JU Srednja ekonomska škola Tuzla

MATURSKI RAD
iz knjigovodstva TEMA: Troškovi usluga

......... Karakteristike usluga .......................................................................... Ostale vanjske usluge – 339 .....6........................................................6....................................14 3.............................4...........................1...........4 1.............................5........ Podjela troškova prema obimu proizvodnje .............................. SADRŽAJ UVOD .......... Zakupnine i najamnine – 334 ........................................................4 1......................................................................................................... Usluge posredovanja – 338 ........7............................ Troškovi prema uračunavanju u cijenu koštanja ......................... Usluge na izradi i doradi učinaka – 330 . Troškovi prema potrebama upravljanja ....................................9.........8..............................................................................4 1..16 Literatura ....5 1........ juni 2010........3.............................. Konačan primjer svih troškova usluga ..............1....................................................... Prevozne usluge – 331 ......8....................................Tuzla.................................................................................................................. Troškovi prema mogućnosti vezivanja za jedinicu proizvoda .................................................. Poštanske i telekomunikacijske usluge – 333 ......................................................................10 3...6 ............. Troškovi reklame – 335 ......7 ............................. 3. Pojam i podjela troškova ..............................5 1...........................................4 1................7 3.......................13 3..........................................8 3.................1....................................5.. Troškovi prema načinu evidentiranja ..............................7 3. Usluge istraživanja i razvoja – 337 ........................................2.................... Pojam i podjela usluga ............................... Troškovi prema funkcijama u preduzeću ...................god.............. Troškovi prema porijeklu ..................14 4..................... Troškovi usluga (grupa 33) ....................................................................17 2 ...12 3...........15 Zaključak ......................................................................6 2........ Usluge održavanja i zaštite – 332 .................11 3.................................................5 1..............................6 2.............. Knjiženje troškova ( grupe 33 ) ..............................................................7.............. 3............5 2.... Podjela troškova prema mogućnosti otklanjanja ..............................................................................................................................................4 1..........................3...........................................................................4................2...............................2.......4 1..................

nesto cu reci o troskovima. te karakteristike pojedinih usluga. Šire analize pod troškovima obuhvataju i izdatke koji nastaju izmirenjem obaveza prema državi. Naprimjer. prema potrebama upravljanja itd. kako teoriju tih troskova tako i proces knjizenja. oni sa aspekta ekonomije konkretnog preduzeća imaju isti karakter i uticaj kao i troškovi. razlikujemo: troškovi prema porijeklu. Pošto ovi izdaci vremenski i funkcionalno nastaju istovremeno kada i troškovi. te promjene za svaku uslugu pojedinacno. 3 . sematski prikazati. U zavrsnom cetvrtom dijelu ce prikazati par promjena troskova usluga preduzeca „NoTa“. prema nacinu evidentiranja. U sljedecem.UVOD Tema mog maturskog rada su troskovi usluga. U ekonomskoj teoriji i praksi susreće se veliki broj podjela troškova i sve one imaju svoj smisao i značaj. prema funkcijama u preduzecu. sto cu detaljnije objasniti u prvom dijelu svog maturskog rada. uz primjere. Troškovi predstavljaju novčani izraz utrošenih komponenata proizvodnje i to sredstava za rad. predmeta rada (materijala) i radne snage. U drugom dijelu cu preci na pojam usluga i vrste. Prije nego krenem detaljno o uslugama i vrstama usluga. trecem dijelu cu reci detaljnije o svakoj uslugi pojedinacno.

POJAM I PODJELA TROŠKOVA Teorija troskova je dio mikroekonomske analize koja proucava nastanak. • troškove finansijsko-računovodstvene funkcije. obiljezja i ponasanje troskova u poslovnim procesima. sredstava za rad i predmeta rada. • troškove prodaje. novca i znanja) potrebnih za nastanak nekog proizvoda ili usluge sto ce se realizirati prodajom na trzistu. Prema ovoj podjeli razlikujemo: • direktne (pojedinačne) troškove • indirektne (opšte) troškove 1. U ekonomskoj teoriji i praksi susreće se veliki broj podjela troškova i sve one imaju svoj smisao i značaj.scribd. vremena.1.1.3. troškovi su u novcu izražena količina utrošene radne snage. • troškove proizvodnje (obavljanja usluga).4. Troškovi prema porijeklu Ovo je osnovna podjela troškova. 1. jer obuhvata trošenje faktora prizvodnje koji se javljaju u svakoj proizvodnji. Troškovi prema načinu evidentiranja 1 http://www.2. • troškove nabavke. U svom radu cu spomenuti najvaznije podjele troskova: 1. U ovu grupu troškova ubrajamo: • troškove rada • troškove predmeta rada • troškove sredstava za rad • troškove tuđih usluga 1. Podjela preduzeća prema funkcijama označava njihovu sistematizaciju prema tome koja ih funkcija stvara. Vršenjem funkcije u reprodukciji. • troškove administrativno-kadrovske funkcije i sl. Troškovi prema funkcijama u preduzeću Ova klasifikacija troškova odražava organizacionu šemu preduzeća. a pokazuju za koju su svrhu nastali troškovi i kakvi su faktori utrošeni. Prema ovoj podjeli razlikujemo: • troškove upravljanja.tj. Kako se vrijednost izražava cijenom.1 Troškovi predstavljaju vrijednost utrošenih elemenata proizvodnje u procesu reprodukcije. Troškovi prema uračunavanju u cijenu koštanja Cijena koštanja predstavlja zbir utrošenih I izdatih vrijednosti u vezi sa trošenjem komponentama procesa rada. Trosak se definise kao utrosak razlicitih dobara (materijala.com/doc/29803532/5-troskovi 4 .

6.troškovi rada izrade. 2. • otklonjive. Podjela troškova prema mogućnosti otklanjanja Prema mogućnosti otklanjanja troškovi se dijele na: • neotklonjive. U ovu vrstu troškova spadaju: 1.troškovi režijskog materijala. 1. Podjela troškova prema obimu proizvodnje Prema stepenu reagovanja na promene obima proizvodnje i stepen korišćenja kapaciteta razlikujemo: • fiksne troškove.troškovi pomoćnog materijala i usluga. U ove troškove spadaju: 1. bez upotrebe neke uslovne baze ili ključa zaračunati za određene proizvode ili usluge.8. U daljem radu cu se detaljno bazirati na troskove usluga grupe 33. 1. 4. 3. 4. • planske.5. • varijabilne troškove. troškovi sredstava za rad u slučajevima obračuna vremenske amortizacije.troškovi sredstava za rad u slučajevima obračuna funkcionalne amortizacije Zajednički ili indirektni troškovi nastaju kao rezultat zajedničkih utrošaka komponenata procesa rada za proizvodnju u određenom vremenu i prostoru. troškovi rada na režijskim poslovima. Troškovi prema potrebama upravljanja Sa ovog stanovišta troskove posmatramo kao: • stvarne. 7. troškovi usluga drugih preduzeća. 1.7. 5 .Prema ovoj podjeli troškove djelimo na: • ukupne troskove. • prosječne troskove. • zajednicke.6. 2.troškovi pomoćnog materijala za izradu. Troškovi prema mogućnosti vezivanja za jedinicu proizvoda Ove troskove djelimo na : • pojedinacne. 3. Pojedinačni ili direktni troškovi se mogu direktno.troškovi materijala za izradu. bez diferenciranja te proizvodnje na pojedinačne proizvode. 1. 5.troškovi unutrašnjeg transporta i održavanja. troškovi utrošene energije. • standardne.

6 .Usluge se nemogu skladištiti. nedjeljuvost. Zagreb. Prema najsiroj mogucoj definiciji izvedenoj sistemom eliminacije. sajmova • Usluge istrazivanja i razvoja • Usluge posredovanja • Ostale vanjske usluge. propagande. sponzorstva.Samuelson & W. Nedjeljivost – Usluge se uglavnom proizvode i koriste istovremeno.1. usluge se nemogu vidjeti. Stoga je usluge. TROŠKOVI USLUGA (grupa 33) 2. čuti ili omirisati prije nego što se kupe. koja se najprije proizvodi.2.2. Karakteristike usluga Usluge imaju 4 karakteristike koje umnogome utiču na dizajn marketinških programa: neopipljivost. stavlja na zalihe. Pojam i podjela usluga Pojam usluga (pa i pojam troskova usluga) je vrlo sirok i raznovrstan. 1992. 185. a koristi se tek kasnije.Nije tako s fizičkom robom. usluga predstavlja „sve ono sto nije roba i proizvod“.. one su veoma varijabilne. Troskovi usluga obuhvataju2: • usluge na izradi i doradi ucinaka • prevozne usluge • usluge odrzavanja i zastite • PTT usluge • Zakupnine • Troskovi reklame. Neopipljivost – Za razliku od fizičkih proizvoda. Ekonomija.Prolaznost se nepredstavlja problemom ako je tražnja stalna 2 P. Nordhaus.varijabilnost i prolaznost. i u poreznom i u racunovodstvenom smislu tesko precizno definisati. str.Pošto usluge zavise od onih koji ih pužaju kao i od toga kada i gdje se one pružaju. Varijabilnost. 2. osjetiti. Prolaznost . probati.. distribuira brojnim porednicima.

2. a odobravanjem odgovarajuceg konta dobavljaca 541. tako sto se za FV zaduzuje konto grupe 33. treba razlikovati dvije vrste troskova usluga: .Racunovodstveno.prema dobavljacima FV+PDV 33 Usluge FV 260 Obaveze za PDV PDV Sl.poluproizvoda i sl.1. u pojedinim fazama njihove proizvodnje.troskove indirektnih usluga (koje su samo indirektno vezane za nastajanje poslovnih ucinaka). KNJIŽENJE TROŠKOVA GRUPE 33 Na kontima ove grupe evidentiraju se usluge koje za preduzece cine druga pravna lica. 3. Prevozne usluge . Ove usluge uglavnom se evidentiraju na osnovu fakture. a za FV + PDV odobrava konto 541.330 Na kontu 330. .. Troskovi usluga 3. Usluge na izradi i doradi učinaka . 3.Usluge na izradi i doradi ucinaka-evidentiraju se iznosi po fakturama drugih pravnih ili fizickih lica (dobavljaca. Knjizenje takvih usluga vrsi se zaduzivanjem konta 330. za PDV konto 260.331 7 .troskove direktnih usluga (koje se trose direktno pri stvaranju poslovnih ucinaka). Sematski prikaz: 541 Ob.kooperanata) koji ucestvuju na izradi i doradi nasih ucinaka-proizvoda.

knjigovodstveno evidentiranje se moze vrsiti koristeci konto 605.Prevozne usluge.Zalihe.541 Ob.332 Na kontu 332-Usluge odrzavanja i zastite (servisne usluge) evidentiraju se troskovi usluga tekuceg odrzavanja.260 Obaveze za PDV 1) 68.Prihodi od upotrebe dobara i suluga za potrebe pravnog lica ili konto 559. Ako usluge tekuceg odrzavanja vrse treca lica. uredena okolisa. troskovi prevoza radnika na posao i sa posla (konto 328-ostali troskovi zaposlenih) i sl.. tj. uz odobrenje odgovarajuceg konta dobavljaca (prevoznika) evidentiraju se trskovi svih vrsta transportnih usluga (kopneni. Tekuce odrzavanje odmah i u cjelosti tereti troskove obracunskog perioda u kome je i izvrseno.3. Faktura je izmirena. 102 (rezervni dijelovi) ili neka druga sa klase 1. vodeni. rezervni 8 . a odobravaju konta 101 (sirovine i materijal). Na kontu 331 se medutim ne iskazuju izdaci za transportne usluge koji nastaju prilikom nabavke stalnih sredstava ili zaliha. nego na navedenim posebnim kontima. vazdusni. posto se vrijednost tih izdataka evidentira kao dio ukupnog troska nabavke. takvi troskovi se ne evidentiraju u okviru konta 331.(1a 3. Usluge održavanja i zaštite ..prema dobavljacima 1a) 468. Ukoliko se koristi konto 605. Za evidentiranje troskova rada vlastitih radnika u tekucem odrzavanju vlastitih stalnih sredstava. investicijskog odrzavanja. Za troskove nekih specificnih usluga prevoza predvidena su posebna konta. prihod iskazan na njemu mora biti jednak iskazanom trosku rada radnika za vrijeme trajanja tekuceg odrzavanja i ostalih troskova (materijal.kao sastavni dio nabavke vrijednosti tih sredstava (stalnih sredstava na klasi 0.(1 200 Ziro-racun 468.468. 331 Prevozne usluge 1) 400.Na kontu 331.). a ako se tekuce odrzavanje vrsi u sopstvenoj reziji. zastitarske usluge i ostale servisne usluge. 302 (ugradeni rezervni dijelovi).. odnosno zaliha na klasi 1). ciscenja. transport cjevovodima i sl. 320 (place radnika na odrzavanju).Razgranicenja. Primjer: Stigla je faktura od transportnog preduzeca za prevoz robe u iznosu od 400 KM + PDV. Primjer je trosak prevoza na sluzbena putovanja i naknade za koristenje osobnog automobila na sluzbenim putovanjima (konto 340-Dnevnice za sluzbena putovanja i putni troskovi). konto 332 se tereti za iznos po fakturi dobavljaca. terete se konta koja odgovaraju drugim prirodnim vrstama troskova: 300(utroseni materijal).

za ukupan iznos. vec na cijeli period koristenja sredstava zbog kojeg su ucinjeni. kako bi se srazmjerno rasporedili na vise obracunskih perioda.).dijelovi i sl. Za razliku od tekuceg odrzavanja. Konacno. Izdaci za investiciono odrzavanje se ne odnose samo na onaj period u kome su nastali.000 10. Ostatak na kontu 098 prenosi se u sljedecu godinu. Zbog toga je troskove investicionog odrzavanja najcesce potrebno vremenski razgraniciti.000 10. Treba napomenuti da za odrzavanje u vlastitoj reziji nema osnova za ispostavljanjem interne porezne fakture i obracunavanjem poreza na dodanu vrijednost. drustvo iskaze zaradu (prihod=trosak). Druga mogucnost evidentiranja je preko konta kratkorocnih razgranicenja (559). Obracunato ukalkulisavanje za 1.000 10. U tom smislu. Koristenjem konta razgranicenja (559 ili 519). Prenos na kratkorocno razgranicenje Prenos na kratkorocno razgranicenje 3. Ukupni troskovi investicionog odrzavanja Iznos po fakturi dobavljaca 2.000 10. ekonomski i racunovodstveno je opravdano da se troskovi investicionog odrzavanja rasporede na duze periode.).000 . investiciono odrzavanje zahtijeva znacajnije izdatke. Period razgranicavanja zavisi od vrste i karaktera izvrsenog investicionog odrzavanja. Primjer razgranicenja troskova investicionog odrzavanja: Faktura dobavljaca za investiciono odrzavanje masina Razgranicenje se vrsi na period od pet godina Godisnje ukalkulisavanje iznosi Redni Opis poslovnih promjena broj 1. odnosno 332 / 098. tako da se eliminise mogucnost da. place i sl. razgranicenje ce se izvrsiti na pet godina ako se ocekuje da ce se za pet godina morati ponoviti isti ili sican „zahvat“ na investicionom odrzavanju tog sredstva. Na primjer. na kontu 332 se evidentira onaj dio izdataka za investiciono odrzavanje koji tereti tekuci period. rezervni dijelovi. za ukalkulisane troskove svakog pojedinog obracunskog perioda. jer bi isti bio priznat da je drugo pravno lice bilo angazovano da izvrsi uslugu tekuceg odrzavanja. uz sljedeca knjizenja: 098 / 541. troskovi investicionog odrzavanja mogu se razgraniciti i na cijeli preostali vijek trajanja tog stalnog sredstva. godinu Iznos 50. sve dok se u cjelosti ne izvrsi njegovo ukalkulisavanje kroz troskove. po osnovu toga.000 Konto Duguje Potrazuje 098 541 098 559 332 559 9 50. koji se poduzimaju u odredenim vremenskim rzmacima. koji se „zatvara“ na kraju godine tako sto se storniraju svi troskovi klase 3 vezani za to tekuce odrzavanje (materijal. posebno ako se ocekuje da u tom periodu nece biti potrebna slucna ulaganja.000 50.

rekonstrukciju. ako se rezervni dijelovi i oprema za servisiranje mogu koristiti samo u vezi sa nekom stavkom nekretnina.4.dugor. U praksi je cesto tesko odrediti da li se radi o troskovima tekuceg odrzavanja (trosku) ili o investiciji (kapitalizacija troska). nego investicije koje povecavaju vrijednost sredstava (konta klase 0) na kojima su izvrsena. i postrojenja i opreme.000 (1a 541 ob. Takva ulaganja nisu troskovi. Faktura je izmirena. Fojnica.000 10. ponavljaju se i u naredne cetiri godine.odrzavanja i zastite 1) 1000.000 200 žiro-račun 50. oni se obracunavaju kao nekretnine. Slicno tome.razgranicenja 1) 50.541 Ob.200 Ziro-racun 1170. 2001 10 .000 50. Ta ulaganja se prenose na troskove postepeno.000 10.razgranicenja 1a) 10. Željko Rička. Troskove investicionog odrzavanja treba razlikovati od ulaganja u adaptaciju.1170. postrojenja i oprema.. MRS 163.prema dobavljačima 1c) 50..000 (1c Knjizenja pod 3.000 (1 559 ost. kada pravno lice ocekuje da ce ih koristiti duze od jednog obracunskog razdoblja. rezervni dijelovi i oprema za servisiranje obicno se vode kao zalihe i priznaju se kao rashod kada se utrose. Revicon. ali se najcesce koristi sljedeci kriteriji: prema paragrafu 8. Placena faktura dobavljacu 50.. kroz buducu amortizaciju stalnih sredstava cija je vrijednost uvecana tim ulaganjima.000 541 200 Šematski prikaz: 098 ost. modernizaciju ili druge dogradnje na stalnim sredstvima. 332 Usl. Medutim vazniji rezervni dijelovi i pomocna oprema smatraju se nekretninama postrojenjima i opremom. Primjer: Stigla je faktura za popravku masine.prema dobavljacima 1a) 1170.(1a 260 Obaveze za PDV 1) 170.kratkor.(1 3 Dr. koja iznosi 1000 KM + PDV.000 (1b 332 usluge održavanja i zaštite 1b) 10. odnosno do potpunog iskoristenja ukupno razgranicenog iznosa. Zakon o PD.

teleks i telefaks usluge. Troskovi operativnog zakupa evidentiraju se u onom obracunskom periodu na koji se odnose.2008.god. u ukupnom iznosu od 30. 11 . objekata. Poštanske i telekomunikacijske usluge .000KM). za ukupno fakturisanu zakupninu (30. za odmah placenu zakupninu za svih 12 mjeseci (30.god..000/12x8 mjeseci=20.do 30.god.. a dugorocno preko konta 098-Ostala dugorocna razgranicenja.(1a 260 Obaveze za PDV 1) 85. sto znaci da se na period od 1.05. do 31.000KM.000KM.bezgotovinsko placanje fakture ili direktno D343/P202.541 Ob.4. pa je u takvim slucajevima neophodno vrsiti kratkorocno ili dugorocno razgranicavanje unaprijed placenih troskova.3. placena je zakupnina unaprijed za period od jedne godine.(1 3. 541/200. na period od 1.). 333 PTT usluge 1) 500. u zavisnoti od toga za koji period je naknada unaprijed placena..04. Primjer: Stigla je faktura za PTT usluge na 500 KM + PDV.2009. opreme ili dr. Kratkorocno razgranicavanje troskova zakupnine se vrsi preko konta 240-Unaprijed placeni troskovi.333 Na kontu 333-postanske i telekomunikacijske usluge evidentiraju se svi troskovi usluga PTT-a i ostalih telekomunikacijskih usluga (odpremanje poste i paketa.prema dobavljacima 1a) 585.12. telefonski racuni za koristenje fiksne i mobilne mreze.2008.01.000KM).000KM Knjizenje i raspored troskova zakupnine u ovom se slucaju vrsi na sljedeci nacin: 240/541. Medjutim veoma cesto se zakupnina placa za vise godina unaprijed. operativni leasing) zemljiste.na osnovu priznanice koja se placa u gotovu.585.334 Na kontu 334-zakupnine i najamnine evidentiraju se izdaci za operativni (poslovni) zakup (najam.05. odnosno da „prelaze“ kroz vise obracunski perioda. 10. (od 1.stalnih sredstava i inventara.200 Ziro-racun 585. odnosi 30. Faktura je izmrena.04. do 30. Zakupnine i najamnine . telegrami i drugo). Knjizenje: D343/P543. Primjer razgranicavanja troskova zakupnine: Na osnovu zakljucenog ugovora o zakupu i obracunu zakupodavca.2009.na osnovu fakture PTT preduzeca D543/P200.5. e-mail.

pri cemu se prenos samog vlasnistva moze. Naknadne otplate po ugovoru najmoprimac ne evidentira kao troskove zakupnine.05. 240 unapr.god.. Naime.2008.500.334 Zakupnine 1b) 500. sredstvo primljeno u kapitalni najam ima sve karakteristike vlastitog stalnog sredstva. koji ima karakteristike kreditnog odnosa.god. uz iskazivanje dugorocne obaveze po istom osnovu.334/240. do 31.godine.pdf 12 . sa ili bez utvrdivanja ostatka vrijednosti za placanje)..(1 http://oliver.000 U slucaju koristenja kapitalnog (finansijskog) najma (leasinga) treba imati u vidu odredbe MRS 17-Lizing.000 (1c 200 žiro-račun 334 zakupnine 30..04. korisnik kapitalnog najma ima troskove amortizacije i troskove kamata. ali i ne mora unaprijed ugovoriti. Sustinsko raspolaganje predmetom uzetim u lizing podrazumijeva i obracunavanje amortizacije tog sredstva (na teret konta 310. poslov. klasa 0). ukljucujuci i obracun amortizacije. npr. za kapitalni najam je opredjeljujuce to sto na primaoca najma prelazi sustinsko raspolaganje predmetom najma. 334/240. kapitalni najam za primaoca najma predstavlja specifican nacin finansiranja stalnih sredstava. najmoprimac u svojim poslovnim knjigama odmah evidentira sredstvo koje je uzeo u kapitalni najam (opremu ili dr.4 Kapitalni najam (leasing) je takav odnos kod koga sve sustinske ekonomske kooristi i rizici od sredstava odmah prelaze na najmopoprimca. Pri takvom odnosu.000KM koji tereti trosak 2008.000 20..placeni trosk. nego kao otplatu dugorocno ugovorene obaveze sa pripadajucom kamatom.000 1c) 10. Za 1 mjesec = 6000 / 12 = 500 240 Unapr. 1)30.prema dobav.12. preko konta ispravke vrijednosti stalnih sredstava).01.efos.000 (1b 1a) 30.(1 4 1) 1020.000 (1 10. koji za takav najam predvida sasvim drugaciji nacin knjigovodstvenog evidentiranja.000 (1a 1b) 20.(1b 200 Ziro-racun 7020. za srazmjeran dio zakupnine od 1. placeni tr. 541 ob. u narednoj 2009. do 30.000KM. cak i onda kada nije sasvim izvijesno da ce naknadno doci i do formalnog prenosa vlasnistva. U finansijskom smislu. iznos od 10. oplatom posljednje rate.- 1a) 7020.prema dobavljacima 1)6000.. Primjer: Stigla je faktura za zakupninu poslovnog prostora i iznosi 6000 KM + PDV za 1 mjesec.god. cak i onda kada se ugovorom o kapitalnom najmu ne predivda automatski prenos vlasnistva na njega (mada se i to obicno ugovara.000 30. U racunovodstvenom smislu. 260 Obaveze za PDV 541 Ob.7020. za iznos od 20. Umjesto troskova zakupnine (koje bi imao kod operativnog najma). zaostatak zakupnine od 1.hr/MS-lizing/jmesaric/org_rac/p8.2009.

u zemlji ili u inostranstvu. pronalaske. oznake. za razduzenje zaliha sopstvenih proizvoda ili robe. procese. proizvode. advertising) i propagiranje pravnog lica ili njegovih proizvoda. robe. uz knjizenje: -335/604 (za sopstvene utroske proizvoda.337 Na kontu 337-usluge istrazivanja i razvoja evidentiraju se troskovi po osnovu primarnih istrazivackih aktivnosti. stampe. 337 Usluge istrazivanja 260 Obaveze za PDV 541 Oba.6. Primjer: Stigla je faktura od TV Tuzla za usluge reklame za tekuci mjesec u iznosu od 400 KM + PDV. Evidentiranje ovih troskova se najcesce vrsi uz odobravanje konta dobavljaca. materijala i dr.prema dobavljacima 13 .7. plakatiranjem ili korstenjem drugih prenosnika reklamnih poruka i sadrzaja. Troškovi reklame . odnosno izdaci koji ne ispunjavaju uslove da se priznaju kao stalno nematerijalno sredstvo. Primjer: Od konst kuce „Alfa“ stigla je faktura za usluge istrazivanja 2000 KM + PDV. putem TV. materijala ili robe. kataloga i drugog reklamnog materijala koji se daje bez naknade.prema dobavljacima 1) 400.3.(1 3.. prema MRS 38Nematerijalna sredstva.. sponzorstva i troskovi sajmova evidentiraju se izdaci za reklamiranje (oglasavanje.zalihe. naslovi publikacija i ostale usluge razvojnih aktivnosti. publikacija. 335 Usluge reklame 260 Obaveze za PDV 541 Ob.468. Trosak se tereti po nabavnoj vrijednosti vlastitih zaliha. naslovne strane novina. Kao trosak reklame moze se evidentirati i utrosak sopstvenih proizvoda. u reklamne svrhe. sisteme i sl. reklamnih panoa. posto su ovdje obicno u pitanju usluge koje vrse druga pravna i fizicka lica. za sve namjene) ili -335/klasa 1. interno dobijeni zastitni znakovi.335 Na kontu 335-Troskovi reklame. radia. ispitivanja mogucnosti primjene rezultata istrazivanja.1) 68. Usluge istraživanja i razvoja . Faktura izmirena. Troskove reklame predstvaljaju i izdaci za izradu i stampanje prospekata. istrazivanja alternativnih rjesenja za materijale. U okviru ovog konta evidentiraju se troskovi.

uz priznavanje ulaznog PDV-a. Fakrtura je izmirena. Primjer: Od advokatske kancelarije je stigla faktura za advokatske usluge na 800 KM + PDV. mostarine. studentskog servisa.(1a 260 Obaveze za PDV 541 Ob.200 Ziro-racun 234.9. posredovanja 1) 200. Primjer: Stigla je faktura za posredovanje u preduzecu i iznosi 200 KM + PDV. odnosno razne usluge za koje se angazuju druga pravna lica. To su komunalne usluge i naknade.- 1a) 2340. i za ovu se dobije porezna faktura dobavljaca koja se knjigovodstveno evidentira 339/541. prepisi.prema dobavljacima 14 .234.1) 2000. Usluge posredovanja . Kao i kod predhodne vrste troska.prema dobavljacima 1) 34. kontrola kvallitete i atestiranja.2340. 338 Usl. fotokopiranje. 339 Ostale vanjske usluge 260 Obaveze za PDV 541 Ob.- 1) 340.. Fakura izmirena sa ziro-racuna...1a) 234. istrazivanje trzista. Ostale vanjske usluge – 339 Na kontu 339-Ostale vanjske usluge evidentiraju se ostali „vanjski“ troskovi. uz priznavanje ulaznog PDV-a.8....(1 200 Ziro-racun 2340. u velikom broju slucajeva dobije faktura dobavljaca. pa se knjigovodstveno evidentiranje vrsi stavom 338/541. Za navedene usluge se. spediterske prilikom prilikom izvoza i sl. putarine.338 Na kontu 338-usluge posredovanja evidentiraju se troskovi po osnovu posredovanja u nabavci dobara i usluga na domacem i stranom trzistu. hotelske usluge (osim reprezentacije). ovjere il. vanjsko-trgovinske usluge.(1a 3.(1 3.

200 Ziro-racun 936.5 (4 331 prevozne usluge 1) 1. Stigla je faktura od dobavljača za prevoz radnika u iznosu od 1000 KM + PDV. Za reklamu preduzeća dobavljač je ispostavio fakturu na 150 KM + PDV. 2.5 240 unaprijed placeni trosk.040 (2 5) 234 175.- 1a) 936. faktura je placena sa žiro-račun. Plaćena je faktura za zakupninu poslovnog prostora koja glasi na 12000 KM + PDV za 1 god.. KONAČAN PRIMJER TROŠKOVA USLUGA Preduzeću . 1a) 1.000 (2b 200 žiro-račun 1. 3...(1 4. 4.1) 800.170 (1 2a) 14. 541 ob.170 (1a 14.5 (3 58. Rasporediti troškove zakupnine za prvih 6 mjeseci.5 4) 8.040 3) 25. Obaveze prema dobavljačima su izmirene sa žiro-račun.NoTa” su stigle sljedeće fakture za izvršene usluge: 1.000 15 . unaprijed.(1a 1) 136.170 1.prema dobavlj. 5.040 (2a 234 (5 334 zakupnine 2b) 6.. 2) 12.000 260 obaveze za PDV 1) 170 2) 2.000 6. Za komunalne usluge stigla je faktura na iznos od 50 KM +PDV.936.040 14.

Troskovi usluga se cesto i razgranicavaju preko troskova vremenskih razgranicenja. Iz svoga maturskog rada sam naucila da se na kontima grupe 33 evidentiraju usluge koje za preduzece cine druga pravna lica. Veoma znacajno je naglasiti da sve veci broj preduzeca ulazi u sistem PDV-a. S obzirom da je PDV zamišljen kao porez na konzumiranje. konzumira vani) nije predmet oporezivanja. pa se na ove usluge obracunava i PDV koji kod primaoca usluga predstavlja ulazni. a kod davaoca obavezu za PDV. a za FV + PDV odobrava konto 541-obaveze prema dobavljacima. konta 098 ostala dugorocna razgranicenja i konta 559-ostala kratkorocna razgranicenja. po definiciji. tako sto se za FV zaduzuje konto grupe 33. izvoz (koji se. PDV (Porez na dodatu vrijednost) je najrasprostranjeniji sistem oporezivanja prometa roba (dobara) i usluga u svijetu. Primjenjuje se u preko 120 država svijeta. za PDV konto 260. Ovaj rad mi je pomogao da se podsjecanjem na ove zadatke priblizim praksi. 16 . Iz PDV-a se finansira i stalna potrosnja.335 troskovi reklame 3) 150 3390 komunalne usluge 4) 50 ZAKLJUČAK U strukturi ukupni troskova preduzeca troskovi usluga u danasnjim uslovima zbog visoke sprecijalizacije rada preduzeca i podjele rada predstavljaju znacajnu stavku. Ove usluge uglavnom se evidentiraju na osnovu fakture.

185. Željko Rička.hr/evidencija/jmesaric/org_rac/p8. Tuzla. Zagreb.ba/#hl=bs&source=hp&q=pojam+usluga&btnG=Google+pretraga&meta= &fp=739e800996171883 .hr/about/rashodi.efos.Dr. str.poslovniforum.asp http://oliver.P. Mikroekonomija.Dr. 2001 .scribd. Fojnica.Samuelson & W. Revicon.LITERATURA . docent. 17 .google..pdf http://www. 1992. http://www.com/doc/29803532/5-troskovi http://www.sc. Off-set. Zakon o PD. 2009 .Zijad Džafić. Nordhaus: Ekonomija.