FAKULTET ELEKTROTEHNIKE, STROJARSTVA

I BRODOGRADNJE – SPLIT

Damir Jelaska
Srđan Podrug

PRORAČUN REMENSKIH PRIJENOSA
(Uputstvo)

Split, siječanj 2001.

1. UPUTSVO ZA PRORAČUN PRIJENOSA
SA PLOSNATIM REMENOM
Zadatak:
Remenski prijenos s plosnatim remenom treba prenositi snagu P od pogonskog
stroja na radni stroj. Uz poznate brzine vrtnje pogonskog (n1) i radnog (n2)
stroja, te poznate uvjete rada, potrebno je dimenzionirati remenice i remen.
1.1 Dimenzioniranje remenica
1.1.1 Izbor materijala remena
Izbor materijala remena vrši se obzirom na uvjete rada, te asortiman i cijenu
koju nudi tržište, a prema tablici I. Za odabrani materijal remena ujedno
dobijemo podatke o dopuštenim vrijednostima obodne brzine vdop, vlačnog
naprezanja σdop, učestalost savijanja fdop, odnosa debljine remena prema
promjeru remenice (s/D1)max i radne temperature, te podatke o vlačnoj čvrstoći
σM i modulima elastičnosti Ev i Ef, gustoći materijala remena ρ i koeficijentu
trenja µ.
1.1.2 Promjeri remenica
Promjer manje remenice bira se prema empiričkoj formuli

D1 = (200...500)(

s −0 , 5
P
) 3
D1
c1c2 c3 n1σ Rdop

gdje je: c1 – faktor opterećenja koji ovisi o vrsti i uvjetima pogona radnog
stroja i o zaletu pogonskog stroja, prema tablici II
c2 – korekcioni faktor za uvjete okoline, tablica III
c3 – korekcioni faktor za vrst pogona, tablica III (za pogone s
zateznim remenicama c3 = 1)
σRdop- dopušteno naprezanje materijala manje remenice, MPa

1

4. perlon Remenje od umjetnog koža materijala kao višeslojni Tarni sloj s vlačnim slojem od nylona.12 Dopuštene vrijednosti fB σ s/D1 2 1/s N/cm 400 5 0.3 1900 80 0..4 ) 0.04 75 20000 25000 1.10 4....20 3...033 440 30 0..04 520 20 0.05 600 25 0.Tehnički podaci (srednje vrijednosti) plosnatih remena Standardni Gipki S G Tekstilno remenje Tkano remenje HGL HGC Guma-balata-pamuk Guma-pamuk Balata-pamuk Balata-uže od korda Umjetna svila.8 0..05 440 30 0.15 0..3 0.9 0.8 4i5 2..3 1.04 370 40 0..04 400 40 0.25 1.01 60 20000 25000 25000 1..05 420 40 0.12 3...5 0.75 80.25 1.100 1 1...033 450 10 0.15 1900 80 0. perlona ili guma poliamida Veoma gipki 0..5 0.41) σM N/cm 2 Ev Ef ρ µ 2 N/cm N/cm2 kg/dm3 (suho) 2500 25000 7000 3000 35000 6000 3500 45000 5000 3750 45000 5000 5500 80000 5000 5300 90000 5000 5800 120000 5000 6800 135000 3000 5000 4000 5000 4000 4200 95000 4000 3500 45000 4000 1.5 0.4.0 1.20 3.5 0..7 3.6 v m/s 30 40 50 50 40 40 40 40 50 50 50 50 1. impregnirana Celulozna vuna (češljana) Pamuk Devina dlaka Lan-ramija-Reyon i prirodna svila (beskrajno tkano) Nylon.04 550 25 0.05 0..18 2..0 0..01 75 20000 25000 25000 1.05 400 30 0.35 0.20 3.20 3.3 2 ....035 400 30 0.25 1..5 65 s mm 3....9 1.1 Jednadžb a 223 Kožnati remen Vrst remena Tablica I >10000 4000 0.2 1.8 3..95 0..1 1.15 vidi koža 1900 80 0.1 0.06 60 900 80 t 0 C 35 35 45 70 45 70 40 40 70 70 70 70 70 0.95 0..

štance. brzohodne preše. strojevi za usitnjavanje tvrdog materijala. tiještilice. brusilice. tkalački stanovi za lake tkanine. 0. 0. vršalice.5 3 . npr. centrifugalne sisaljke. glodalice. provlačilice. mlinovi. strojevi za mesnu industriju. promjene male Teže procjenjivo ili kratkotrajna opterećenja 0.5 valjački stanovi ili slično 0. 1. bušilice i centrifuge Lagani pogoni Srednje tokarilice.85 tiskarski strojevi Grupni pogoni. pile jarmače (gater).. mješalice i mlinovi za cement. snaga i zaleta Tablica II Vrst stroja Male tokarilice.. ho.Faktor opterećenja c1 za strojeve raznih vrsta. mali valjački stanovi.lenderi. mlinovi čekićari. bušilice. Velike tokarilice.0. odvodnjavanje gradova).9.. miješalice. puhala. strojevi za okruglo brušenje. rotacioni 0.9 glodalice. brzohodne blanjalice.6 drobilice ili strojevi s trenutnom promjenom Teški pogoni okretaja ili podizaja s velikim masama (bez zamašnjaka) npr. strojevi za usitnjavanje materijala srednje tvrdoće Stapne sisaljke kod naročito teškog pogona (npr.lice. veliki 0. teški 0. teške blanjalice ili strojevi za ravno brušenje Strojevi s teškim uravnoteženim masama ili s veoma promjenjivim otporima pri radu.7 strojevi za pranje. automatske tokarilice.8 Kratkotrajno opterećenje do 50% 0. za žito i stočnu hranu.. a kraća do 150% 0.0. strojevi za pranje. velike centrifuge Srednji pogoni Dubilice.7 Snaga Dulje preopterećenje 50%. tiskarski strojevi. transportne trake. gloda. srednje valjačke stanove za teške taknine.8 trgalice. hladnjače. brusilice za ravno brušenje.6 Dulja preopterećenja do 100%. a kraće do 100% 0. kružne pile u poloprivredi i građevinarstvu. mlinovi za kugle. gnječilice. male i srednje preše za tlačenje i izvlačenje. stapne sisaljke. strojevi za obradu drveta (osim tkalačkih stanova).9 Dobro procjenjivo. stapni kompresori. strojevi u ciglanama.

4 140 0.5 0.5 630 1 1 1 1 1.3 0.5 1.6 0.4 0.2 450 1 1 1 1 1.8 0.5 1.5 3.5 1. Prašnjav zrak.6 0.8 0. tako da se s vremenom stvara naslaga Povremeno uljne kapljice.5 3 3 3 3 1120 1.5 200 0.3 0.3 0.8 Vrlo jake.6 0.3 0.5 1.5 1.5 1.3 0.8 0.9 1 0.4 0.3 0.5 1.8 0.3 0.5 900 1 1 1.5 180 0.5 1.3 0.3 0.3 0.8 0.8 0.6 0.3 90 0.6 0.5 2.3 0.3 100 0.2 1.C1.8 315 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 355 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 400 1 1 1 1 1.2 1.3 0.2 1.3 63 0.9 0.6 0.3 0.4 0.8 0.6 0.3 112 0.5 3.4 0.Korekcioni faktori c2 i c3 za uvjete okoline i položaj prijenosnika Tablica III Uvjeti okoline c2 Suhi zrak.6 0.5 4 5 1800 2 2.3 0.5 0.4 0.2 1.5 2 2 2.5 3 3 3.8 0.8 0.5 2 2 2.3 0.6 0.6 0.3 0.6 0.3 0.8 0.5 3 3 3.2 1.5 0.5 2 2 2.8 0.3 0.5 1.5 2.3 0.8 0.5 0.3 0.5 0.5 1.5 2 2 2.5 1250 1.3 0.2 1.3 0.2 1.4 0.3 0.5 2. Opasnost od električnog naboja 0.3 0.5 2.8 0.5 2 2 2.4 0.5 0. opterećeni dio remena Koso pod 450 okomito-uspravan polukrižani gore dolje 0.5 3 3 3.3 0.8 0.5 3 3 3.5 1.2 1.5 1.3 0.4 0.2 1.3 0.7 Smještaj pogona c3 Pogon vodoravan.5 2.3 0.5 2.3 0.5 1.5 560 1 1 1 1 1.5 1.6 0.2 1.5 0.9 Hremetično zatvoreno.5 1.3 0.5 0. spore promjene vlage i temperature.3 125 0.5 2.5 1.3 0.5 1.5 1.5 2.3 50 0.5 1.5 0.5 2.5 1000 1 1 1.3 0.6 0.5 2 2 2.3 0.8 0.6 250 0.5 2 2 2 2 2 2 2 2 710 1 1 1.5 2.5 4 4 5 5 2000 2 2.2 1.5 1.6 224 0.5 4 4 1600 1.6 0.5 2.8 Promjer D Glavne mjere remenice u mm prema DIN 111 (HRN M.3 0.231.5 4 1400 1.2 1.5 3 3 3 3.3 71 0. Ulje u atmosferi.8 0.2 1.3 0.5 2.2 500 1 1 1 1 1.5 0.8 0.3 0.8 0. Stalno mokra prostorija 0.5 1.4 0.5 4 4 5 6 4 .6 0.5 1. normalne promjene vlage i temperature 1 Velike i brze promjene vlage i temperature 0.3 0.6 0.4 0.4 160 0.4 0.6 0.5 0.5 1.8 0.3 0.2 1.5 3.3 0.3 0.6 0.8 280 0.3 0.5 2.5 0.3 0.5 2 2 2 2 2 2 2 2 800 1 1 1.8 0.5 1.4 0.2 1.5 1.5 2.3 0.6 0.3 0.8 0.5 3 3 3. 241 i 242) 25 32 40 50 63 20 25 32 40 50 Tablica IV Širina vijenca B 80 100 125 140 160 180 200 224 250 280 315 355 400 Najveća širina remena b 71 90 112 125 140 160 180 200 224 250 280 315 355 Visina zaobljenosti h 40 0.2 1.8 0.3 80 0.3 0.5 2.3 0.2 1.5 3.4 0.6 0.8 0.2 1.5 0.5 0.6 0.6 0.5 2.4 0.5 2 2 2.5 2.3 0.

2.  D1  1. ali tako da prijenosni odnos i’=D2/D1 ne odstupa od zadanog više od 5%. v= 1. n2 koji je potrebno zaokružiti na bližu standardnu vrijednost (tablica IV).5. Promjer veće remenice je: D2 = i ⋅ D1 = n1 D1 .Ovako izračunati promjer D1 zaokruži se na standardnu vrijednost prema tablici IV.3 Širina remena Širina remena b računa se prema izrazu b≥ P c1 c 2 c 3σ ogr sv gdje je σogr – granična vrijednost korisnog naprezanja σ ogr = (σ dop e µα1 − 1 − σ c − σ s ) µα1 . e 5 .7 )  .2 Debljine remena Obično se uzima  s  s ≤ (0. 1. D1  D1  max pa je debljina remena  s  s =   D1 ..0..2 Brzina remena Potrebno je provjeriti da li se brzina kretanja remena D1πn1 60 nalazi u dopuštenim granicama (tablica I).2.

u metrima s time da mora biti 1. Ukoliko osni razmak a nije zadan.012 v Obuhvatni kut manje remenice α 1 = π − 2 β . vučna sila remena v σ0 = 6 .2.naprezanje u remenu usljed savijanja remena D1 prilikom prolaza preko manje remenice Ef – modul elastičnosti remena za savijanje µ – koeficijent trenja između remena i remenice (tablica I). uzima se a ≅ 2 + 5b + 1.naprezanje u remenu usljed centrifugalne sile σs = Ef s .korisno naprezanje remena bs P F0 = .Ovdje je : σdop – dopušteno naprezanje u remenu (tablica I) σ c = ρv 2 .25(D 2 − D1 ) .22+0.obodna sila remenice.relativno klizanje remena ψ= D1 + s n1 D2 + s σ0 Ev gdje je σ0 – korisno naprezanje Ev – modul elastičnosti remena za vlak F0 . tako da bude višekratnik od 5 mm. Za kožnato remenje je µ=0. β = arcsin D2 − D1 2a Ovako dobivena širina remena zaokruži se na iduću veću vrijednost.4 a > 2(D1 + D 2 ) Brzina vrtnje osovine radnog stroja Stvarna brzina vrtnje osovine radnog stroja će zbog elastičnog klizanja remena biti n2 = (1 − ψ ) gdje je ψ .

2. Stvarni osni razmak je tada približno: a = a′ − L′ − L . jer se remenje pretežno izrađuje kao beskonačno (zatvoreno). 1 Shema remenskog prijenosa Unutrašnja duljina remena kod otvorenog remenskog prijenosa je L ′ = 2a ⋅ cos β + π 2 (D1 + D2 ) + β (D2 − D1 ) β = arcsin gdje je D2 − D1 2a Kod kružnog prijenosa je: L′ = 2a ⋅ cos β + (π + 2 β )(D1 + D2 ) uz β = arcsin D1 + D2 2a Uz ovu duljinu remena najčešće je potrebno zaokružiti na standarnu unutrašnju duljinu remena L (tablica V).5 Duljina remena β β D2 α n1 D1 n2 β a Sl.1. 2 7 .

ili se (rjeđe) ide na nestandardni promjer remenice. nemoguće je postići standardnu duljinu remena.Za zadani osni razmak i standardne promjere remenice. Unutarnje duljine L u mm za beskrajno plosnato remenje prema HRN M.5(D1 + D3 ) ili a1 ≥ D1 + D3 8 .231 i 232 (suho i masno) i ISO-preporuke R 63 (masno) Tablica V 250* 355* 500* 710* 1000* 1400* 2000* 2800* 4000* 5600* 8000* 265 375 530 750 1060 1500 2120 3000 4250 6000 8500 280* 400* 560* 800* 1120* 1600* 2240* 3150* 4500* 6300* 9000* 300 425 600 850 1180 1700 2360 3350 4750 6700 9500 315* 450* 630* 900* 1250* 1800* 2500* 3550* 5000* 7100* 10000* 335 475 670 950 1320 1900 2650 3750 5300 7500 * unutarnje duljine kojima treba davati prednost 1.C1.3 Napinjanje remena 1. Tada se ide na nestandardnu duljinu remena. 2 Shema remenskog prijenosa sa zateznim remenicama Udaljenost zatezne remenice se uzima e1 ≥ 0.3. kojeg je onda potrebno posebno izraditi.1 Napinjanje sa zateznom remenicom 2ϕ 3 D 2 D F2 F2 e e1 a1 2 F3 a Sl.

Pri tome treba biti isunjen uvjet e2 > e1.dodatna vlačna sila u remenu nastala usljed centrifugalne sile pri prolasku remena preko manje remenice F0 = P . 1.3.5 F0 e µα1 + 1 (e µα1 ) −1 . tlačna sila zatezne remenice je: F3 = 2 F2 cos φ .2 Napinjanje skraćivanjem remena* Računa se sila prednaprezanja u remenu: F p = Fc + gdje je: Fc = ρv 2 bs ( ) 0. Tlačna sila F3 zatezne remenice mora biti dimenzionirana tako da ostvari potrebnu silu F2 u slobodnom ogranku: ρv 2 P + F2 = bs c1 c 2 v e µα1 − 1 ( ) Dakle.obodna sila na remenici (vučna sila remena) c1 c 2 c3 v Potrebno naprezanje u remenu: σp = Fp Ev Minimalna (teoretska) veličina kraćenja remena: ∆L ′ = εL 1+ ε * Ostali načini napinjanja remena nisu obuhvaćeni ovim uputstvom 9 .

Da ne bi došlo do zamora materijala remena.Pri čemu je relativno produljenje remena: ε= σp E Zbog plastičnog rastezanja na početku rada. ona mora biti u dopuštenim granicama: fB = zv ≤ fB L dop Ovdje je: z – ukupni broj remenica fB dop – dopuštena učestalost savijanja (tablica I) 10 . obično se stvarno skraćenje uzima ∆L = 2∆L ′ 1.modul elastičnosti za savijanje (tablica I) E f bD2 σk = .sila u vučnom ogranku P .obodna sila remenice c1 c 2 c 3 v Ef s σs = .dodatno naprezanje za polukružni remenski 2a 2 prijenos σ dop .dodatno naprezanje od savijanja remena D1 F0 = Ef .naprezanje u vučnom ogranku remena bs F1 = F0 e µα1 e µα1 .dopušteno naprezanje u remenu (tablica I) 1.5 Učestalost savijanja Učestalost savijanja fB predstavlja broj nailazaka remena na remenicu u jedinici vremena.4 Kontrola naprezanja u remenu σ max = σ 1 + σ s + σ k ≤ σ dop Ovdje je: σ 1 = F1 .

11 . zbog najčešće nedovoljno poznatih sila predzatezanja u remenu. pa se uzima iskustveno: Fv = 4 F 0 kod predzatezanja remena elastičnom deformacijom. Međutim.6 Sila na vratilo Vratilo je opterećeno rezultantom Fv sila u vučnom (F1) i slobodnom (F2) ogranku remena: Fv = F12 + F22 − 2 F1 F2 cos α 1 . veličine F1 i F2 nisu dovoljno poznate.1. Fv = 2 F 0 kod zatezne remenice. Fv = 3 F 0 kod zatezanja remena promjenom osnog razmaka.

koji se bira prema tablici VI. U ovakovim posebnim slučajevima. Dijagrami su podjeljeni na područja u kojima su primjenjivi pojedini profili remena i aktivni promjeri male remenice. 12 . Dimenzije poprečnog presjeka klinastih remena date su u tablici VII. 2. preopterećenja i dnevno trajanje pogona. kao i kod većih momenata pri puštanju u rad ili čestom ukapčanju. Zbog toga treba snagu P koja se prenosi pomnožiti s faktorom opterećenja c2. Izbor profila klinastog remena vrši se na osnovi udarne snage P c2 i brzine vrtnje male remenice prema dijagramima na sl. treba povećati vrijednost za c2. Ovaj faktor znatno ovisi o karakteristici pogonskog i radnog stroja. 3. jer o tome ovisi trajnost remena.2. ali ne uzima u obzir posebne uvjete pogona. UPUTSTVO ZA PRORAČUN PRIJENOSA KLINASTIM REMENJEM Zadatak: Potrebno je dimenzionirati prijenos s klinastim remenjem od pogonskog stroja s brzinom vrtnje n1 na radni stroj snage P s brzinom vrtnje n2.1 Izbor remena Pri dimenzioniranju prijenosa treba uzeti u obzir udarna opterećenja pogona. kao što su zatezne remenice ili nepovoljni uvjeti okoline.

pumpe za bagere. jednofazni motor s velikim poteznim momentom. 1.8 .3 1.3 1. preše. tiskarski strojevi. gnječilice. klipne pumpe. sinhroni i jednofazni motori s pomoćnom fazom za pokretanje. elevatori sa žlicama). lančani i trakasti transporteri (za teški materijal).2 1.4 1. 1.6 1. kranovi i bageri Grupa A: motori izmjenični i trofazni s normalnim poteznim momentom (do dvostrukog nazivnog momenta).3 1.2 1.4 1. ventilatori i pumpe preko 7.5 1.5 elevatori s kablićima.1 1.1 1. drobilice.6 kalenderi. miješalice. ventilatori i pumpe do 7.2 1. 1. vitla.3 uzbiđivači. visokoučinski bacači i udarni konvejeri (pužasti konvejeri. vibraciona sita. zvijezda-trokut sklopkom ili kliznim prstenom. motori s unutrašnjim izgaranjem i turbine s n>600 min-1 Grupa B: izmjenični i trofazni motori s velikim poteznim momentom (više od dvostrukog nazivnog momenta).2 trakasti transporteri (lagani matertijal). dizala. člankasti kovejeri. istosmjerni serijski motori u serijskom ili kompaundnom spoju. klipni kompresori. istosmjerni paralelni motori.5 1. strojevi za industriju papira.4 kW Srednje teški pogoni škare za limove.4 kW Teški pogoni mlinovi. tekstilni strojevi. preše za brikete. gateri i mlinovi čekičari Vrlo teški pogoni visoko opterećeni mlinovi. strojevi za pranje.4 1. npr.Faktor opterećenja c2 za pogon s klinastim remenjem prema HRN G. motori s unutarnjim izgaranjem i turbine n≤ 600 min-1 13 1.E2.3 1. alatni strojevi (tokarilice. npr. trofazni motori s direktnim ukopčavanjem.063 Radni strojevi Tablica VI Pogonski strojevi A B za dnevno trajanje za dnevno trajanje pogona u h pogona u h do 10 >10 >10 >16 do 10 >16 do 16 do 16 Lagani pogoni centrifugalne sisaljke i kompresori.1 1. 1 1.2 1. genetratori. brusilice).4 1.

3 8 10 12.15 4 5 6.5 3.3 8 10 12.5 16 20 25 31.15 4 5 6.5 16 20 25 31.5 3. 3 Smjernice za izbor profila uskih (a) i nornalnih (b) klinastih remena 14 .5 40 50 63 80 100 125 160 200 250 315 400 Udarna snaga P ⋅ c2 min-1 5000 4000 Brzina vrtnje male remenice n1 3150 13(A) 2500 2000 1600 1250 17(B) 1000 b) 22(C) 800 630 500 40(E) 400 315 250 200 2 2.min-1 5000 4000 v=40 m/s v=33 m/s 2500 SPZ 2000 1600 SPA do 10 0 1250 SPB 63 1000 a) = 800 18 D1 0d = o 22 4 d 500 o6 30 = 28 0 do 19 SPC D1 = 315 D1 D1 do 25 0 do 25 0 D1 400 do 18 0 D1 500 D1 do 1 80 630 40 0 D1 Brzina vrtnje male remenice n1 3150 250 200 2 2.5 40 50 63 80 100 125 160 200 250 315 400 Udarna snaga P ⋅ c2 Sl.

5 4 4 4.5 9.8 3.7 16. 053) i konačno normalno klinasto remenje Nazivna širina b 5 6 8 10 13 17 20 25 32 40 50 3 4 5 6 8 11 12.5 4.8 Razmak hw≅ 15 .7 12.5 18 27 27 32 40 Usko klinasto remenje (HRN G.5 max H 5 6 7.Dimenzije normalnih i uskih klinastih remena u mm hw b0 h h b Tablica VII Beskrajno normalno klinasto remenje (HRN G.3 18.6 22 Gornja širina remena b ≅ Aktivna širina remena bw 8.5 11 14 16 19 8 10 13 15 18 Visina remana h≅ 2 2.063) za opće strojarstvo i za motorna vozila strojo gradnja2) SPZ SPA SPB 19 SPC Kratica motorna vozila 9.5 12.5 4 4.5 2.5 16 20 25 32 h max k 1 1.5 2.5 3 3 3.5 12.E2.E2.

d1 2. Ukoliko se je potrebno strogo držati zadanog prijenosnog odnosa. najčešče je dopušteno odstupanje prijenosnog odnosa do ± 5% pa je kudikamo ekonomičnije odabrati aktivni promjer velike remenice iz reda standardnih promjera tako da bude što bliži izračunatom.3 Osni razmak i duljina remena Klinasti remeni se najčešče izrađuju bez sastava (beskonačni klinasti remeni). Na osnovi prijenosnog odnosa: i= n1 d 2 = n2 d1 gdje je d2 – aktivni promjer velike remenice.stvarni prijenosni odnos. posebno se izrađuje velika remenica s izračunatim aktivnim promjerom.2. Zato su njihove duljine standardizirane. odabire se aktivni promjer male remenice d1 iz reda standardnih promjera prema tablici VIII.2 Dimenzioniranje remenica Iz dopuštenih područja aktivnih promjera male remenice. koje mora biti u dopuštenim granicama. vrlo je teško za standardne promjere d1 i d2 dobiti standardnu duljinu remena. Sada je potrebno izračunati odstupanje prijenosnog odnosa. No. računa se potrebni promjer velike remenice d2 = i d1. ∆i = gdje je i stv = i − i stv 100 ≤ (∆i )dop = 5% i d2 . Ukoliko je razmak osovina a unaprijed zadan. 16 .

98 3.37 0.18 1.17 2.34 0.58 2.42 0.57 0.88 0.23 1.18 1.23 2.55 0.36 1.23 0.67 1.69 1.14 1.33 1.36 0.92 1.82 0.45 0.78 0.47 2.85 0.40 700 0.31 2.87 1 1.55 0.00 2.48 0.82 0.25 0.31 1.38 2.82 0.22 2.56 1.28 0.62 2.67 0.16 1.62 3.19 0.55 1.81 0.34 0.35 1.38 2.61 0.63 0.68 0.09 2.64 0.86 3.48 1.42 0.18 1.11 1.63 0.42 0.44 0.43 1.50 0.02 2.62 0.42 0.33 1.40 1.97 3.87 1 1.24 0.22 0.17 1.50 2.42 0.81 0.86 0.48 1.57 1.30 1.54 1.86 1 1.81 0.60 1.43 1.44 0.86 0.57 0.11 0.59 0.96 2.16 2.45 0.36 1.33 0.41 1.71 2.74 0.81 0.43 0.59 0.17 1.88 2.25 1.18 1.74 0.74 0.70 2.32 0.81 1 1.64 1.32 0.18 1.21 1.95 1.35 1.96 3.74 1.67 0.54 0.80 0.44 1.21 1.42 0.81 1.42 1.33 0.54 0.03 0.48 0.82 1 1.27 2.52 0.59 0.60 2.62 0.46 0.063 d1 mm 63 71 80 90 100 112 125 140 160 180 90 100 112 125 140 160 180 200 224 250 140 160 180 200 224 250 280 315 355 400 180 200 224 250 280 315 355 400 450 500 224 250 280 315 355 400 450 500 560 630 200 0.27 0.58 0.74 0.47 1.10 1.33 0.35 1.30 2.88 1.21 1.14 1.35 1.18 1.20 1.87 0.74 0.34 1.58 2.33 0.85 1.40 0.81 0.76 0.54 0.32 0.29 1.44 0.32 2.64 3.52 0.68 0.55 1.84 0.94 1.76 1.47 0.65 0.18 2.87 0.24 0.21 1.43 0.01 1.E2.46 0.81 1 1.87 0.62 0.74 0.85 2.5 Profili SPZ i 9.17 1.81 1 1.00 2.82 0.63 1.17 1.90 0.73 0.02 0.44 0.84 0.87 0.67 0.82 0.18 1.81 0.07 0.58 1.82 1 1.21 1.40 1.43 1.39 1.83 1 1.52 0.34 0.67 0.97 1.68 0.24 1.78 0.87 0.56 1.23 0.38 1.63 1.95 2.32 2.28 2.14 2.23 0.07 1.32 0.24 0.39 1.83 0.60 0.48 2.78 2.89 1.63 0.14 2.41 1.53 0.73 1.68 0.00 0.97 2.14 0.98 1 1 1 1 1 1 1 1 1.62 0.64 1.83 1.16 1.50 2.35 0.75 0.37 0.68 0.75 0.25 0.62 0.81 0.74 1.58 2.82 0.94 3.66 1.28 1.48 17 .34 0.61 0.75 1.43 0.10 1.86 0.74 0.42 1.98 2.63 0.70 1.81 0.37 400 0.70 1.82 2.75 0.80 0.35 0.52 0.69 0.68 1.82 1 1.35 0.88 1.33 0.80 0.87 1.95 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1.25 1.82 0.43 1.18 1.15 2.96 0.39 1.77 2.75 0.87 0.06 0.43 1.68 0.82 0.54 1.50 2.68 1.39 0.45 0.83 1 1.35 1.52 0.82 0.50 2.07 1.51 1.36 0.83 1 1.37 0.30 2.44 0.43 0.77 0.46 0.32 0.28 2.90 1.31 1.64 0.24 0.40 0.83 0.63 0.98 2.69 0.31 0.17 2.92 1.88 1.74 0.76 0.68 1.70 0.47 1.83 1 1.42 0.54 2.62 2.77 1.95 0.25 0.08 1.42 1.35 2.33 0.44 1.90 1.88 1.20 1.75 2.93 2.34 0.12 1.21 1.62 1.26 2.81 0.52 0.03 0.43 0.56 1.58 2.51 2.68 0.19 1.88 0.00 2.07 1.47 2.95 1.85 3.52 0.62 1.87 0.63 1.52 0.83 0.55 0.42 1.Profili SPC Profili 19 Profili SPB Profili SPA i 12.01 3.17 1.96 0.83 0.35 1.22 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1.62 0.61 0.90 3.83 1 1.95 1.49 2.75 1.58 1.18 1.37 0.62 0.60 1.53 0.18 1.21 1.13 0.33 1.84 0.77 0.28 1.06 0.36 2.44 1.32 0.43 1.83 1 1.61 1.69 0.82 0.62 0.93 1.57 1.35 0.68 1.87 0.73 0.38 1.16 Tablica VIII Brzina vrtnje n1 u min-1 950 1200 1450 1600 2000 2400 2800 3200 3600 4000 4500 5000 5500 6000 0.62 0.33 0.69 0.89 0.35 1.83 0.18 1.61 0.98 0.27 2.86 0.18 1.36 0.88 1.74 2.78 0.43 1.54 0.18 1.43 0.81 0.16 1.33 1.20 1.35 1.50 1.15 1.16 1.18 1.53 1.82 0.35 0.36 1.62 0.10 0.55 0.53 0.45 0.28 2.21 1.65 1.43 1.76 1.26 1.00 3.65 0.21 3.44 2.46 0.17 1.21 1.14 1.57 0.64 0.21 1.40 1.91 0.43 1.34 0.26 0.10 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1.97 2.56 0.78 1.34 1.35 1.68 0.39 1.18 1.74 2.43 1.24 0.05 0.02 0.56 1.17 1.18 1.67 1.62 0.62 1.87 1.10 2.18 1.56 0.15 1.17 1.17 1.52 0.32 0.32 0.20 1.35 0.78 0.26 0.58 0.34 1.26 800 0.85 1.35 0.23 0.86 1 1.34 0.71 2.56 0.43 1.42 0.10 1.42 0.24 0.62 0.09 1.84 0.86 0.57 0.55 0.33 0.78 1.50 2.78 0.81 0.86 0.55 0.22 1.75 0.86 0.34 1.81 0.73 0.68 1.82 1.14 1.17 1.72 0.14 1.58 2.37 1.40 1.54 1.19 1.23 0.61 0.29 0.82 1 1.55 1.87 2.47 1.19 1.56 1.92 2.40 1.93 1.82 0.18 1.56 0.96 1.18 2.18 1.93 1.13 1.92 2.18 1.00 0.43 1.15 1.15 0.62 0.33 0.36 1.21 1.82 1 1.65 1.18 1.83 1 1.70 0.82 0.5 Faktori djelovanja c4 za uske klinaste remene prema HRN G.63 0.29 1.27 2.74 1.20 1.17 1.87 0.42 0.82 1 1.28 1.82 0.82 0.48 1.40 1.43 0.83 0.14 1.04 0.10 1.62 0.96 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1.

osni razmak najčešće nije unaprijed zadan.0 )(d 1 + d 2 ) . izračuna se približno aktivna duljina remena: L ′ = 2a ′ cos β + π 2 (d1 + d 2 ) + β (d 2 − d1 ) gdje je β . Međutim.2.Zato se ponekad dopušta da aktivni promjer velike remenice ne bude standardan.obuhvatni kut remenice β = arcsin d 2 − d1 2a ′ . ili se remenje sastavlja od remenske trake potrebne duljine.7. 4. 4 Shema prijenosa klinastim remenjem 18 .. prema sl. pa se njegova vrijednost a ′ bira skustveno: a ′ = (0. β α d2 n2 n1 x y v a Sl. Na osnovi ove vrijednosti..

90 3350 1.063 L mm 630 710 800 900 1000 1120 1250 1400 1600 1800 2000 2240 2500 2800 SPZ 9.09 1.08 0.96 5000 1.86 12500 1.10 1.06 1.09 1.98 1 1.11 1.94 0.98 0.86 0.93 0.88 0.97 0.10 1.83 11200 1.96 Tablica IX 19 SPC L SPZ SPA SPB 19 SPC mm 9.92 0.02 1.07 1. Faktori duljine c3 za uske klinaste remene prema HRN G.88 Stvarni osni razmak osovina a je (s dovoljnom točnošću) tada: a ≅ a′ + L − L′ za L > L ′ 2 a ≅ a′ + L′ − L za L′ > L 2 odnosno 2.08 1.05 1 6300 1.14 0.95 0.02 0.82 0.91 0.12 0.13 1.14 1.09 SPA SPB 12.07 1.87 0.98 5600 1.05 1.02 7100 1.96 0.84 0.88 0.5 0.92 4000 1.85 0.94 0.83 0.04 0.14 1.5 3150 1. 19 .06 0.87 9000 1.91 0.08 1.12 1.94 4500 1. Vrijednosti nazivnih snaga date su u tablici X.10 0.86 0.89 0.90 0.5 12.82 0.90 0.02 0.96 1 1.06 1 0.Prethodno izračunata aktivna duljina remena se treba zaokružiti na bližu standardnu vrijednost prema tablici IX.94 0.81 0.5 0.04 1 0.85 8000 1.93 0.12 1.01 1.84 0.98 0.89 10000 1.03 0.E2.93 0.96 0.04 0.4 Broj remena Svaki remen može preuzeti nazivnu snagu PN ovisno o brzini njegovog kretanja (obodnoj brzini remenice).

Nazive snage PN u kW za uske i normalne remene v SPZ SPA SPB m/s 9.38 0.74 1.7 4 1.47 2.0 15.063 0.82 1.41 3.5 3.70 4.0 9.06 3.9 16 5.059 - 8 0.03 1.6 v m/s 2 4 6 8 10 12 14 16 18 20 22 24 26 28 30 v m/s 1 2 4 6 8 10 12 14 5 6 0.74 1.66 1.52 1.5 6.54 0.7 9.6 9.60 0.70 0.28 2.55 2.98 1.6 9.8 9.5 7.96 20 0.050 0.40 0.2 27.1 11.51 1.6 13.4 8.9 11.35 8.5 9.0 19.87 3.7 32.7 2.7 5.4 13.4 10.70 7.0 9.90 12.6 6.2 17.9 10.3 13.81 1.0 28 7.9 34 7.1 17.09 7.6 13.0 11.13 0.67 3.8 11.4 8.20 0.3 10.40 0.6 8.5 12.07 0.3 30 7.95 1.74 9.52 0.84 2.2 8.68 6.7 11.04 0.53 0.1 20.52 5.3 23.3 12 4.31 4.91 1.91 3.10 4.65 7.76 4.7 12.3 7.78 1.8 16.27 6.3 5 2.9 9.22 1.31 5.0 24 6.20 5.7 31 7.8 2.40 4.6 10.3 21 6.5 9.0 10.83 13.35 0.2 7.0 8 3.18 0.77 0.10 5.0 14.30 9.13 3.00 7.6 38 7.8 9.24 5.90 2.6 11.60 12.9 1.1 4.5 13.9 1.50 4.7 8.72 2.0 40 50 2.5 13.73 1.72 0.1 12.7 17.35 22 0.2 23.E2.7 Normalni beskrajni remen DIN (HRN G.42 8.2 11.7 19.85 2.03 1.59 3.90 4.34 Potreban broj remena je: z= Pc 2 PN c1 c3 c 4 c 5 20 .7 30.62 9.5 8.1 9.0 20.0 10.6 22 25 32 4.4 2.41 0.4 36 7.2 9.5 3.4 11.04 12.22 11.32 0.56 3.47 4.2 17.96 1.080 0.73 16 0.5 m/s 9.6 29 7.8 6.47 8.5 37 7.9 9.1 8.28 0.3 10.2 14 4.14 0.87 4.5 6.3 4.65 2.26 0.11 0.94 4.46 0.58 3.65 12.20 1.063) 19 SPC v SPZ SPA SPB 19 SPC v SPZ m/s 9.4 3.17 3.20 6.2 8.49 0.64 3.43 10 13 0.25 2.1 11.0 5.1 2.059 0.49 0.08 0.6 33 7.20 0.8 4.2 11.95 7.7 14.2 18.27 0.14 0.84 26 0.5 15 5.3 9.8 11.8 10.43 0.1 12.00 3.9 9.65 1.11 1.74 3.7 9.83 6.7 31.8 12.0 10.3 19 5.52 1.45 0.3 27 7.2 9.10 8.97 1.7 16.85 10.64 10.6 0.0 31.88 2.45 8.30 0.15 0.4 31.5 7.2 14.3 9.0 4.9 17.48 1.6 7.0 16.5 0.8 10.9 9.080 0.26 0.5 11.38 0.28 3.6 9 3.8 11.82 0.5 7 2.2 10 3.16 0.20 1.9 8.17 2.88 1.6 13.0 2 0.5 3.7 6.053) 8 10 13 17 20 25 SPA 12.074 0.5 11.1 0.58 3.75 4.5 1.47 2.5 7.9 9.2 23 6.0 9.75 5.48 0.57 5.15 0.56 Konačni normalni klinasti remen DIN 2216 v 17 20 22 25 32 m/s 8 10 13 17 20 0.91 3.0 17 5.21 3.20 0.42 0.81 1.1 16.8 3.74 1.81 1.20 0.3 18 5.6 0.5 14.65 24 0.8 4.14 0.8 5.52 0.3 2.074 0.0 6 2.27 0.85 3.5 12.7 1.E2.10 1.2 1.40 1.6 12.0 8.83 5.7 40 7.6 4.2 8.19 0.30 6.3 20 6.16 0.17 4.01 1.52 5.37 2.65 30 0.9 3 1.5 60 1.85 1.8 5.2 17.90 5.035 0.81 1.65 9.9 12.72 2.0 20.04 6.8 9.35 0.3 17.2 0.53 0.5 10.3 12.47 4.3 14.9 8.4 12.70 3.2 32 7.72 4.01 1.0 12.13 3.3 17.07 2.3 5.3 17.3 1.77 1.32 0.41 6.074 0.4 17.080 0.00 3.3 9.4 13.50 2.4 9.72 2.8 25 7.9 0.2 6.94 7.16 0.84 3.6 12.7 13 4.5 17.074 0.3 17.6 25.36 5.8 9.4 11.78 4.72 5.8 7.90 9.0 10.40 0.31 0.21 0.40 0.6 50 5.82 28 0.92 0.5 12.7 4.5 1 0.3 11.53 1.78 0.25 4.2 32 0.88 1.0 11.20 1.0 11.70 3.037 0.36 0.22 0.9 9.38 0.6 6.3 9.10 10.037 - 0.94 2.50 18 0.0 7.77 0.46 5.018 0.0 11.5 16.40 3.64 1.6 13.5 26 7.2 35 7.45 0.3 22 6.55 Tablica X Uski klinast remen DIN-7753-(HRN G.7 39 7.8 0.84 0.45 11.2 5.48 0.6 5.19 0.80 7.14 0.21 2.4 9.8 28.4 15.71 2.5 0.40 2.75 2.11 0.8 10.5 16.2 2.56 2.74 SPB 19 SPC 11.3 17.60 0.1 15.7 9.9 12.18 0.89 3.67 2.40 3.7 11 4.4 4.95 2.90 9.16 8.40 2.

dok je za normalne klinaste remene c3 =1 c4 – faktor djelovanja.95 0.89 0.78 0. tablica XI c3 – faktor duljine za uske klinaste remene (tablica IX). v 21 .82 0.gdje je c1 – faktor obuhvatnog kuta.015 L 2.82 0. Faktori obuhvatnog kuta c1 za pogone s klinastim remenjem 0 0 0 0 0 0 0 0 0 Tablica XI 0 0 0 Obuhvatni kut α 180 170 160 150 140 130 120 110 100 90 80 70 Beskrajni klinasti 1 0.broj remenica.73 0. tablica XII.92 0.5 Učestalost savijanja Učestalost savijanja računa se prema izrazu f B = z′ gdje je z ′ . tabliva VIII c5 – faktor prijenosnog odnosa.7 Opterećenje vratila Točnu vrijednost sile Fv koja opterećuje vratilo. pa se uzima iskustveno: Fv = 2F0 gdje je F0 – vlačna sila koja je jednaka obodnoj sili na aktivnom promjeru remenice: F0 = P . v L Ova vrijednost treba biti manja od dopuštene učestalosti savijanja fB dop.58 remen c1 Konačni klinasti 1 0. koja iznosi 100 s-1.98 0. ali ne preko 16.86 0.98 0. Izračunati broj remena potrebno je zaokružitina (obićno veći) cijeli broj.6 Radijalni pomaci pogonske remenice Potreban pomak za natezanje remena x ≥ 0.87 0.02 L Potreban pomak za montažu remena y ≥ 0.68 0.91 0.77 remen c1 2. vrlo jr teško izračunati zbog nedovoljno poznatih sila prednatezanja remena.95 0.63 0. 2.

03 1.18 1.40 1.32 1.06 1.22 1.05 1.06 1.88 1.38 1.06 1.09 1.27 1.09 1.04 1.03 ≥3 1.31 1.05 1.54 1.17 1.07 1.05 1.5 ≥3 1.2 1.06 1.18 1.12 1.03 1.56 1.02 1.14 1.18 1.11 1.06 1.32 1.05 1.37 1.20 1.23 1.05 1.07 1.02 1.14 1.08 1.03 1.23 1.19 1.18 1.10 1.06 1.05 1.41 1.24 1.06 1.15 1.06 1.60 1.05 1.07 1.10 1.20 1.31 1.07 1.10 1.04 1.11 1.08 1.44 1.07 1.014 1.12 1.24 1.27 1.16 1.03 1.05 1.5 1.16 1.09 1.03 1.19 1.05 1.04 1.02 1.48 1.11 1.22 1.15 1.02 1.11 1.07 1.14 1.06 1.04 1.05 1.14 1.13 1.08 1.02 1.14 1.13 1.08 1.10 1.29 1.05 1.11 1.11 1.5 1.30 1.02 1.05 1.05 ≥3 1.75 1.2 1.14 1.04 ≥3 1.25 1.12 1.19 1.12 1.04 1.14 1.08 1.05 1.10 1.09 1.16 1.04 1.05 1.09 1.21 1.05 1.46 1.24 1.06 1.09 1.17 1.48 1.37 1.07 1.04 1.12 1.12 1.03 1.07 1.07 1.02 10 i= 1.37 1.11 1.05 1.E2.11 1.04 1.09 1.13 1.24 1.06 1.62 1.2 1.33 1.10 1.18 1.07 1.06 1.5 1.06 1.12 1.15 1.11 1.05 1.12 1.04 1.15 1.33 1.93 1.18 1.5 SPA 12.5 1.04 1.04 1.08 1.06 1.21 1.02 1.03 1.09 1.03 1.10 1.04 1.15 1.5 SPB 19 SPC 1.07 1.05 1.33 1.04 1.06 1.12 1.02 20 i= 1.05 1.05 ≥3 1.2 40 i= 1.46 1.20 1.16 1.31 1.09 1.03 1.10 1.20 1.08 1.05 1.13 1.15 1.10 1.18 1.5 SPB 19 SPC Profil SPZ 9.063 Tablica XII v u m/s Profil SPZ 9.14 1.70 1.05 1.18 1.04 1.08 1.12 1.07 1.07 1.04 1.29 1.07 1.04 1.06 1.08 1.34 1.05 1.49 1.04 1.07 1.50 1.07 1.13 1.13 1.06 1.03 1.09 1.11 1.07 1.26 1.02 1.08 1.26 1.07 1.18 1.25 1.04 1.10 1.12 1.16 1.12 1.31 1.16 1.09 1.31 1.15 1.05 1.08 1.03 1.44 1.30 1.03 1.33 1.03 1.09 1.15 1.24 1.04 1.09 1.05 1.22 1.03 25 i= 1.06 1.09 1.07 1.25 1.21 1.12 1.04 1.04 1.04 1.14 1.03 1.05 1.59 1.17 1.09 1.52 1.17 1.39 1.34 1.40 1.04 1.07 1.13 1.07 22 .18 1.05 v u 1.06 1.03 1.11 1.05 1.14 1.11 1.5 1.05 1.04 1.2 1.09 1.02 5 i= 1.06 1.07 1.14 1.03 1.23 1.06 1.02 1.09 1.10 1.21 1.20 1.2 35 i= 1.15 1.08 1.05 1.18 1.03 1.19 1.21 1.05 1.5 SPA 12.21 1.03 1.04 d1 mm 63 100 140 180 90 125 160 250 140 180 280 400 180 200 355 500 224 250 400 630 d1 mm 63 100 140 180 90 125 160 250 140 180 280 400 180 200 355 500 224 250 400 630 ≥3 1.16 1.05 1.21 1.16 1.11 1.06 1.08 1.04 1.07 1.11 1.10 1.03 1.08 1.08 1.15 1.37 1.03 1.06 1.03 1.03 1.15 1.05 1.05 1.15 1.56 1.28 1.37 1.06 1.34 1.04 1.67 1.03 1.20 1.17 1.5 1.17 1.66 1.06 1.03 1.04 1.23 1.08 1.04 1.07 1.05 1.72 1.18 1.05 1.27 1.11 1.27 1.17 1.11 1.03 1.13 1.06 1.08 1.06 1.04 1.56 1.04 1.23 1.04 1.07 1.18 1.53 1.25 1.17 1.43 1.5 ≥3 1.04 1.42 1.09 1.07 1.05 1.04 1.67 1.15 1.06 1.03 1.02 1.05 1.12 1.23 1.06 1.03 ≥3 1.06 1.02 1.2 30 i= 1.03 1.Faktori prijenosnog omjera c5 za uske klinaste remene prema HRN G.08 1.40 1.33 1.25 1.18 1.09 1.29 1.05 1.08 1.09 1.11 1.03 1.28 1.03 1.07 2.17 1.06 1.15 1.07 1.10 1.13 1.20 1.13 1.03 1.03 1.02 m/s 15 i= 1.08 1.26 1.42 1.22 1.08 1.16 1.33 1.07 1.23 1.28 1.09 1.87 1.31 1.05 1.04 1.28 1.10 1.18 1.06 1.05 1.05 1.15 1.2 1.95 1.