartija od vrijednosti Vrste nematerijalnih ulaganja i njihovo knjiženje Evidencija upisanog neuplaćenog kapitala Evidencija osnovnih sredstava bankarskih organizacija Evidencija drugih sredstava banke Klasifikovanje javnih prihoda i rashoda Budžetski cilj. organizaciona struktura preduzeća i vrste preduzeća Osnivanje i prestanak rada preduzeća Elementi preduzeća i uticaj elemenata preduzeća na privredni rast i tehnološki razvoj Potrebe i način zadovoljenja potreba Sredstva. osnovnih sredstava i drugih sredstava banke Specifičnosti knjigovodstva budžetskih korisnika Sistem glavne knjige i trezora Preduzeće kao osnovni subjekat privređivanja Opis.Sadržaj Pojam i evidencija rashoda i prihoda Evidencija kapitala i pravne forme preduzeća Evidencija hartija od vrijednosti. amortizacija. mjestu nastanka i nosiocima Razlika između fiksnih i varijabilnih troškova Fiksni i varijabilni troškovi Ukupni troškovi i njihov uticaj kod poslovnog odlućivanja Cijena koštanja izračunata određenim metodama kalkulacije Rezultati poslovanja preduzeća (ukupan prihod i dobit preduzeća) Veza između ukupnog prihoda i dobiti preduzeća Raspodjela rezultata poslovanja preduzeća Zarada Načini raspodjele neto-dobiti Obračun zarade radnika Odnos zarade-motivacije 191 Sredstva i izvori sredstava preduzeća Ulaganja u reprodukciju Rezultati poslovanja preduzeća Raspodjela rezultata poslovanja . obim i konsolidovan račun trezora Budžetska klasifikacija Kontni okvir za budžetski sistem Evidentiranje finansijske i nefinansijske imovine Evidencija obaveza Knjiženje izvora sopstvenih sredstava i kapitala Nastanak. sadašnje. obrtna i ostala sredstva i razlike između njih Veza između nabavne. Osnovna. amortizovane i tržišne vrijednosti osnovnih sredstava Vremenski i funkcionalni način amortizovanja osnovnih sredstava Obračun amortizacije osnovnih sredstava prema vremenskom i funkcionalnom načinu amortizovanja Koeficijent obrta osnovnih sredstava Struktura izvora sredstava preduzeća Utrošci i troškovi i razlika između utrošaka i troškova Podjela troškova prema različitim kriterijumima Troškovi prema elementima procesa rada. nematerijalnih ulaganja. izvori sredstava. razvoj.

U sljedećoj tabeli daje se prijedlog za udio pojedinih elemenata pri izradi zadataka u konačnoj ocjeni: Oblast ocjenjivanja Plan obrade teme Izbor i upotreba odgovarajućih metoda rada Analiza.Sadržaj Ekonomski principi poslovanja preduzeća Opis. interpretacija i vrednovanje rezultata Predstavljanje problema Usmena odbrana Ukupno Udio ∼20% ∼10% ∼40% ∼20% ∼10% 100% 192 . zahtjevi Ekonomski principi poslovanja Produktivnost rada Rentabilnost rada Ekonomičnost rada Faktori koji utiču na produktivnost. motivi i ponašanje potrošača Metode istraživanja tržišta Instrumenti marketinga Organizacija poslovanja preduzeća Menadžment savremene organizacije Organizacioni oblici preduzeća Organizacija funkcija u preduzeću Marketing kao poslovna koncepcija savremenog preduzeća Usmeni odgovori. Ocjenjivanje znanja i vještina Ispitni odbor priprema kriterijume za ocjenjivanje. 5. značaj i vrsta tržišta Plan istraživanja tržišta za zadate uslove Potrebe. odnosno odbrana zadatka/rada traje najviše 20 minuta. ekonomičnost i rentabilnost Organizacija radnog kolektiva Motivi zaposlenih Kriterijumi za procjenu složenosti Karakteristike strukturisanja opreme Organizacija unutrašnjeg transporta Pojam i podjela menadžmenta Vrste i komponente menadzmenta Organizacioni oblici preduzeća i njihove osnovne karakteristike Razlike između društva lica i društva kapitala Razlike između oratačkog i komanditnog društva Razlike između društva sa ograničenom i neograničenom odgovornošću Akcionarsko društvo Karakteristike javnih preduzeća Funkcije preduzeća Funkcija upravljanja Metode i tehnike u okviru funkcije rukovođenja Postupak organizacije funkcije izvršenja Funkcija nabavke Funkcija prodaje Funkcija proizvodnje Pojam.

11. 193 . osiguranje Finansijska tržišta Pravo Statistika Finansije Računovodstvo ZNANJA Obavezni načini provjeravanja znanja . u svakoj godini praktični rad usmeno. 6. za svaku godinu usmeno usmeno pismeno (kontrolni zadaci i testovi) usmeno pismeno (pismena vježba) usmeno usmeno 4.pismenog /usmenog ispita iz Matematike ili stranog jezika. Dozvoljena pomagala Na odbrani stručnog rada nijesu dozvoljena pomagala. birotehnika 3. 12. po tri u toku školske godine usmeno.usmeno.italijanski jezik Preduzetništvo Ekonomska geografija Marketing Carina. po jedan u toku polugodišta. potrebno je završiti četvrtu godinu obrazovanja sa pozitivnim ocjenama iz svih nastavnih predmeta i položiti stručni ispit. . 5.6. USLOVI ZA NAPREDOVANJE I ZAVRŠETAK OBRAZOVNOG PROGRAMA U sljedeći razred prelaze učenici koji su na kraju školske godine pozitivno ocijenjeni iz svih predmeta tog razreda i ako su obavili profesionalnu praksu. Poslovna ekonomija Poslovna komunikacija i 2. 14. Osnovi makroekonomije Poslovna informatika 4.usmeno. 13. 7. po jedan za svaki klasifikacioni period. po izboru učenika. pismeno . pismeno usmeno usmeno praktični rad usmeno usmeno pismeni zadaci.pismenog ispita iz Maternjeg jezika i književnosti. OBAVEZNI NAČINI PROVJERAVANJA Red. 3. Za završetak srednjeg stručnog obrazovanja u četvorogodišnjem trajanju za obrazovni program Ekonomski tehničar. Naziv predmeta br. 16. pismeno praktični rad. koja je predviđena nastavnim planom obrazovnog programa Ekonomski tehničar. Literatura i drugi izvori Za učenike je preporučena literatura objavljena u katalogu znanja i godišnjem planu rada nastavnika. 9. 1. usmeno usmeno pismeni zadaci. Stručni ispit za obrazovni program Ekonomski tehničar sastoji se iz: . 8. Bankarsko poslovanje Praktična nastava Drugi strani jezik. pismeno usmeno pismeni zadaci. 15. 10. 7. špedicija.

Škola treba da u roku od 30 dana uradi individualni plan.. smjer Poslovna informatika Profesor matematike Diplomirani matematičar Profesor tehnike i informatike Diplomirani inženjer elektrotehnike. Nastavni predmeti sprema 1. vježbe. PROFIL STRUČNE SPREME NASTAVNIKA I Stručna Red. Osnovi makroekonomije VSS 4.prilagođavanjem programa tako da se određeni sadržaji zamjenjuju njihovim ekvivalentima koji omogućavaju dostizanje istog stručnog standarda. Poslovna komunikacija i VSS birotehnika 3. 5. 6. smjer Računska tehnika i Informatika Diplomirani inženjer organizacije rada Diplomirani pravnik Diplomirani ekonomista Profesor matematike Diplomirani matematičar Diplomirani ekonomista 5. koji time prestaju biti uslov za završetak obrazovanja. Finansija ili Bankarskog poslovanja (u zavisnosti od usmjerenja učenika) ili Poslovne ekonomije (nezavisno od usmjerenja). Poslovna ekonomija VSS 2. . Poslovna informatika VSS STRUČNIH SARADNIKA Profil stručne spreme nastavnika i stručnih saradnika Diplomirani ekonomista Diplomirani ekonomista Diplomirani ekonomista Diplomirani ekonomista.br. odnosno stručnih kompetencija. odnosno sa posebnim obrazovnim potrebama obrazovni program se izvodi: .provjeravanje znanja izvodi se putem ispita. NAČIN PRILAGOĐAVANJA UČENICIMA SA SMETNJAMA U RAZVOJU Za učenike sa smetnjama u razvoju. pismeno. u skladu sa polaznim osnovama za prilagođavanje izvođenja obrazovnih programa obrazovanju odraslih. . uzimajući u obzir stav da učenici treba da postgnu iste standarde znanja u svim nastavnim predmetima.škola izradi prilagođen program praktičnog obrazovanja s obzirom na poslove i zadatke koje obavlja učesnik obrazovanja. na osnovu važećeg.obavezna da odraslima ponudi sportske aktivnosti kojima se oni mogu dobrovoljno priključiti.za odrasle ne vrijede uslovi za napredovanje koji su određeni u programima. . 7. u skladu sa Zakonom o usmjeravanju djece sa posebnim potrebama. tako da: . Škola je .aktivnosti. . nego uslovi koje utvrdi škola u nacrtu izvođenja obrazovnog programa za odrasle. . NAČIN PRILAGOĐAVANJA PROGRAMA OBRAZOVANJU ODRASLIH Programi iz stručnog obrazovanja koji su pripremljeni za mlade izvode se i za odrasle. pri čemu se uzimaju u obzir načini provjeravanja znanja (usmeno. 6. praktični rad) određeni obrazovnim programom.stručnog rada sa odbranom.usmenog ispita iz Računovodstva. Pravo Statistika Finansije VSS VSS VSS 194 . Obrazovanje učenika sa smetnjama u razvoju može se produžiti najviše za jednu godinu. 7.prilagođavanjem uslova izvođenja uz dodatnu stručnu pomoć.iz nastavnog plana izostavljaju se predmeti Fizičko vaspitanje i Slobodne .

11. 7. 13. 16. B) III i IV (F) II. 10. 11. 4. OBLIK ORGANIZACIJE IZVOĐENJA OBRAZOVNOG PROGRAMA Školski oblik. 9. 14. IV Ukupno časova 216 72 108 210 72 99 108 246 216 415 345 207 420 282 207 420 420 72 99 Vrsta nastave T 316 72 108 P(V) Broj časova kod kojih se odjeljenje dijeli na grupe T P(V) 9. II I II II. IV (F) III. 15. 6. II. Bankarsko poslovanje Praktična nastava Drugi strani jezikitalijanski jezik 195 . 8. 2. 5. 12.br. IV I. 3. Naziv premeta Poslovna ekonomija Poslovna komunikacija i birotehnika Osnovi makroekonomije Poslovna informatika Pravo Statistika Finansije Računovodstvo Razred I. IV (B) II. 9. 8. III. 17.Red. III. broj 1. IV (O) II. 10. II. špedicija. Nastavni predmeti Računovodstvo Bankarsko poslovanje Praktična nastava Drugi strani jezikitalijanski jezik Preduzetništvo Ekonomska geografija Marketing Stručna sprema VSS VSS VSS VSS VSS Profil stručne spreme nastavnika i stručnih saradnika Diplomirani ekonomista Diplomirani ekonomista Diplomirani ekonomista Profesor italijanskog jezika Diplomirani ekonomista Profesor geografije Diplomirani geograf Profesor istorije i geografije Diplomirani ekonomista Diplomirani ekonomista Diplomirani ekonomista Diplomirani ekonomista Carina. III i IV II IV III i IV (O. VSS osiguranje Upravljačko računovodstvo Finansijska tržišta VSS 8. III. III. III. BROJ ČASOVA PO GODINAMA OBRAZOVANJA I VRSTAMA NASTAVE Red. IV I.

literarna. tehnike i nastavne tehnologije. 13. špedicija. socijalni rad učenika. PROFESIONALNA PRAKSA Učenici I. posjete sajmovima informatike. ali je uslov za završetak razreda. muzička. SLOBODNE AKTIVNOSTI Slobodne aktivnosti učenika su sastavni dio nastavnog plana i obrazovnog programa. Program profesionalne prakse mora biti u korelaciji sa programom stručno teorijskih predmeta i praktične nastave. ekološke aktivnosti. pozorišne. dramska. učešće na stručnim predavanjima i takmičenjima u poznavanju određenih oblasti.obavezni sadržaji vezani za stručno-teorijsko područje: posjete institucijama i preduzećima koja su stručno vezana za obrazovni program koji se realizuje. u skladu sa nastavnim planom. ali i da upotpune. muzičke predstave i likovne izložbe. O realizaciji programa profesionalne prakse učenik je obavezan da vodi dnevnik profesionalne prakse. Okvirni program slobodnih aktivnosti je sastavni dio godišnjeg plana rada škole. Program slobodnih aktivnosti radi škola. Internet klub i dr). . ali su učenici obavezni da realizuju sadržaje slobodnih aktivnosti. 11. Program slobodnih aktivnosti je sastavni dio godišnjeg plana rada škole. Uspješnost učenika na slobodnim aktivnostima se ne ocjenjuje. 196 . 16. II i III razreda nakon završetka nastavne godine obavljaju profesionalnu praksu u trajanju od 10 dana. filmske. prošire i prodube znanja i kompetencije učenika. broj 12. 15. a u IV-33 časa godišnje). Profesionalna praksa se ne ocjenjuje. likovna. saobraćajni propisi. Koncepcija slobodnih aktivnosti zasniva se na tome da doprinesu rasterećenju učenika. Naziv premeta Preduzetništvo Ekonomska geografija Marketing Carina. informatička. polazeći od utvrđenog broja časova u nastavnom planu (u I. Profesionalna praksa izvodi se u odgovarajućim preduzećima. Dnevnik profesionalne prakse potpisuje lice zaduženo za realizaciju programa.sadržaji po izboru učenika: učešće u raznim sekcijama (sportska. da pomognu njihovoj socijalizaciji.sadržaji vezani za opšteobrazovno područje: dani sporta. prva pomoć. muzejima. posjeta istorijskim spomenicima. Za izradu programa profesionalne prakse i njenu realizaciju zadužena je škola. U dnevniku učenik po danima upisuje sadržaje rada. . mjesto i vrijeme izvođenja) evidentiraju se u posebnim rubrikama u odjeljenskim knjigama. sajmu knjiga i dr. Podatke o profesionalnoj praksi (ime i prezime učenika.Red. IV IV 10. II i III razredu po 36 časova. a sastoji se iz tri cjeline: . 14. osiguranje Finansijska tržišta I II Razred Ukupno časova 72 72 72 138 66 Vrsta nastave T 72 72 72 138 66 P(V) Broj časova kod kojih se odjeljenje dijeli na grupe T P(V) III III. organizovanje dopunske i dodatne nastave i dr.

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->