JU UNIVERZITET U TUZLI EKONOMSKI FAKULTET DODIPLOMSKI STUDIJ

SEMINARSKI RAD IZ NASTAVNOG PREDMETA MAKROEKONOMIJA Tema: Ravnoteza stednje i investicija ( KLASICNI I KEJNZIJANSKI PRISTUP )

Predmetni professor : Dr. sc. Kadrija Hodžić, red.prof.

Kandidat : Lejla Tursunovic I-2377/09

Tuzla, Decembar, 2010.godina

SADRZAJ: UVOD.......................................................................................................................1 1. STEDNJA I INVESTICIJE..................................................................................4 1.1. Uloga i obim investicija................................................................................4 1.2. Stednja...........................................................................................................6 1.3. Opadanje stednje...........................................................................................7 2. RAVNOTEZA STEDNJE I INVESTICIJA........................................................8 2.1. METOD STEDNJA-INVESTICIJE.............................................................11 2.2. METOD POTROSNJA-INVESTICIJE........................................................12 2.3. PODVOJENOST STEDNJE I INVESTICIJA.............................................12 4. PARADOKS STEDNJE.....................................................................................13 5. OBIM INVESTICIJA U B i H ZA 2009. GODINU...........................................14 5.1. STRANE INVESTICIJE U BANKARSKI SEKTOR..................................15 6. DEPOZITI U B i H U 2009. GODINI................................................................16 ZAKLJUCAK.........................................................................................................19 LITERATURA........................................................................................................20

2

Savremena makroekonomska analiza polazi od Keynes-ovih koncepcija: sklonost potrošnji i sklonost štednji. inače. Buduci da investicije uticu na rast nacionalnog dohotka.UVOD U ovom seminarskom radu cemo pokusati pribliziti pojmove stednja i investicije.koja u prvi plan ističe problematiku makroekonomskih agregata(prije svega problematiku zaposlenosti). U središtu savremene postkejnsijanske makroekonomske analize nacionalnog dohotka nalazi se razmatranje štednje i investicija. vrlo aktuelna problematika. Ova. jer se međusobnim djelovanjem štednje i investicija objašnjava nivo ukupnog nacionalnog dohotka i ukupna zaposlenosti.te prikazati kako se ostvaruje njihova ravnoteza sto je i tema ovog seminarskog rada.sto podrazumijeva izjednacavanje velicine stednje i investicija.proizilazi potreba za odredjenom velicinom investicija. često se interpretira na različite načine. 3 . John Maynard Keynes udario je temelje savremenoj makroekonomskoj analizi.njihovu ulogu.uticaj na nacionalni dohodak.

Ona se odnosi na osiguranje novih sredstava za rad kojim se prosiruje materijalna osnova privredjivanja i uvecana proizvodna moc privrede.Kejns kao najveci problem istice obim investicija.pa da bi zadrzala postojeca proizvodna moc i sposobnost potrebno je stalno vrsiti razmjenu dotrajalih tehnickih sredstava za rad.tj. inflacija. U zavisnosti od toga koliki je obim investiranje mozemo razlikovati investicije u uzem i sirem smislu.obnovnih investicija preostala velicina predstavlja ukupno raspoloziva sredstva koja se mogu usmjeriti ili u finalnu potrosnju ili u tzv.1.com/doc/26033146/investicije-ekonomija-1 4 . prosirujuce investicije. Investicije u uzem smislu se odnose samo na uloganja u prosirenje proizvodnje.odnosno cime se obnavlja vrijednost materijalnih faktora proizvodnje nazivaju se obnovne investicije. -Druga uloga investicija se odnosi na uvecanje cjelokupne proizvodne moci osnovnih privrednih subjekata.depresije. a investiranje mozemo shvatiti kao ispoljavanje tog procesa. Prilikom analize ovih problema. STEDNJA I INVESTICIJE 1.inflacije. predmeta rada i radne snage.kako za obnavljanje tako i za prosirenje proizvodnje. tj. http://www. nedovoljna zaposlenost faktora proizvodnje: sredstava za rad. ___________________________________________ 1. Za vrijeme velike depresije ( krize ) vladala je masovna nezaposlenost gdje je pad zaposlenosti prouzrokovao drastičan pad fizičkog obima proizvodnje. opsteg porasta cijena. Pored nezaposlenosti kao velikog problema u savremenoj privredi imamo jos jedan vazan problem a to je opsti porast cijena. Investicije imaju dvostruku ulogu: -Prva se odnosi na zadrzavanje osnovnih privrednih subjekata. Ovaj dio investicione potrosnje kojim se proizvodna moc zadrzava. Jedan od osnovnih problema savremenog kapitalističkog sistema jeste nezaposlenost .tj.dok investicije u sirem smislu obuhvataju sva izdvanja iz godisnje proizvodnje za ulaganja. Stanje nezaposlenosti i depresije javlja se u slučaju opadanja privredne aktivnosti u privredi jedne zemlje. Na osnovu ovoga mozemo zakljuciti da obim investicija uveliko utice na fluktuacije dohotka i zaposlenosti u privredi svake zemlje. ULOGA I OBIM INVESTICIJA Pojam investicija ( lat. Investire ) podrazumijeva proces ulaganja.scribd.Nakon podmirenja ovih materijalnih troskova i tzv.1.nezaposlenosti. Kejns smatra da su investicije pokretac razvoja i kicma kapitalistickog poretka. Tokom procesa proizvodnje sredstva za radd se vremenom trose i sve su manje sposobna da proizvode.zato sto od velicine investicija zavisi da li ce vladati : -stanje masovne nezaposlenosti ili -stanje inflacije.

Kejns i kejnsijanci su tvrdili da trziste nema nikakvu samoregulatornu funkciju te da bez pomoci drzave .koja se odnose na stanje privrede. deflacije i zastoja u sistemu privređivanja neke zemlje. Takođe je pokazano da je kapitalistički tržišni sistem. faktora proizvodnje. 5 . -Ocekivanja. pri čemu se stvara takva struktura investicija i proizvodnje koja "odgovara potrebama potrošača". Ako je stanje privrede povoljno doci ce do vecih investiranja. Trzisni sistem u kapitalizmu može dugo da ostane na niskom nivou investicija. Tradicionalne ekonomije ( klasicari ) su isticali prednost kapitalističke tržišne privrede. neiskorištenosti kapaciteta. nije u stanju da obezbijedi onaj obim investicija koji bi doveo do stanja pune zaposlenosti bez inflacije. Uticaj investicija na dohodak preko zaposlenosti pokreće čitav mehanizam: porast investicija -povećanje tražnje investicionih dobara .i obrnuto. Investicije zavise od: -Velicine prihoda. automatizam njenog tržišnog mehanizma u kojem se pojedini faktori proizvodnje sami po sebi mobilišu i kombinuju..povećanje zaposlenosti . hroničnu inflaciju. tj. tj. tj.porast tražnjepotrošnih dobara .predstavnici tzv.Prije Kejnsa. što je i dokazalo historijsko iskustvo. Ali buduci da su se takva razmisljanja pokazala neefikasnim tokom velike depresije.manje su sanse i poticaji za investiranje.sto podrazumijeva da ce do investiranja doci samo ako je ocekivana profitabilnost investicija visoka. -Velicine troskova investiranja u kojima su najvazniji kamata i porez. sposoban usmjeriti privredu ka previsokim investicijama koje prouzrokuju opšti rast cijena.porast dohotka – povećanje tražnje potrošnih dobara.tako da time dolazi do povećavanja nezaposlenosti i depresije. u dužem razdoblju. Ako su kamate i porezi veci.

Na dijagramu mozemo vidjeti da se sklonost potrošnji povećava sa povećanjem dohotka. i obrnuto. Štednja države ili javna štednja predstavlja novčani iznos koji država ima na raspolaganju za štednju. Njeno vertikalno rastojanje od apscise pokazuje obim neto pozitivne stednje-kada je kriva stednje iznad apsice. Kriva štednje predstavlja odstojanje između linije 45 stepeni i krive sklonosti potrošnji. Funkcija štednje komplementarna je funkciji potrošnje.odnosno obim neto negativne stednje-kada je kriva stednje ispod apscise. a koji joj ostaje kada od poreznih prihoda odbije iznos za državnu potrošnj Funkcija stednje Funkcija štednje pokazuje odnos između razine štednje i realnog raspoloživog dohotka.S(Y) Apsolutno i relativno štednja raste sa porastom nivoa dohotka. Nacionalna stednja ili stednja nacionalne ekonomije mora biti jednaka investicijama. STEDNJA Na nivou privrede štednja je jednaka dohotku umanjenom za potrošnju . Kriva sklonosti štednji proizlazi iz krive sklonosti potrošnji. Privatna štednja predstavlja novčani iznos koji pojedinci imaju na raspolaganju za štednju (koji ima ostaje od dohotka) nakon što plate porez i odvoje sredstva za potrošnju.ono što se ne potroši to se uštedi: S = Y . S=I Nacionalna stednja je podijeljena na: privatnu stednju i javnu ( drzavnu ) stednju.1.2.a u ekonomiji ponude pretpostavka rasta su akumulacija i stednja. Nacionalnu stednju sacinjavaju privatna stednja i javna stednja. štednja je funkcija dohotka: S = S (Y) Prema Kejnsu u ekonomiji potraznje stednja je dstimulator rasta. tj. Ona se dobije spajanjem tacaka na apscisi koja predstavlja nacionalni dohodak sa odgovarajucim tackama stednje koja je predstavljena na ordinati. 6 .

pa nema potrebe za štednjom.3. NEMA ŠTEDNJE-ako nema rastojanja između krive sklonosti potrošnji i linije 45 stepeni. ostali izvori. sustav socijalnog i zdravstvenog osiguranja – naime više nije potrebna štednja za crne dane. spori rast dohodaka. gdje je manja.Dijagram2:Sklonost štednji ŠTEDNJA 100 50 0 -50 NETO DRUŠTVENI PROIZVOD I II III IV V Izvor: http://www21. 1.. a gdje veća od dohotka. Naime od 80-ih godina u Americi je stopa štednje pala na 4% sa 6%. tržišta kapitala. Štednja je tada jednaka nuli. 7 . bolest 2.ali ponašanje štednje baš i nije.asp?bt=MAKROEKONOMIJA Linija 45 stepeni.medju kojima se spominje inflacija. pokazuje gdje je potrošnja izjednačena sa dohotkom. Neki mogući uzroci opadanja štednje su: 1. a ovo znači i usporavanje rasta. 3. OPADANJE ŠTEDNJE Poznato nam je da je ponašanje potrošnje vrlo stabilno vezano uz dohodak. starost.brinkster. Razvojem ovih trzista razvili su se novi instrumenti davanja zajmova. kad opada rast ekonomije opada i štednja 4.. na ovaj način.com/faks/clan/predmet.iznad linije 45 stepeni. a razlikujemo: NETO POZITIVNA ŠTEDNJA-ako se kriva sklonosti potrošnji nalazi ispod linije 45 stepeni NETO NEGATIVNA ŠTEDNJA-ako se kriva sklonosti potrošnji nalazi lijevo. Samim tim lako možemo uočiti kolika je štednja pojedinih grupa.

ali to ne ostavlja dovoljno prostora za investicije. a sklonost štednji sa porastom dohotka raste. dakle štednju.pdf 8 .umjesto da stimulise proizvodne.odnosno drustveni dohodak.ciji obim odnosno nivo mora biti dovoljan da apsorbira visak ukupne proizvodnje nad potrosnjom. Centralno mesto u Kejnsovoj teoriji opšte ravnoteže.Kejns istice da kamatna stopa nije ta koja podstice stednju nego prvenstveno obim investicija.ona umjesto da favorizuje stednju i investicija usmjerena je na potrosnju.te da visina kamatne stope nije zavisna od odnosa investicija i stednje.tj. RAVNOTEZA STEDNJE I INVESTICIJE Kejns je najvecio dio svoje paznje usmjerio na nezaposlenost.a promjene u investicijama uticu na nivo stednje. pripada investicijama.a ne od kamatne stope.http://bs.ac. kojih u bogatijim društvima nema ili su vrlo niski – zato se prirodna ravnoteža ostvaruje samo siromašenjem tih društava.Zbog smanjenog dohotka se manje izdvaja za stednju. A da bi nivo tih investicija bila na zadovoljavajući.dakle ona dovodi do nepravilne raspodjele bogatstva izmedju raslicitih slojeva drustva.zato sto visina investicione traznje zavisi od profitne stope. Njegove tvrdnje proizilaze iz toga sto pri punoj zaposlenosti i sklonosti potrosaca u bogatijim drustvima postoji veliki interes za stednju. odnosno ostvarivanja pune zaposlenosti i maksimiranja dohotka.Kejns je zakljucio da stednja ne odrudjuje investicije nego da od traznje za investicijama zavisi nivo ponude.jer je uvidio da je inflacija jedan od velikih problema savremene ekonomije. Kada investiciona traznja raste kamatna stopa se povecava te na taj nacin ona povecava i stednju a smanjuje potrosnju.Snizavanje dohotka je vece nego snizavanje obima investicija zato sto smanjenje investicija ima direktan uticaj na nezaposlenost. ___________________________________ 4.http://www.org/wiki/Ekonomija 5.me/files/1270100629. Inlacija stimulise razne spekulativne aktivnosti.nego u skladu sa funkcijom potrosnje i funkijom stednjesklonost potrošnji opada.jer smatra da se kamatna stopa ne moze odrediti na ovaj nacin.2.Ali. moraju postojati poticaji za investicije. Izjednacavanje te stednje je glavni pokazatelj koji ukazuje na uspostavljanje te ravnoteze. zato sto moramo uzeti u obzir funkcije potrošnje i štednje.kao najveci problem kapitalistickog sistema.klasicari smatrali da se prirodna ravnoteža uspostavlja pri stanju pune zaposlenosti i pune iskorištenosti proizvodnih kapaciteta.wikipedia. Kejnsovi su prethodnici. padom zaposlenosti te povećanjem poticaja. Ali Kejns osporava tu tvrdnju. To proizilazi iz cinjenice da pojedinci ne rasporedjuju svoj dohodak samo prema potrosnji i stednji. Uocio je da zaposlenost i visina dohotka zavise od nivoa ukupne potraznje ( potraznja za za potrošnim dobrima i potražnja za investicijama).ekonomija.ali on smatra da se prirodna ravnoteža uspostavlja na nivou dohotka koji je nizi od pune zaposlenosti. Pored problema nezaposlenosti kojim se bavio Kejns on je posvetio dosta paznje i inflaciji. Prema klasičnoj ekonomskoj teoriji kamatna stopa je odredjena presjekom krive traznje za novcem-investicijama i krivom novcane ponude-stednje.smanjenje potrosnje i dohotka. Dakle. ali investicije i povećana potrošnja ne moraju nužno voditi povećanju dohotka i zaposlenosti.pa konacni uticaj povecanja kamatne stope ima direktan uticaj na stednju.

ako je kamatna stopa manja planirane investicije su vece od stednje.ravnoteza na robnom trzistu u zatvorenoj privredi se ostvaruje kada je stednja jedanaka investicijama: S=I Ovaj odnos je izveden iz osnovnog makroekonomskog modela raspodjele nacionalnog dohotka: Y=C+I Odnosno: I=Y–C=S ________________________________ 6.Ukoliko je kamatna stopa visoka ponuda novca.on smatra da je osnovni pokretac drustvenog rasta i zaposlenosti agregat traznje.a dohodak zbiru potrosnje i investicija. Agregat traznje zavisi od mnogih faktora medju kojima su najvazniji: -sklonost ka potrosnji -granicna efikasnost kapitala -kamatna stopa. Klasicari su smatrali da trziste ima samoregulatornu funkciju.pdf 9 .tj.iz cega proizilazi da je trajna nezaposlenost nemoguca.ac. Stednja=investicije=Porast kapitala=rast Prema klasicarima kamatna stopa se prilagodjava na bilo kom trzistu i na taj nacin ona osigurava ravnotezu stednje i investicija. Granicna efikasnost kapitala i sklonost ka potrosnji posjeduju tendenciju opadanja dok kamatna stopa ima tendeciju rasta iznadd nivoa koji bi se očekivao na osnovu tražnje za novčanim kapitalom.stednje i dohotka. Klasicni ekonomisti fokusiraju svoju analizu na pronalazak savjeta za ekonomsku politiku.me/files/1270100629.sto znaci da privreda moze proizvoditi output pune zaposlenosti bez mijenjanja cijena i najamnina. odnosno kako povecati investicije.Dakle.potrosnje.sposobnosti vracanja u ravnotezu.kamatna stopa se mora prilagodjavati da bi dovela do ravnoteze stednje i investicija.Polazeci od osnovnih postavki ravnoteze u kojoj su investicije jednake stednji.sto cini sustinu ove teorije.ekonomija.Njegova teorija se zasniva na medjuovisnosti investicija. Dakle.tj.http://www.Mozemo zakljuciti da Kejns polazi od postavke da ekonomska ravnoteza nije kontinuiran proces te da ekonomski sistem mozee postici ravnotezu i u uslovima visoke nezaposlenosti sto se razlikuje od klasicnog pristupa.stednja je veca od investicija.i obrnuto.

ravnoteza na robnom trzistu se moze prikazati prema sljedecoj formuli I (I) = Y – C (Y) Na osnovu ove formule mozemo odrediti visinu nacionalnog dohotka pri svakoj kamatnoj stopi ali uz uslov da su investicije jednake stednji.crnarupa. u kojoj je S = I.singidunum.te predstavlja razliku izmedju nacionalnog dohotka i potrosnje: Y = C + I (Y) Buduci da su investicije opadajuca funkcija kamatne stope.singidunum.crnarupa. dohodak će gravitirati ka ravnotežnoj tački E u kojoj se sijeku kriva štednje i kriva investicija. Y F yt I F E S S I Izvor: www.www.Sa druge strane stednja se tretira kao rastuca funkcija nacionalnog dohotka. tj.rs 10 .rs Ovaj grafikon nam pokazuje da ukoliko se autonomne investicije formiraju na nekom od dohotka nezavisnom nivou.ac.sa povecanjem kamatne stope opadaju investicije.ac. _______________________ 7.

Uticaj štednje i investicija na obim ND-a i zaposlenost se prikazuje na sljedecem dijagramu: Dijagram 8:Određivanje ravnotežnog nivoa ND-a pomoću metoda štednja-investicije ŠTEDNJA + INVESTICIJE 100 50 0 -50 1 2 3 4 5 NETO DRUŠTVENI PROIZVOD Izvor: http://www21. Ovo predstavlja samo drugačiji oblik prvog metoda. tj. Rezultat drugog metoda je analogan rezultatu prvog metoda.com/faks/clan/predmet. METOD POTROSNJA-INVESTICIJE Osim metoda štednja investicije. Ovdje se ravnotežni nivo nacionalnog dohotka na drugi način određuje presjekom krive potrošnja plus investicije sa linijom 45º. 11 .K. realnog nacionalnog dohotka.2.Hodzic. Kada je proizvodnja veca od potrosnje povecava se zaliha robe te na osnovu toga preduzeca bi morala otpustati radnike i smanjivati proizvodnju.Dr Miomir Jakšić.2.asp?bt=MAKROEKONOMIJA Nivo ND-a određen je presjekom krive ukupne društvene štednje i linije investicija 2.1.brinkster. __________________________ 8. dr Hamid Alibašić. METOD STEDNJA-INVESTICIJE Ovaj metod je najznačajniji metod u određivanju ravnotežnog nivoa neto društvenog proizvoda.Tuzla 2009 9. za utvrđivanje ravnotežnog dohotka koristimo i metod potrošnja plus investicije.Makroekonomija.

PODVOJENOST STEDNJE I INVESTICIJA Podvojenost stednje i investicija jedan je od vaznih elemenata Kejnsijanske analize. -Deflacioni jaz. Ravnoteza izmedju stednje i investicija moze biti uspostavljena iznad i ispod nivoa pune zaposlenosti. Buduci da su investicije odredjene brojnim faktorima one predstavljaju najnepredvidljiviji dio agregatne traznje.kada je stednja veca od investicija. Pod ovim pojmovima se prije svega misli na odnos izmedju stvarne i novcane akumulacije.domacinstva izdvajaju dohodak za stednju. Stednju ne vrse samo preduzeca nego i mnogi drugi subjekti.osnosno pretvaraju je u investicije radi uvecanja profita.a povecava se i potraznja pa cijene pocinju da rastu. _________________________________________ 10.ali ne iz razloga investiranja.com/doc/26033146/investicije-ekonomija-1 12 .onda je potrosnja veca od agregatne ponude. http://www.3.pa time agregatna ponuda postaje veca od potrosnje.scribd.Osnovi makroekonomske analize 2.i razmislja se o tome da li svaka stednja dovodi do investicija.a posljedice ovakvih ravnoteza su: -inflacioni jaz (kada su investicije vece od stednje) . U situaciji povoljnih investicionih prilika kapitalisticka preduzeca svoju stednju namjenjuju daljoj proizvodnji.cime dolazi do gomilanja zaliha preduzeca.

/24 13 .iako su ovi pojmovi medjuovisni.izdavanju zajmova te daljoj potrosnji.te da ako drustvo stedi. Kejns smatra da je stednjnepozeljna u uslovima pune nezaposlenosti..smanjena potraznja bi trebala dovesti do pada cijena.http://dalje. Pored toga. PARADOKS STEDNJE Povecanje stednje ne mora nuzno znaciti i povecanje obima investicija.a pad cijena bi podstakao potrosnju. Ukoliko se poveca stednja bez povecanja obima investicija doci ce do paradoksa stednje . ___________________________ 11. Medjutim. Time bi doslo do povecanja ponude takvih zajmova.pad potrosnje vodi ka povecanju bankovnih sredstava.koji polazi od tiga da pokusaj drustva da poveca svoju stednju moze dovesti i do smanjenja novca koji se stvarno stedi.zbog toga sto smatraju da ako ljud stede i na taj nacin se suzdrzavaju od potrosnje. dr Hamid Alibašić.mnogi ekonomisti osporavaju ovu tvrdnju.sto se svodi na smanjenje zaposlenosti i dohotka.h3s.dok za vrijeme ekspanzije stednja se obicno pretvara u investicije.odnosno moze dovesti i do kontraefekta.com 12.4. Paradoks štednje je za ekonomiju opasna pojava zbog toga sto kada pojedinci nesvjesni utiecaja svog kapitala na opstu ekonomsku sliku postupaju intuitivno. Paradoks štednje se najcesce desava kada se privreda nalazi u recesiji.doci ce do manje potrosnje. Osnovi makroekonomske analize 13.www.zato sto porast stednje smanjuje potrosnju.oni smatraju da bi novac koji je ustedjen mogao posuditi.dohodak i zaposlenost Paradoks stednje je nacelo ciji je utemeljitelj John M.org/.. odnosno za svoje dobro oni stede.a koje vodi ka smanjenju kamate na posudjeni novac. Keynes. Dakle.oni su vremensi radvojeni.Dr Miomir Jakšić. Ali sto vise stede to je manja ukupna stednja u ekonomskom sistemu.a taj zajam bi povecao vrijednost potencijalnog ulaganja ljudi koji su posudili novac.gomilanja zaliha. U dugom roku porast štednje smanjenjem dohotka smanjuje i samu štednju.

u kojima su ukljucene investicije za zdravstvo. OBIM INVESTICIJA U B i H ZA 2009.ali ipak u manjoj vrijednosti nego prethodne godine. Analizom investicija se moze uociti da je nastavljen trend iz 2008. GODINU Na kapitalnom racunu B i H od ukupnih priliva 52. Dakle analizom ostalih investicija se moze zakljuciti da je najvece smanjenje aktive ostalih investicija rezultat smanjenja aktive komercijalnih banaka u 2009 godini Grafikon: Direktne strane investicije Izvor:http://cbbh. U toku 2007 godine bila je znacajna stavka stranih investicija koja je bila dominanta sto znaci da su uspjesno realizovani privatizovani sporazumi.4 % se odnosi na transfere usmjere na javne projekte.pdf 14 .u odnosu na 2008.9 %. Pored ovih faktora veoma su znacajne investicije koje na kapitlnom i finansijskom racunu predstavljaju 38.ba/files/godisnji_izvjestaji/2009/GI_2009_bs.infrastrukturu.4 % sredstava.pdf Primjetan je manji priliv direktnih stranih investicija 2009 godine.i ostale projekte koji bi trebali predstavljati osnovu za buduci rast.http://cbbh. ______________________________ 14.a ostale investicije cine 37.godine koji se prenio na 2009 godinu koji pokazuje da je aktiva ostalih investicija idalje u negativnom iskazu.ba/files/godisnji_izvjestaji/2009/GI_2009_bs. U sklopu finansijskih racuna najznacajnije su direktne investicije i ostale investicije.5.

sto predstavlja porast za 109. Ove dvije djelatnosti predstavljaju 41. Vrijednost direktnih stranih investicija prema procjenama CBBiH jeste 699.9 %.1.1% direktnih stranih investicija u prvih devet mjeseci 2009.jer predstavlja neto odliv direktnih stranih investicija od oko 143. osim trgovine motornim vozilima i motociklima. Vlasnicki udio je bio znacajan u 2009. STRANE INVESTICIJE U BANKARSKI SEKTOR Iznos direktnih stranih investicija u B i H banke je negativan.430.zadrzane zarade i ostali kapital.6%.0 miliona KM.2 % ukupnih tokova direktnih stranih investicija.sto u odnosu na prethodnu godinu predstavlja smanjenje za 87.1 miliona KM. godine. godinu smanjio za 50. Posmatrano po djelatnostima doslo je do znacajnog odliva stranih investicija na djelatnosti: Finansijsko posredovanje.3 miliona22 KM sto nam govori da se obim direktnih investicija u odnosu na 2008.pdf 15 .izuzev osiguranja i penzionih fondova.1 miliona KM.9% bruto drustvenog proizvoda sto je najnizi iznos u odnosu na ostale periode iz kojih imaju zabiljezeni podaci. Zakljucujemo da ukupne tokove direktnih stranih ulaganja u banke sacinjavaju vlasnicki udjeli. Izvor: http://cbbh. godine 5.ali u odnosu na prethodnu godinu registrovano je smanjenje za 72%. U odnosu na 2008. Investicije u vrijednosne papire su porasle za 1.dakle ucesce vrijednosnih papira je 2.pri cemu je ovaj odliv stranih investicija u banke najizrazeniji u pogledu kapitala u vrijednosti od 212. Pored ovih.U ovaj iznos ukljucen je i vrijednost zadrzanih zarada.godinu registrovano je smanjenje tokova direktnih stranih investicija u banke i to za 133 %.1 puta vece nego na kraju 2008.postoje jos neke djelatnosti u kojima je povecan priliv direktnih stranih investicija a to su djelatnosti proisvodnje ostalih proizvoda od nemetalnih minerala i trgovina na malo.1 %. Zadrzane zarade su pozitivne ali predstavljaju samo 3. U narednom grafikonu imamo pregled tokova direktnih stranih investicija u banke.Ukoliko direktne investicije posmatramo prema BDP-u mozemo vidjeti da one predstavljaju 2.ba/files/godisnji_izvjestaji/2009/GI_2009_bs. godini i to sa oko 45% ucesca u tokove direktnih stranih investicija.

Sljedeca tabela prikazuje monetarne agregate kao % od BDP-a Izvor: http://cbbh. Dakle.najveci rast ucesca u BDP-u .9 miliona KM tako da su time ublazili pad konetarnih agregata.3% sto je za oko 2. DEPOZITI U B i H U 2009. 16 . godini zabiljezila pad u iznosu od 55. Usporavanje kapitalnih priliva iz inostrastva i povlacenje depozita iz domacih komercijalnih banaka rezultirali su znatno sporijim rastom novcane mase u odnosu na prethodnu godinu.godini taj rast tekao sporije za 1.za 2.9 % vise u odnosu na prethodnu godinu.6 % u odnosu na prethodnu godinu. Usporavanje tog rasta nastavljeno je i u 2009 godini.pdf Pod uticajem negativnog salda prodaje i kupovine KM.2 %. Ali za razliku od prethodne godine kada je bila zaustavljena tendencija velikog rasta monetarnih agregata u odnosu na BDP. GODINI Uticaj finansijske krize u 2008.6.bilo da se odnosi na gotovinu izvan monetarne vlasti ili na gotovinu izvan banaka. Odnos M2 prema BDP-u u 2009 godini iznosio je 54.s tim sto je u 2009.monetarna baza je u 2009.ba/files/godisnji_izvjestaji/2009/GI_2009_bs.5 % zabiljezen je kod komponente novacen mase u okviru kvazi novca. U vecini komponenti strukture novcane mase doslo je do blagog povecanja rasta tog odnosa.a koja obuhvata orocene i stedne depozite u stranoj valuti.osim dijela novcane mase koji se odnosi na gotovinu.dok su depoziti banaka kod monetarne vlasti porasli za 230.godini imao je veliki odraz na ekonomiju Bosne i Hercegovine.posebno na njen finansijski sektor.2 miliona KM.u 2009 godini je zabiljezen ubrzani proces monetizacije ekonomije i to zahvaljujuci cinjenici da je BDP u 2009 godini pao za oko 3. Pad ove monetarna baze rezultat je smanjenja gotovine izvan monetarnh vlasti.

Dakle.19 milijardi KM.dvije komponente novcane mase obuhvacene kvazi novcem-oroceni i stedni depoziti u domacoj i stranoj valuti biljeze rast tokom godine.godine su iznosili 12.5 miliona KM ili 4.7%.odnosno rast po stopi od 8.pdf 17 .3 miliona KM ili 3. Ukupni depoziti bankarskog sektora na kraju 2009.3%.2% dok su depoziti po vidjenju u stranoj valuti opali za 70.ali su pri tome oroceni i stedni depoziti u domacoj valuti porasli za 55.1% zabiljezili su oroceni i stedni depoziti u domacoj i stranoj valuti.2 miliona KM. Depoziti kod banaka-sektorska struktura: Izvor: http://cbbh. Rast od 418.te oni predstavljaju ne samo rast kvazi novca nego i novcane mase posmatrane u cjelini.6 miliona KM. Ovo kretanje kvazi novca vraca povjerenje domace javnosti u bankarski sistem. Takodje i kod ostalih depozita je zabiljezen rast za 11.8% i ovi depoziti su glavni regeneratori ukupnog rasta depozita.9 miliona KM. za 2. Na orocene i stedne depozite u stranoj valuti otpada najveci procenat kvazi novca 54.7%.Ostali depoziti po vidjenu koji imaju mali udio u monetarnim bazama su pali u iznosu od 1. Kod depozita stanovnistva zabiljezen je rast u iznosu od 455. sto nam govori da je ukupan depozit u odnosu na 2008 godinu porastao za 249.4 miliona KM.tj.1%.dok treca komponenta novcane masedepoziti po vidjenu u stranoj valuti biljeze pad.po godisnjoj stopi od 12.ba/files/godisnji_izvjestaji/2009/GI_2009_bs.

Historijsko iskustvo. hroničnu inflaciju. u dužem razdoblju. tj. sposoban usmjeriti privredu ka previsokim investicijama koje prouzrokuju opšti rast cijena. Ravnotezni output je odredjen visinom dohotka pri kojem je stednja jednaka investicijama.ZAKLJUCAK Na osnovu ovog seminarskog rada mozemo zakljuciti da savremena makroekonomska analiza polazi od Keynes-ovih koncepcija: sklonost potrošnji i sklonost štednji. bez pomoći države. Prema neoklasičarima. Ali. Državna potrošnja će povećati ukupne investicije i povećati kamatnu stopu i na kraju smanjiti (istisnuti) investicije privatnog sektora. 18 . Oni smatraju da kapitalistički sistem. državna intervencija je bezuspješna i nepotrebna.zato sto se njihovim djelovanje objasnjava zaposlenost i ukupan nivo nacionalnog dohotka. nije u stanju da obezbijedi onaj obim investicija koji bi doveo do stanja pune zaposlenosti bez inflacije. Keynes i kejnsijanci ističu potpuno drugačiji stav prema kapitalistickom tržistu privrede. takođe. Prilikom analize nacionalnog dohotka uzima se u razmatranje stednja i investicije. je pokazalo da je kapitalistički tržišni sistem.

http://www. www.scribd.ac. http://www21. Osnovi makroekonomske analize 9. http://www.asp?bt=MAKROEKONOMIJA 3.me/files/1270100629.com/faks/clan/predmet.pdf 7.brinkster. Hodzic. http://www.wikipedia.crnarupa.LITERATURA 1.ba/files/godisnji_izvjestaji/2009/GI_2009_bs. http://cbbh.rs 19 .pdf 6.com 4. dr Hamid Alibašić.Tuzla 2009 8.ekonomija.scribd.K. http://bs.Makroekonomija. Dr Miomir Jakšić.org/wiki/Ekonomija 5.singidunum.ac.com/doc/26033146/investicije-ekonomija-1 2.

20 .

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful