Crna Gora Vlada Crne Gore

MINISTARSTVO PROSVJETE I NAUKE

ZAVOD ZA ŠKOLSTVO

Katalog znanja – predmetni program

HEMIJA
I i II razred srednje stručne škole

Podgorica 2009.

Važno je u očima učenika/ca nastavu hemije učiniti relevantnom za život. Takođe. 2 . a potrebna su za razumijevanje prirodnih pojava i procesa u svakodnevnom životu. razvijaju intelektualne sposobnosti i osposobljavaju se za primjenu stečenih znanja u praksi. NAZIV NASTAVNOG PREDMETA HEMIJA NAZIV PREDMETNOG PROGRAMA HEMIJA 2. Na njenim saznanjima se temelje i vrste industrijskih grana koje su ključni element porasta kapitala i zbog toga snažno utiče kako na ekonomske tako i na socijalne odnose u društvu. Nova koncepcija programa omogućava produbljivanje hemijske pismenosti. Programom je definisano po 60 časova (obavezni dio programa) u I i II razredu. Preostali dio programa planira škola u zavisnosti od potreba profila (struke). podstaći njihovo interesovanje za hemijske nastavne sadržaje i korelirati nastavne sadržaje hemije sa srodnim disciplinama i predmetima. b) Broj časova po godinama obrazovanja i oblicima nastave Predmetni program se izučava u I i II razredu srednje stručne škole sa fondom od 2 časa sedmično. priroda i namjena predmetnog programa Hemija je osnovna prirodna nauka za koju je karakterističan brzi rast informacija i podataka. Izučavajući hemiju učenici/e ovladavaju osnovnim znanjima o materiji i hemijskim promjenama koje se odvijaju u živoj i neživoj prirodi. uslovljen eksperimentom poduprtim istraživačkim radom i brzim prenosom istraživačkih dostignuća u praksu. ODREĐENJE PREDMETNOG PROGRAMA a) Položaj.1. Hemija je interdisciplinarno povezana sa drugim naukama. odnosno bazičnih znanja potrebnih svakom pojedincu. upoznaju osnovne prirodne zakone i formiraju naučni pogled na svijet. a koja su i dio opšteg obrazovanja i kulture.

pisano. − razvijanje vještine rješavanja računskih zadataka. RASTVORI 5. − razvijanje svijesti socijalnih. opisom i obrazlaganjem). POJMOVI I RAČUN U HEMIJI 2. principa. volje. − razvijanje logičkog mišljenja i sposobnosti uočavanja uzročno-posljedičnih veza. − razvijanje manuelnih sposobnosti. pažnje. HEMIJSKE PROMJENE 4. OPŠTI CILJEVI PREDMETNOG PROGRAMA Ciljevi nastave ovog predmeta obuhvataju: − usvajanje novih i proširivanje znanja stečenih u osnovnoj školi. − razvijanje razumijevanja hemijskih pojmova. KISELINE BAZE I SOLI 6. SADRŽAJI I OPERATIVNI CILJEVI PREDMETNOG PROGRAMA Plan realizacije nastave (I razred) TEMA 1. 4. − sticanje sposobnosti opisivanja i prikazivanja rezultata ogleda (mjerenja) tablicama i grafikonima. − razvijanje sposobnosti hemijskog izražavanja (usmeno. mašte i navikavanje učenika/ca na kontinualan rad. samostalnosti. ekonomskih i tehnoloških uticaja hemije. NEMETALI UKUPNO broj časova 8 5 5 11 3 6 10 12 60 časova 3 . − razvijanje ekološke svijesti i odgovornosti prema radnom i životnom okruženju. radnih i estetskih navika. METALI 7.3. fenomena. OSNOVNI ZAKONI. − sticanje sposobnosti pronalaženja i korišćenja različitih izvora informacija. činjenica. STRUKTURA MATERIJE Struktura atoma i periodni sistem elemenata Hemijske veze 3. pamćenja. upornosti. zakona i teorija.

čitaju periodni sistem elemenata. molarna masa.povezuje građu atoma sa mjestom elemenata u PSE. . . Struktura atoma i periodni sistem elemenata Aktivnosti Pojmovi/sadržaji Učenici/e: .zna da se elementi iste periode razlikuju po hemijskim osobinama.rješavaju zadatke na osnovu hemijske jednačine.zna da elementi iste grupe imaju slična svojstva i isti broj valentnih elektrona. izgradnja periodnog sistema elemenata. energetski nivoi i atomske orbitale. .razumije uticaj elementarnih čestica na masu i naelektrisanje atoma.izračunavaju zapreminu određene količine gasa. Fizika: gasni zakoni. simboli.posmatraju modele atoma i molekula. Učenici/e: . Daltonov i Avogadrov. molarna zapremina. Fizika: struktura materije. . POJMOVI I RAČUN U HEMIJI Operativni ciljevi Aktivnosti Učenik/ca treba da: . a da se njihovi elektroni nalaze na istom energetskom nivou. atomski i maseni broj. .preračunavaju masu supstance u količinu i obrnuto. elektronska konfiguracija atoma.povezuje molarnu masu sa molarnom zapreminom. formule i jednačine. izračunavanje na osnovu hemijske jednačine. razreda osnovne škole. .čitaju elemente iste grupe i elemente iste periode. . . molekuli Mr(x).koriste Internet za traženje novih padataka.upozna raspored elektrona u omotaču. 4 Pojmovi/sadržaji Osnovni hemijski zakoni: Lavoazjev.povezuje količinu supstance sa masom. Prustov.računaju masene udjele elemenata u jedinjenu. . . . TEMA: GRAĐA MATERIJE Operativni ciljevi Učenik/ca treba da: . . Hemija: gradivo 8. izotopi. razreda osnovne škole. i 9.razumije značenje simbola.shvati izračunavanje procentnog sastava jedinjenja.zna da na osnovu pravilno napisane jednačine izračuna masu reaktanta ili masu produkta. . atomi Ar(x).ponavljaju pojmove elemetarne čestice u atomu. .ponavljaju pojmove Ar(x) i Mr(x). Matematika: rješavanje proporcija i jednačina sa jednom nepoznatom.definišu osnovne hemijske zakone. . . Korelacije Hemija: gradivo 8. . . maseni udio elementa u jedinjenju. .shvati osnovne hemijske zakone. i 9. Korelacije Elementarne čestice u atomu. formula i jednačina.TEMA: OSNOVNI ZAKONI.

akumulatori i baterije Korelacije Fizika: energija. .izvode zaključke o brzini hemijske reakcije na osnovu demonstracionih ogleda.posmatraju modele molekula za prikazivanje vodoničnih veza. oksidacioni broj.razumije teoriju sudara. kovalentna veza. Aktivnosti Hemijske veze Pojmovi/sadržaji Energija jonizacije. .određuju oksidacione brojeve atoma u molekulima i jonima. .izvode zaključke na osnovu demonstracionog ogleda za egzotermne i endotermne reakcije.ponavlaju pojmove obnovljivi i neobnovljivi izvori energije. međumolekulske privlačne sile. Biologija: katalizatori.ponavljaju pojmove jonska i kovalentna veza. faktori koji utiču na brzinu reakcije.zna da definiše brzinu hemijske reakcije. grafit. Aktivnosti Učenici/e: .upozna proces elektrolize i njenu primjenu u industriji. ravnoteže u živim sistemima. redoks reakcije. 5 . . entalpija reakcije. TEMA: HEMIJSKE PROMJENE Operativni ciljevi Učenik/ca treba da: . vodonična veza. pisanje oksido-redukcionih jednačina.upozna hemijske izvore struje i njihov značaj.shvati uticaj faktora na brzinu reakcije. afinitet prema elektronu. polaznost kovaletne veze. . i 9. . razreda osnovne škole. .izvode zaključke o uticaju faktora na pomjeranje ravnoteže na osnovu demonstracionih ogleda.gledaju naučne filmove. . uticaj faktora na ravnotežu. . Biologija: energetske promjene u živom sistemu. elektroliza.shvati nastajanje jonske kovalentne i metalne veze. . . Van der Valsove sile. . metalna veza. . Fizika: elektroprovodljivost.shvati uticaj spoljašnjih faktora na položaj ravnoteže. a šta endotermne reakcije. .posmatraju modele kristala (NaCl. . . .uoči da je elektrostatička sila osnovna privlačna sila među česticama supstanci. .zna šta je oksidacija. . Učenici/e: .povezuje međumolekulske sile sa fizičkim osobinama supstanci. gvožđe). jonska veza. . galvanski elementi.povezuje reakcionu entalpiju sa endotermnim i ezotermnim reakcijama. . a šta redukcija.zna da piše oksidoredukcione jednačine. .shvati uslov za uspostavljanje hemijske ravnoteže.shvati privlačne sile među molekulima. Biologija: međumolekulska veza u biološkim jedinjenjima. Fizika: elektromotorna sila.gledaju naučne filmove. Biologija: oksido-redukcioni procesi u živim organizmima.zna šta su egzotermne. entalpija nastajanja. . Korelacije Hemija: gradivo 8. Pojmovi/sadržaji Energetske promjene pri hemijskim reakcijama. .koriste Internet. hemijska ravnoteža. brzina hemijske reakcije: teorija sudara – Zakon o dejstvu masa. .pišu oksido-redukcione jednačine.izvode zaključke o rastvaranju metala u hloridnoj kiselini na osnovu demonstracionih ogleda.izvode oglede: rastvorljivost u polarnim i neopolarnim rastvaračima. . naponski niz metala.upoznaje alternativne izvore energije.Operativni ciljevi Učenik/ca treba da: .

.ponavljaju pojmove rastvarač.izračunavaju pH vrijednost rastvora. W (X) TEMA: KISELINE.C C(X).razlikuje grube. . Matematika: rlešavanje jednačina.pišu protolitičke jednačine. Aktivnosti Učenici/ce: . . hidroliza soli Korelacije Hemija: gradivo 8. Pojmovi/sadržaji Elektrolitička disocijacija. i 9. Pojmovi/sadržaji Korelacije Hemija: gradivo 8. 6 . pH vrijednost rastvora.izvode zaključke o jačini elektrolita na osnovu konstante disocijacije.uočava sličnosti i razlike Arenijusove i Brested-Lorijeve teorije.zna da razvrsta rastvore na kisele bazne i neutralne preko pH vrijednosti. koloidne i prave rastvore. stepen disocijacije (jaki elektroliti). .TEMA: RASTVORI Operativni ciljevi Učenik/ca treba da: . i 9. baze i soli. razreda osnovne škole. Matematika: logaritmi i antilagoritmi. . razreda osnovne škole.zna podjelu rastvora. Aktivnosti Učenici/e: .shvati značaj rastvora za živi svijet i industriju. protolitička teorija kiselina i baza. jonski proizvod vode.zračunavaju masu ili količinu rastvorljive supstance u određenoj masi ili zapremini rastvora.definiše kiseline i baze po Arenijusovoj i Brensted-Lorijevoj teoriji. Biologija: pH vrijednost tjelesnih tečnosti.shvati izračunavanje sastava rastvora. rastvori. .pišu jednačine za disocijaciju. Klasifikacija rastvora.zna od čega zavisi pH vrijednost rastvora. .ponavljaju pojmove kiseline. BAZE I SOLI Operativni ciljevi Učenik/ca treba da: . sastav rastvora . . rastvorljiva supstanca i rastvor. .shvati da vodeni rastvor svih soli ne reaguje neutralno. . . .

procjenjuje značaj jedinjenja elemenata II grupe za pripremu građevinskih materijala.vode diskusije (tvrdoća vode. 7 .ponavljaju pojmove metali u periodnom sistemu elemenata.upoređuje reaktivnost elemenata I i II grupe periodnog sistema.shvati šta je tvrdoća vode i razvrstava vode na tvrde i meke. hrom i mangan – osobine i značaj. . Pojmovi /sadržaji Korelacije Fizička i hemijska svojstva metala i značaj metala.zna značaj prelaznih metala za industriju i za živi svijet.zna značaj metala u industriji i živim organizmima. . zemnoalkalni metali.pišu oksido-redukcione jednačine. . . razreda osnovne škole. Biologija: metali u živim sistemima. . građevinski materijali. .analizira procese u visokoj peći. .TEMA: METALI Operativni ciljevi Učenik/ca treba da: . prelazni metali. aluminijum – osobine. . elektrolitički procesi u industriji). i 9. Aktivnosti Učenici/e: . alkalni metali – osobine. gvožđe. Geografija: rasprostranjenost metala u zemljinoj kori. . .pišu referate i samostalno referišu svoj rad. Hemija: gradivo 8. .analizira oksidaciona svojstva kalijum-permanganata i kalijumdihromata.pišu referate gvožđe i čelik – primjena u industriji. jedinjenja i upotreba.analizira proces dobijanja aluminijuma i upotrebu aluminijuma. jedinjenja i upotreba.

ugljenik i jedinjenja. . razreda osnovne škole. hlor i jedinjenja. Pojmovi/sadržaji Korelacije Fizičke i hemijske osobine metala.procjenjuje ekološki uticaj oksida azota i sumpora (kisele kiše). Biologija: nemetali kao biogeni elementi. Geografija: rasprostranjenost nemetala u zemljinoj kori i atmosferi.upoznaje pojam „hlorisanje“ pijaće vode.ponavljaju pojmove sastav vazduha i zagađivači vazduha. i 9. . efekat staklene bašte. .procjenjuje značaj kiseonika i njegovih jedinjenja u svim sferama života. silicijum – staklo. . vještačka djubriva). . .TEMA: NEMETALI Operativni ciljevi Učenik/ca treba da: .upoređuje reaktivnost halogenih elemenata. sumpor i jedinjenja.procjenjuje ekonomski značaj primjene vještačkih đubriva. 8 . Informatika: mikro-čipovi.rade referate i vode diskusije (zagađivači vazduha. cement i keramika.upoznaje zaštitnu ulogu ozona i pojavu ozonoskih rupa. značaj nemetala vodonika.gledaju naučne filmove. Hemija: gradivo 8. . kisele kiše.procjenjuje značaj nemetala u svakodnevnom životu. Aktivnosti Učenici/e: .procjenjuje upotrebu silicijuma i njegovih jedinjenja (građevinski materijali i silicijum kao poluprovodnik). azot i jedinjenja. . .

upozna prirodu C-atoma. hibridizaciju orbitala i građenje sigma i pi veza.SINTETIČKE BOJE 9.zna klasifikaciju organskih jedinjenja. ENZIMI I HORMONI) 7. POLIMERI 8. KISEONIČKA ORGANSKA JEDINJENJA 4. AZOTNA ORGANSKA JEDINJENJA 5. . . klasifikacija organskih jedinjenja funkcionalne grupe. VITAMINI. HETEROCIKTIČNA JEDINJENJA ALKALOIDI ANTIBIOTICI 6.posmatraju modele molekula organskih jedinjenja. UGLJOVODONICI 3. UGLJENI HIDRATI.BIOLOŠKI VAŽNA JEDINJENJA (MASTI. Učenici/e: . HEMIJSKI ZAGAĐIVAČI ŽIVOTNE SREDINE UKUPNO broj časova 3 15 9 5 4 18 2 2 2 60 TEMA: STRUKTURA I KLASIFIKACIJA ORGANSKIH JEDINJENJA Operativni ciljevi Aktivnosti Učenik/ca treba da: . 9 .ponavljaju pojmove: jednostruka i dvostruka kovalentna veza. Hemija: gradivo 9. PROTEINI.Plan realizacije nastave (II razred) TEME 1. razreda osnovne škole. STRUKTURA I KLASIFIKACIJA ORGANSKIH JEDINJENJA 2. Pojmovi/sadržaji Korelacije Osobine C-atoma.

alkeni.vode diskusije. nomenklatura. derivati benzena. reakcije: supstitucija. cikloalkani. empirijske. homologi red. nezasićeni ugljovodonici. . .ove nomenklature. predstavnici i njihova upotreba. strukturne i racionalne formule. razreda osnovne škole. predstavnici i njihova upotreba. Biologija: I razred. izomerija. 10 .zna osnovne tipove organskih reakcija.shvati značaj i upotrebu ugljovodonikā i njihovih derivata. izomerija. Hemija: gradivo 9. . ekološki uticaj halogenih derivata ugljovodonika. aromatični ugljovodonici – benzen.shvati ekološki uticaj ugljovodonikā i njihovih derivata.zna da primjenjuje pravila I. halogeni derivati ugljovodonika. . prerada nafte).TEMA: UGLJOVODONICI Operativni ciljevi Učenik/ca treba da: .sastavljaju modele molekula ugljovodonikā. adicija. alkini. . . . Aktivnosti Učenici/e: .zna strukturu i klasifikaciju ugljovodonikā.C.P. Ekologija: ekološki problemi i njihovo rješavanje. molekulske. elektrofilna supstitucija na benzenu.referišu svoje radove (nafta. Pojmovi/sadržaji Korelacije Alkani.U. dieni. eliminacija i polimerizacija.A. nafta i zemni gas.ponavljaju pojmove zasićeni.

aldehidi i ketoni. esterifikacija sirćetne kiseline. kiseline i derivati (hloridi.TEMA: KISEONIČNA ORGANSKA JEDINJENJA Operativni ciljevi Učenik/ca treba da: .vode diskusije na temu alkoholizma. .analiziraju demonstracione oglede za bojene reakcije aminokiselina. anilin – diazanijum soli.zna biološki i industrijski značaj estara. .zna nastajanje peptidne veze.zna primjenu anilina i diazonijum soli u industriji boja. .upoznaje reakcije oksidacije aldehida i ketona.povezuje prirodu OH-grupe sa proizvodima oksidacije.zna klasifikaciju amina. CO i COOH. . aminokiseline. etri. CHO. .izvode zaključke na osnovu demonstracionih ogleda – oksidacija aldehida. aminokiseline.pišu racionalne formule i imenuju primarne. fenoli. .pišu racionalne formule prirodnih aminokiselina. Pojmovi/sadržaji Korelacije Alkoholi. prirodne aminokiseline. dipolarna struktura. . . Aktivnosti Učenici/e: .prepozna amine kao baze.ponavljaju pojmove i funkcionalne grupe OH.upoznaje toksičnost fenola. 11 . . peptidna veza. Biologija: proteini. Hemija i biologija. sekundarni. .povezuje tačku ključanja i rastvorljivost alkohola sa prisustvom OH-grupe. . sekundarne i tercijarne amine. izoelektrična tačka. .zna reakcije za razlikovanje aldehida od ketona. amidi i estri). jodoformska proba. . TEMA: AZOTNA ORGANSKA JEDINJENJA Operativni ciljevi Učenik/ca treba da: . . anhidridi.povezuje tačku ključanja i rastvorljivost kiselina sa prisustvom COOH grupe.zna šta su prirodne aminokiseline. tercijarni. Aktivnosti Učenici/e: . Pojmovi/sadržaji Korelacije Amini – primarni.

. oligosaharidi (glukozidna veza). .vode diskusije na temu upotrebe i zloupotrebe alkaloida i antibiotika. strukturne jedinice i struktura.vode diskusije. . 12 .prikazuju strukture disaharida i polisaharida.uoči rasprostranjenost heterocikličnih jedinjenja u prirodnim proizvodima.prepozna i deterdžente kao površinski aktivne supstance. Učenici/e: .rade referate i referišu svoj rad (sapuni i deterdženti) . antibiotici.referišu svoje radove i vode diskusije (vitamini. biokatalizatori. .pišu strukture triacil-glicerola.shvati antibiozu i primjenu antibiotika. Učenici/e: . . Biologija (I razred): ćelijski zid.rade referate i samostalno referišu svoj rad. vitamini. polisaharidi (skrob i celuloza. Biologija (I razred): osnovni životni procesi. . alkaloidi.shvati da su masti i ulja estri. TEMA: BIOLOŠKI VAŽNA JEDINJENJA Operativni ciljevi Aktivnosti Učenik/ca treba da: . .referišu svoj rad (derivati celuloze). saponifikacija masti. funkcija i klasifikacija proteina. derivati celuloze). enzimi i hormoni). .zna da sapuni nastaju saponifikacijom masti. sapuni i deterdženti.shvati da su alkaloidi amini. . Pojmovi/sadržaji Korelacije Masti i ulja. građa. . .shvati da su monosaharidi polihidroksilni aldehidi ili polihidroksilni ketoni.analiziraju demonstracione oglede taložnih i bojenih reakcija proteina. proteini.shvati ulogu biokatalizatora u živim organizmima. . . endokrini sistem.prikazuju ciklične strukture monosaharida.shvati strukturu heterockiličnih jedinjenja. . .zna klasifikaciju i funkciju proteina u živim organizmima. Pojmovi/sadržaji Korelacije Struktura i klasifikacija heterocikličnih jedinjenja. . . bojene i taložne reakcije proteina. lanac ishrane.TEMA: HETEROCIKLIČNA JEDINJENJA Operativni ciljevi Aktivnosti Učenik/ca treba da: .zna da je nepravilno samoinicijativno uzimati vitamine. ugljeni hidrati – monosaharidi (klasifikacija i ciklične strukturne).shvati terapeutsku upotrebu vitamina i hormona.

Hemija (I razred): efekat staklene bašte. razreda osnovne škole. TEMA: SINTETIČKE BOJE Operativni ciljevi Učenik/ca treba da: .zna koji su najveći zagađivači atmosfere.samostalno referišu svoj rad.TEMA: POLIMERI Operativni ciljevi Učenik/ca treba da: . . . zagađivači zemljišta i voda.shvati značaj polimera za živi svijet i industriju. .vode diskusije.upozna ekološki uticaj sintetičkih polimera. . Aktivnosti Učenici/e: .analiziraju demonstracione oglede bojenja tekstilnih vlakana.vode diskusije. Pojmovi/sadržaji Korelacije Boje (trifenil metanske. ozonske rupe. Pojmovi/sadržaji Korelacije Prirodni i vještački polimeri. 13 . . boje rastvorljive u vodi i boje nerastvorljive u vodi.zna šta su polimeri. Aktivnosti Učenici/e: . polivinilhlorid. . antrahinonske i azo boje).razlikuje boje po hemijskom sastavu. Biologija: gradivo I razreda. kaučuk.zna praktični značaj boja. Pojmovi/sadržaji Korelacija Zagađivači atmosfere. poliestri. Hemija: gradivo 9. TEMA: HEMIJSKI ZAGAĐIVAČI ŽIVOTNE SREDINE Operativni ciljevi Učenik/ca treba da: .zna osnovne karakteristike boja. Aktivnosti Učenici/e: .samostalno referišu svoj rad.

− nastavno gradivo povezati sa prethodnim znanjima i iskustvima učenika/ca kao i sa životom i ukazivati na značaj primjene teorijskih znanja u praksi. − povezuje relativnu molekulsku masu. rezonuju i zaključuju. DIDAKTIČKE PREPORUKE U koncipiranju konkretnih metodičkih mjera i postupaka usmjerenih ka povećanju motivacije učenika/ca u nastavi hemije treba poći od sljedećih opštih zahtjeva i preporuka: − prilikom realizacije programa nastavnik/ca treba da sagleda nivo znanja sa kojim učenici7e dolaze iz osnovne škole. 7. − što više nastavnih sadržaja prezentirati kao referate i diskusije učenika/ca. 6. − definiše osnovne zakone u hemiji. KORELACIJE MEĐU PREDMETIMA Korelacije među predmetima su date u tabelama – Sadržaji i operativni ciljevi predmetnog programa. − nastavno gradivo izlagati što zanimljivije. na osnovu proučavanja odabranih objekata. − što češće koristiti nastavna sredstva koja privlače pažnju i povećavaju radoznalost učenika/ca. − povezuje znanja iz hemije i drugih nauka. − zna izračunati procenat elemenata u jedinjenjima na osnovu molekulskih formula. molsku masu. − demonstracione oglede treba da izvodi nastavnik/ca.5. STANDARDI ZNANJA I razred Učenik/ca treba da: − zna značaj hemije u nauci. − gdje god je moguće nastavni proces organizovati tako da se hemija uči rješavanjem problema. praksi i svakodnevnom životu. − gdje god je to moguće nastavni proces organizovati tako da učenici/e do generalizacije dolaze svjesnim i aktivnim radom. mol. − računa najednostavnije zadatke – maseni udio i količinsku koncentraciju. − posebno obraditi jedinjenja koja imaju primjenu u svakodnevnom životu pri čemu sve više angažovati učenike/ce da te oblasti prezentiraju referatima i diskusijama. procesa i pojava. − na što više primjera razvijati vještinu rješavanja računskih zadataka. − prilikom izvođenja demonstracionih ogleda omogućiti da učenici/e samostalno zapažaju. 14 .

− − − − − − − − − − zna princip izgradnje elektronskog omotača i PSE. − razumije osobine proteina. baze i soli). − zna značaj azotnih organskih jedinjenja u živim organizmima (aminokiseline). − shvati značaj polimera za živi svijet i u industriji. razlikuje vrste rastvora. kiseline. predstavnike aromatičnih jedinjenja. sirovine i proizvode koji su važni u njegovom/njenom zanimanju. − i pismeno (testovi poslije svake oblasti). 15 . kiseline. razumije brzinu hemijske reakcije. kako se njima rukuje i kako su obilježene. − zna upotrebu i zloupotrebu alkaloida i antibiotika. zna šta su elektroliti. razlikuje najvažnije predstavnike neorganskih jedinjenja (oksidi. razlikuje tipove hemijskih veza. − razumije posljedice ljudskog uplitanja u prirodne procese. − razlikuje alkane. 8. − zna praktični značaj boja. zna značaj nemetala i njihovih jedinjenja u svakodnevnom životu. ugljeni hidrati. II razred Učenik/ca treba da: − zna osobine ugljenika kao osnovnog elementa koji ulazi u sastav svih organskih jedinjenja. dobro poznaje ona hemijska jedinjenja. − zna osnovne karakteristike i značaj biološki važnih jedinjenja (masti i ulja. − zna osnovne karakteristike lipida i ugljenih hidrata i njihov značaj u svakodnevnom životu. Ocjenjivanje je: − usmeno. − aktivnost na času. − zna značaj nekih kiseoničnih organskih jedinjenja (alkoholi. − zna hemijske zagađivače životne sredine. zna značaj metala i njihovih jedinjenja u svakodnevnom životu. estri). proteini. vitamini). alkine. zna koje se štetne i opasne hemikalije koriste u njegovom/njenom zanimanju. alkene. NAČINI PROVJERAVANJA ZNANJA I OCJENJIVANJA Ocjenjuje se: − kontinuirani rad učenika/ca tokom godine. − seminarski radovi sa prezentovanjem.

10. Neorganska hemija za prvi i drugi razred srednje škole. Katalog znanja – predmetni program HEMIJA za I i II razred srednje stručne škole. Novi Sad. Zavod za izdavanje udžbenika. Beograd. 3. Rade Marković. Zavod za udžbenike i nastavna sredstva. 5. 1994. 2. Hemija za četvrti razred gimnazije. PROFIL I STRUČNA SPREMA NASTAVNIKA/CA I STRUČNIH SARADNIKA/CA Nastavnik/ca hemije (kao opšteobrazovnog predmeta u srednjoj stručnoj školi) može biti: − univerzitetskog studijskog hemijskog obrazovanja (Hemijski fakultet. 1992. Ljiljana Lukić. Organska hemija za drugi i treći razred srednje škole. Opšta hemija za prvi razred srednje škole. Zavod za izdavanje udžbenika. Aleksandar Milovanović. RESURSI ZA REALIZACIJU NASTAVE 9. 4. Julijana Petrović. Zavod za udžbenike i nastavna sredstva. Vladimir Pavlović.9. Radivoj Nikolajević. Opšta i neorganska hemija za prvi razred srednje škole. zaštitnu opremu. Slavoljub Ðukić. standardi i normativi Za izvođenje nastave hemije škola treba da ima: specijalizovani kabinet sa odgovarajućom opremom za izvođenje demonstracionih ogleda. Okvirni spisak literature i drugih izvora 1. Milena Šurjanović. 1996. zaštitna sredstva. Materijalni uslovi. − diplomirani inženjer neorganske tehnologije (Metalurško-tehnološki fakultet). mjesto za skladištenje hemikalija koje odgovaraju važećim standardima. Gordana Isaković. Zavod za udžbenike i nastavna sredstva. Prirodno-matematički fakultet – grupa hemija. 7. VI stepen).2. opremu za prvu pomoć. Organska hemija sa praktikumom za vježbe za prvi i drugi razred srednje škole. Miloje Isaković. 1992. Smiljana Velimirović. 1991. 9. 1997. − diplomirani inženjer organske tehnologije (Tehnološki fakultet). Hemija za treći razred. Zavod za izdavanje udžbenika. − diplomirani inženjer hemijske tehnologije (Metalurško-tehnološki fakultet). kompjuter sa priključkom za Internet. Vladimir Pavlović. Dr Aleksandra Stojiljković. Novi Sad. 1996. Nataša Panajotović. 6. Novi Sad.1. protivpožarnu opremu. Beograd. prilagodila je Komisija u sljedećem sastavu: Stanojka Vučurović Vera Ramović Dr Lidija Stefanović-Kaljaj 16 . Beograd. Beograd. Momčilo Jovetić.

17 .

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful